بازار از دریچه آمار
در روز گذشته در فرابورس شاخص کل این بازار 0.85 درصد افزایش یافت به طوری که بیشترین رشد در بین 3 شاخص اصلی بورس به این شاخص نسبت داده می شود. در جریان معاملات دیروز بورس تهران 47 میلیارد تومان پول واقعی از چرخه معاملات سهام حذف شد تا روند خروج پول از تالار شیشه ای ادامه داشته باشد. همچنین در آخرین روز ارزش معاملات خرد بورس 3 هزار و 727 میلیارد تومان ثبت شد که یکی از کمترین ارقام ماه های اخیر بورس تهران در این متغیر آماری است.
عوامل مختلفی را می توان به عنوان دلایلی نام برد که طی ماه های اخیر بورس تهران را در چنین وضعیتی گرفتار کرده است. بورس اوراق بهادار تهران در فصل تابستان و پاییز سال جاری در کنار سایر بازارهای مالی در رکود معاملاتی غوطه ور شد و اولین عامل بازگشت به رکود حاکم بر تمامی بازارها بود. در آن زمان علاوه بر اینکه بورس تهران چنین وضعیتی داشت، شرایط سایر بازارها نیز چندان مناسب نبود.
بیشتر بخوانید: بورس در رکود سبز
این موضوع ناشی از کاهش انتظارات تورمی بود. عامل محرک در بیشتر بازارهای مالی ایران، انتظارات تورمی است و هر زمان که انتظارات تورمی در اقتصاد کشور شعله ور شود، بازارها ملتهب می شوند و هر زمان که انتظارات تورمی در اقتصاد فروکش می کند، شاهد آرامش در بازارها هستیم. نکته ای که از رصد وضعیت بازارهای داخلی کشور در آن روزها قابل مشاهده بود، رکود حاکم بر تمامی بازارها بود که تحت تاثیر فروکش انتظارات تورمی قرار گرفت.
در واقع در آن 6 ماه اقتصاد کشور شاهد آرامش نسبی در اکثر زمینه ها بود. اگرچه رشد نقطه به نقطه پایه پولی همچنان در سطوح بالایی قرار داشت، اما شاهد کاهش رشد نقدینگی بودیم که باعث شد انتظارات و واکنشهای مثبت حول کلهای پولی از این حوزه نیز شکل بگیرد. علاوه بر این، در آن مقطع، حرکت های مناسبی در زمینه بهبود روابط منطقه ای کشور شکل گرفت.
همچنین خبر مبادله اسرا بین ایران و آمریکا در ازای آزادی پول بلوکه شده ایران در کره جنوبی از جمله اخبار مهمی بود که باعث شده بود انتظارات به مثبت ترین شکل ممکن شکل بگیرد اما در در زمان حال، وضعیت کمی متفاوت است. دلار در بازار آزاد تحت تاثیر ناآرامی های اخیر منطقه قرار گرفته و قیمت ها در بازار طلا و سکه نیز در همین راستا تغییر کرده است اما بورس تهران در تطبیق با مهمترین محرک موفق عمل نکرده است. در سالهای اخیر و این روزها اوضاع نابسامان است. چیزی که این روزها وضعیت بورس تهران را بحرانی کرده، زخم تصمیمات نهادهای مختلف است که هر کدام به نوعی بخشی از بدنه نازک و رنج دیده بورس را نشانه رفته است. اتفاقات مختلفی که پیرامون قیمت گذاری خودروها، موضوع نرخ خوراک شرکت ها و قیمت گذاری سفارشات در صنایع رخ داده است از مهم ترین معضلاتی است که همواره بر معاملات بورس سایه افکنده و بازار همواره از آن خارج شده است. زخم های این عوامل در زمان های مختلف. از سوی دیگر، اکثر فعالان و تحلیلگران بورس معتقدند تا زمانی که صنعت خودرو گرفتار قیمت گذاری دستوری باشد، این صنعت وضعیت مناسبی پیدا نمی کند و آب از گلوی سهامداران این صنعت پایین نمی رود. .
در مثالی دیگر می توان به ماجرای افزایش نرخ خوراک شرکت های پتروشیمی اشاره کرد که یکی از مهم ترین ریسک های چند وقت اخیر بود که بورس را تحت تاثیر قرار داد. موضوعی که در این زمینه مطرح می شود، عدم ثبات در تصمیم گیری سیاست گذار است. به عبارت دیگر، سیاست گذار با تصمیمات وقت خود سرمایه گذار را از ایجاد افق زمانی برای سرمایه گذاری محروم کرده است.
انتقادی که در این زمینه مطرح می شود بحث افزایش یا کاهش نرخ خوراک نیست، بحث قابل توجه در این زمینه نحوه اطلاع رسانی چنین اخباری است. در حالی که بحث افزایش نرخ خوراک از اواسط اردیبهشت ماه مطرح شده بود، انتشار رسمی این خبر 51 روز بعد انجام شد.
طبیعتاً چنین اقداماتی مانند ضربه و زخم کاری است که بر بدنه اعتماد در بورس زده می شود و باعث می شود بورس هر روز با کاهش اقبال سرمایه گذاران واقعی همراه شود.
منبع: دنیای اقتصاد





