اقتصاد نیوز: اقتصاد اروپا در وضعیت مطلوبی قرار ندارد و با چالش های مهمی مانند بحران انرژی و واردات کالاهای ارزان قیمت چینی مواجه است. اما از دیدگاه این اقتصاددان، چالش اصلی پیش رو احتمال بازگشت ترامپ و دور جدید جنگ تعرفه ها خواهد بود. تحلیلگران معتقدند اروپا باید به اصول اقتصاد آزاد پایبند باشد.
اکونومیست در مقاله ای به تحلیل وضعیت نامطلوب اقتصاد اروپا پرداخته و پیشنهاداتی را برای عبور از این شرایط به اروپا ارائه کرده است. تحلیلگران این نشریه هشدار می دهند که اقتصاد قاره سبز علاوه بر بحران انرژی با دو شوک دیگر مواجه خواهد شد: افزایش واردات کالاهای چینی و تهدید اعمال تعرفه های بیشتر در صورت بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید. اقتصاد اروپا از جنبه های مختلف و با در نظر گرفتن معیارهای گوناگون دچار «رکود» شده است.
با توجه به شوک وارده به بازار انرژی ناشی از جنگ در اوکراین، رشد اقتصادی اتحادیه اروپا در این دهه تنها 4 درصد بوده است در حالی که اقتصاد ایالات متحده در مدت مشابه 8 درصد رشد داشته است. از پایان سال 2022، بریتانیا و اتحادیه اروپا شاهد توقف رشد اقتصادی بوده اند. چالش بعدی اقتصاد اروپا هجوم کالاهای ارزان قیمت چینی به بازارهای این قاره است. اگرچه مصرف کنندگان از این روند سود می برند، اما واردات ارزان به زیرساخت های اقتصادی قاره سبز آسیب رسانده و تنش های اجتماعی و درگیری های صنعتی را تشدید کرده است. کالاهای اروپایی به آمریکا
اروپا نیز در زمان بدی با این شوک ها مواجه شده است. این قاره اکنون به رشد اقتصادی قوی نیاز دارد تا هزینه های دفاعی خود را تأمین کند (به ویژه در زمانی که ایالات متحده حمایت خود از اوکراین را کاهش داده است) و اهداف توسعه انرژی سبز خود را برآورده کند.
از سوی دیگر، رای دهندگان اروپایی بیش از پیش نسبت به توانایی رهبران سیاسی برای بهبود اوضاع و تمایل به حمایت از احزاب راست افراطی بدبین می شوند. عوامل مزمن دیگری مانند پیری جمعیت، سخت گیری نهادهای نظارتی و عدم یکپارچگی مناسب بازار که به عنوان موانع رشد اقتصادی اروپا شناخته می شوند، همچنان پابرجا هستند.
مبارزه دولت ها
دولت های اروپایی که به شدت به دنبال پاسخی مناسب برای مدیریت این چالش ها هستند، باید توجه داشته باشند که اگرچه ریشه این مشکلات در خارج از این قاره است، اما اشتباهات سیاست گذاران اروپایی می تواند آسیب را دوچندان کند. خبر خوب این است که شوک انرژی از اوج خود فاصله گرفته و قیمت بنزین به میزان قابل توجهی کاهش یافته است. اما متأسفانه، چالشهای دیگری به تازگی در حال ظهور هستند. در مواجهه با تورم منفی و رشد اقتصادی ضعیف، دولت چین نیاز به تحریک مصرف خانوارها در این کشور دارد که سرمایه گذاری در بخش املاک و مستغلات را تضعیف می کند. در عوض، دولت تصمیم گرفته است تا با ارائه یارانه، بخش تولید چین را تقویت کند. لازم به ذکر است که چین یک سوم کالاهای دنیا را تولید می کند و دولت این کشور برای بهبود رشد اقتصادی به بازارهای مصرف سایر کشورها نگاه می کند. تمرکز چین بر کالاهای سبز و به ویژه خودروهای الکتریکی است. در زمینه های مختلف از توربین های بادی گرفته تا تجهیزات ریلی، سازندگان اروپایی با نگرانی به شرق نگاه می کنند. البته تولیدکنندگان اروپایی نیز باید از نوامبر به غرب نگاه کنند. در دوره قبلی ترامپ، او بر واردات فولاد و آلومینیوم تعرفه وضع کرد. در پاسخ، اروپا نیز اقدامات متقابلی انجام داد تا اینکه در سال 2021، تحت رهبری جو بایدن، دو طرف بر سر یک آتش بس شکننده به توافق رسیدند. این بار ترامپ تهدید کرده است که در صورت پیروزی بر واردات همه کالاها تعرفه 10 درصدی اعمال خواهد کرد. دور جدید جنگ تجاری صادرکنندگان اروپایی را تهدید می کند که سال گذشته 540 میلیارد دلار در آمریکا فروختند. اکنون سوال مهم این است که اروپا در جاده خطرناک پیش رو چه باید بکند؟ تقلید از سیاست حمایت گرایانه آمریکا و چین اشتباه خواهد بود. جنگ یارانه یک بازی با مجموع صفر و هدر دادن منابع خواهد بود. اتخاذ سیاست های حمایت گرایانه در آمریکا تجربه موفقی نبوده و محبوبیت بایدن را افزایش نداده است. برعکس، گسترش تجارت کشورها را ثروتمندتر می کند، حتی زمانی که شرکای تجاری سیاست های حمایت گرایانه را اتخاذ می کنند. در این شرایط، اروپا باید سیاست اقتصادی خود را طراحی کند و برای بهبود زیرساخت ها، آموزش و تحقیق و توسعه هزینه کند. ادغام بازار خدمات اروپا نیز می تواند به رشد شرکت ها و تقویت نوآوری کمک کند. ادغام بازارهای سرمایه در اروپا نیز می تواند تأثیر مثبت مشابهی داشته باشد. چنین رویکردی ممکن است در عصر گسترش سیاستهای حمایتگرایانه «پوچ» به نظر برسد، اما آنچه همچنان میتواند باعث رشد اقتصادی در اروپا شود، تعمیق اقتصاد بازار آزاد است.
