به گزارش خبرگزاری به گزارش میهن تجارت، حجت الاسلام والمسلمین علی مصباح یزدی شب گذشته – چهارشنبه 15 آذرماه – در مراسم بزرگداشت سومین سالگرد علامه مصباح یزدی که در دانشگاه علوم پزشکی اصفهان برگزار شد، گفت: علامه مصباح شخصیت چند بعدی با ویژگی های منحصر به فرد. ما به عنوان فرزندان او چیزهایی را از دیگران می شنویم و علم به دست می آوریم زیرا نزدیک بودن به او مانع از توجه به بسیاری از این نکات می شد.
علامه مصباح به عنوان یک روحانی از جریان رایج در کنیسه ها پیروی نمی کرد
وی افزود: یکی از ویژگی های علامه مصباح که برای ما درس عبرت است این بود که از جوانی به دنبال شناخت وظیفه روحانیت بود و به سادگی از جریان رایج در حوزه ها پیروی نمی کرد.
مدیر گروه فلسفه مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) ادامه داد: می گفتند قبل از انقلاب زبان دوم مدارس فرانسوی بوده و زمانی که در یزد درس می خواندند معلم زبان فرانسه دبیرستان از او خواست که تدریس کند. او عربی بود و با آن شرط پذیرفت. از آنها خواست که زبان فرانسه را نزد آن معلم بیاموزند.
وی تاکید کرد: علامه همواره به دنبال شناخت نیازهای جامعه نه تنها جامعه ایرانی بلکه جامعه بشری بود و سعی داشت خلأهایی را که وجود دارد و دیگران قادر به پرکردن آن نیستند، جبران کند.
تلاش علامه در رفع نیازهای علوم انسانی از منظر اسلام
حجت الاسلام مصباح یزدی افزود: ایشان بارها فرمودند مؤسسه امام خمینی(ره) را تأسیس نکردیم تا مثل دانشگاه های دیگر دانشگاه باشد و عده ای بیایند و مدرک بگیرند، بلکه باید در این مؤسسه کاری انجام دهیم. که هیچ کس نمی تواند انجام دهد و این نیاز جامعه است و آن تحقیق در مورد مسائل است. علوم انسانی از دیدگاه اسلام.
وی با بیان اینکه علامه مصباح در رشته های مختلف علوم انسانی تحصیل می کرد و در برخی از علوم مانند اقتصاد اساتید دانشگاه تهران را به منزل خود دعوت می کرد و از آنها درس می گرفت و سپس امتحان می داد، گفت: یکی دیگر از ویژگی های کار علمی ایشان این بود. که هر موضوعی را تا ریشه های عمیق ادامه داد تا به بدیهیات برسد; یعنی هر مشکلی را از پایه شروع می کردند و قدم به قدم جلو می رفتند تا مشکل را حل کنند و این ویژگی ای بود که کمتر در بین محققین دیده می شود، حل یک مسئله مستلزم کار زیاد و مطالعه زیاد است و همه چنین صبری ندارند
آینده نگری علامه تا 200 سال بعد
فرزند خلف آیت الله مصباح یزدی تصریح کرد: علامه مصباح زمانی احساس می کردند که یکی از نیازهای جامعه اسلامی این است که آنچه در علوم عقلی اسلامی بیان شده در یک جا جمع آوری شود، این کار هم برای محققین لازم است و هم برای محققین و هم برای محققین لازم است. برای تقدیم به می همه مردم جهان بدانند مسلمانان در علوم عقلی چه کرده اند، چه ابتکاراتی به خرج داده اند و چه نظریه هایی دارند.
علامه مصباح دنبال اسم و رسم نبود
وی اذعان داشت: دوستان فکر می کردند این کار تا ده سال دیگر به پایان می رسد، اما می گفتند ممکن است 200 سال طول بکشد و خودتان را آماده کنید تا نوه هایتان کار را تمام کنند. این دوراندیشی و نگاه خاص به علم کمتر در بین محققین و مسئولان دیده می شود، حداقل این است که مردم تلاش می کنند کاری را که شروع می کنند به نام خودشان تمام کنند و تا زمانی که زنده هستند کارشان به ثمر می رسد، اما علامه دنبال چنین مسائلی نیست .
حجت الاسلام مصباح یزدی یکی دیگر از ویژگی های علامه مصباح را اخلاص دانست و افزود: یک بار به ایشان گفتند که فلانی مطلب شما را به نام خود منتشر کرده است که ایشان فرمودند چه اشکالی دارد؟ قصد ما این است که این مقاله علمی منتشر شود، حالا اگر به نام کسی منتشر شود اشکالی ندارد.
علامه در بحث های علمی با کسی شوخی نمی کرد
وی ادامه داد: ایشان در نقد آرای علما صاحب نظر در لغات فلسفه، عرفان و… بود و حتی از علامه طباطبایی و ملاصدرا و… انتقاد می کرد; او در یک بحث علمی از کسی شوخی و تعریف نکرد، اما یادم نمیآید که نظریهای را به صورت تحقیر آمیز نقد کرده باشد. وقتی نظریه ای را نقد می کرد، در پایان نظر خود را به آن اضافه می کرد و پس از رفع ایرادات، نظریه به نام همان شخص تکمیل می شد. داشت بالا می برد
مدیر گروه فلسفه مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) گفت: علامه مصباح بر اساس مبانی خدشه ناپذیر فکری و روایی سعی در پاسخگویی به مشکلات جامعه داشت که یکی از این مشکلات در خصوص نظام سیاسی اسلامی بود، کسانی که شرکت کردند. در طرح استان آنها با چنین موضوعاتی آشنا هستند.
وی افزود: علامه وقتی به این موضوع میرسد، به سراغ این میرود که برای یک نظام سیاسی معقول و قابل دفاع چه چیزها و پیش نیازهایی لازم است و مبانی کرامت برای عقاید منحرف سیاسی کجا مشکل دارد. لذا از ریشه شروع کرد و گام به گام به این موضوع رسید که نظریه اسلام باید بر اساس مبانی عقلی و نقلی باشد و گیر نکرد که آیا جامعه و مردم آن را می پذیرند یا نه، بلکه با آزادی موضوع را تحلیل می کردند. .
تهمت به علامه
حجت الاسلام مصباح یزدی با بیان اینکه امروز برخی از مخالفان و مخالفان برای مقابله با نظرات وی به الفاظ ژورنالیستی متوسل شده اند و سعی در کوچک جلوه دادن دیدگاه وی دارند، گفت: حتی در سیمای جمهوری اسلامی نیز تهمت هایی به ایشان زده می شود که خود علامه نیز به آن تهمت می زنند. مکرراً پاسخ داده اند و پاسخ بسیار روشنی برای این تهمت ها در آثارشان وجود دارد، یکی از این مسائل، مسئله حقانیت الهی نظام اسلامی است.
وی افزود: چنین استنباط می شود که چون علامه مصباح فرمودند مشروعیت نظام سیاسی در اسلام ربطی به مردم ندارد و از سوی خداوند تعیین می شود، لذا مشروعیت نظام به نظر مردم بستگی ندارد، بنابراین برای نظر مردم ارزشی قائل نیستند و رای مردم را زینت می دانند. این یک تهمت بزرگ و یک دروغ آشکار است.
فرزند آیت الله مصباح ادامه داد: در آثار مختلف آیت الله مصباح، از کوچک ترین اثر در این زمینه با عنوان «نگاهی اجمالی به نظریه مرجعیت دینی» تا پرسش و پاسخ هایی که در دانشگاه های مختلف داشته و در پنج جلد منتشر شده تا مباحث مطرح شده است. در سخنرانی های قبلی به نماز جمعه اعتراض کردند که در دو جلد «نظریه حقوقی اسلام» و دو جلد «نظریه سیاسی اسلام» تا آخرین کتابش در این زمینه با عنوان «عقل ترین حکومت» نظر ایشان به صراحت بیان شده است و چون این موضوع در جامعه است. دوباره مطرح شد، احساس کردم توضیح آن ممکن است مفید باشد.
وی تاکید کرد: علامه می فرمودند مشروعیت یک اصطلاح در علم سیاست است و این اصطلاح دو معنا دارد; در فلسفه سیاسی معنایی دارد و وقتی در جامعه شناسی سیاسی به کار می رود معنای دیگری دارد.
پاسخ علامه به عده ای که می گویند اسلام به آرای مردم اهمیت نمی دهد
حجت الاسلام مصباح یزدی تصریح کرد: در جامعه شناسی می گویند نظام در صورتی مشروع است که مردم آن را بپذیرند و از آن پیروی کنند و بر آن قیام نکنند. این پذیرش نظام سیاسی در بین مردم را در جامعه شناسی مشروعیت می گویند، اما در فلسفه سیاسی موضوع چیز دیگری است. و آن این است که در یک نظام سیاسی قوهای مانند قوه مقننه، قضائیه و مجریه وجود دارند که آن را اداره میکنند و کارشان دخالت در مسائل زندگی مردم است، ممکن است قانونگذار در برخی مسائل و آزادی مردم را محدود کند. بنابراین برای کسانی که قانون را رعایت نمی کنند قوانین کیفری وضع می شود، بنابراین قانونگذاری در آزادی و زندگی مردم دخیل است و همه قوا این کار را انجام می دهند.
وی ادامه داد: حال سوالی که مطرح می شود این است که فردی که در مقام قانون گذاری، اجرا یا قضائیه است حق دخالت در امور مردم را از کجا آورده است؟ در فلسفه سیاسی به این موضوع مشروعیت می گویند، در نظریه دموکراسی و لیبرال دموکراسی می گویند مردم با رای دادن به آن افراد مشروعیت می دهند، اما در تفکر اسلامی همه مردم از نظر حق دخالت در کار یکدیگر برابرند. در نظام فکری اسلام تنها صاحب حق، خداوند است که آزادی مردم را محدود می کند و امر و نهی می کند و اگر قرار است در جامعه حکم و قانون و امر و نهی داشته باشد، باید داشته باشد. اذن خدا
مدیر گروه فلسفه مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) ادامه داد: در دموکراسی چون افراد مالک خود نیستند، حق ندارند اختیارات خود را به دیگران بدهند. وقتی دولت تشکیل می شود، اتفاق نظر همه مردم روی یک نفر وجود ندارد و اکثریت دارای حق رای در نظر گرفته می شود. در قوانین هم همینطور است و طبق اکثریت حاضرین استفاده می شود. می گویند اسلام به رای مردم اهمیت نمی دهد.
وی تاکید کرد: علامه مصباح در جاهای مختلف فرموده اند که در زمان پیامبر و ائمه اطهار و حکومت فقیه نقش مردم در برپایی حکومت و تحقق حکومت اسلامی 100 درصد است و اگر مردم نکنند. بخواهند، هیچ دولتی تشکیل نخواهد شد.
