محققان دانشکده پزشکی دانشگاه واشنگتن با همکاری محققان دانشگاه نورث وسترن به دستاورد جدیدی در درمان یکی از مرگبارترین تومورهای مغزی دست یافتند. آنها قطره بینی جدیدی برای درمان سرطان ساخته اند که از ساختارهای مهندسی شده در اندازه نانو برای رساندن داروهای تقویت کننده سیستم ایمنی به مغز استفاده می کند. این روش توانسته است با فعال کردن پاسخ ایمنی مغز در آزمایشهایی که روی موشها انجام شده، تومور گلیوبلاستوما را به طور موثر هدف قرار دهد.
در این تحقیق، محققان نسل جدیدی از نانوساختارها به نام «اسیدهای نوکلئیک کروی» ساخته اند که دارای هسته طلایی و رشته های DNA کوتاه هستند و مسیر STING را در سلول های ایمنی هدف فعال می کنند. نکته مهم این تحقیق استفاده از مسیر بینی برای رساندن دارو به مغز است.
قطره بینی چگونه کار می کند و چگونه سرطان را درمان می کند
مطالعات نشان می دهد که این دارو پس از ورود به مجاری بینی، در امتداد عصب اصلی صورت به سمت مغز حرکت می کند و پاسخ ایمنی را تنها در سلول های مرتبط با تومور فعال می کند. همچنین طبق گزارش های منتشر شده، دارو به اندام های دیگر منتقل نمی شود و احتمال بروز عوارض ناخواسته کاهش می یابد.
بررسی سلول های ایمنی اطراف تومور نیز نشان داد که مسیر STING با موفقیت فعال شده است و ترکیب این روش با داروهای تقویت کننده عملکرد لنفوسیت های T (سلول ایمنی دیگر) تنها با یک یا دو دوز قادر به تخریب تومورها و ایجاد ایمنی طولانی مدت در برابر سرطان بوده است.
گلیوبلاستوما که از سلول هایی به نام آستروسیت منشا می گیرد، شایع ترین نوع سرطان بدخیم مغز است. این سرطان خیلی سریع پیشرفت می کند و تقریباً همیشه کشنده است. دلیل عدم درمان قطعی این بیماری تا حد زیادی سختی انتقال دارو به بافت مغز است. به گفته الکساندر اچ. استگ، پروفسور و معاون پژوهشی دپارتمان جراحی مغز و اعصاب در دانشگاه واشنگتن، هدف از این پروژه ایجاد روشی غیرتهاجمی برای فعال کردن سیستم ایمنی و مبارزه با گلیوبلاستوما است.
گلیوبلاستوما در دسته تومورهای “سرد” قرار می گیرد. تومورهایی که برخلاف تومورهای «گرم» توانایی تحریک سیستم ایمنی را ندارند و به همین دلیل به درمان های ایمونوتراپی به خوبی پاسخ نمی دهند. محققان قبلا سعی کرده بودند با فعال کردن مسیر سلولی STING، سیستم ایمنی بدن را در برابر این تومورها تحریک کنند، اما داروهای موجود برای فعال کردن این مسیر ناپایدار بودند و تنها زمانی کار میکردند که مستقیماً به تومور تزریق شوند.
علیرغم نتایج امیدوارکننده این تحقیق، Stegg تاکید کرد که فعال سازی STING به تنهایی برای درمان قطعی گلیوبلاستوما کافی نیست، زیرا این تومور مکانیسم های پیچیده ای برای سرکوب سیستم ایمنی دارد. او و همکارانش اکنون در تلاش هستند تا قابلیت های بیشتری را به این نانوساختارها اضافه کنند تا بتوانند چندین مسیر ایمنی را به طور همزمان فعال کنند.
به گفته محققان، این دستاورد می تواند راهی جدید برای درمان ایمن تر و موثرتر گلیوبلاستوما و شاید دیگر سرطان های مقاوم به ایمونوتراپی فراهم کند. نتایج این تحقیق در مجله علمی PNAS منتشر شده است.
