به گفته شخصیتها و تحلیلگران اپوزیسیون ونزوئلا، استقرار نظامی دونالد ترامپ در سواحل ونزوئلا با هدف متقاعد کردن رئیسجمهور نیکلاس مادورو و حلقه نزدیکش به درک این موضوع است که ماندن در قدرت از کنارهگیری هزینهبرتر خواهد بود.
به گزارش سرویس بین الملل «میهن تجارت»؛ زمانی که ایالات متحده دستور استقرار بزرگترین کشتیهای جنگی و کشتیهای جنگی را در بیش از سه دهه گذشته در کارائیب صادر کرد، این مأموریت در ابتدا به عنوان جنگ علیه قاچاقچیان مواد مخدر اعلام شد. به دنبال آن حملاتی برای انهدام قایق های کوچکی که رئیس جمهور آمریکا مدعی بود حامل مواد مخدر بودند، انجام شد. اما تمرکز ماموریت تغییر کرده است.
اولویت فعلی این است که مقامات ارشد دولت ونزوئلا را ترجیحاً از طریق استعفا یا انتقال قدرت از طریق مذاکره مجبور به کناره گیری کنند – اما با این تهدید آشکار که اگر مادورو و حلقه نزدیکش به قدرت بچسبند، آمریکایی ها ممکن است از نیروی نظامی هدفمند برای دستگیری یا کشتن آنها استفاده کنند.
یکی از مخالفان ونزوئلا که با این مذاکرات آشناست، گفت:
استراتژی ترامپ بر روی استقرار نیروهای زمینی متمرکز نیست، بلکه بر نشان دادن برتری نظامی قاطع و استفاده از این قدرت برای دستیابی به اهداف سیاسی متمرکز است. هدف کاملاً واضح است: مادورو و نزدیکترین همکارانش باید به هر وسیله ای – و به زودی – بروند.
وقتی از آنا کلی، سخنگوی کاخ سفید پرسیده شد، گفت:
ترامپ آماده است از هر عنصر قدرت آمریکا برای جلوگیری از ورود مواد مخدر به کشورمان استفاده کند و مسئولین این وضعیت را به دست عدالت بسپارد.
تامی پیگوت، معاون سخنگوی وزارت امور خارجه افزود:
مادورو رهبر مشروع ونزوئلا نیست؛ او فراری از عدالت آمریکاست که امنیت منطقه را تضعیف کرده و جان آمریکایی ها را به خطر انداخته است.
در ونزوئلا بزرگترین ذخایر اثبات شده نفت جهان و همچنین منابع ارزشمند طلا، الماس و کلتان در خطر است. این کشور آمریکای جنوبی که متحد ایالات متحده در قرن گذشته بود، از زمان هوگو چاوز – افسر سابق ارتش که انقلاب سوسیالیستی بولیواری را از سال 1999 تا زمان مرگش در سال 2013 رهبری کرد، به مدار روسیه، چین و ایران کشیده شد.
مادورو، یک راننده اتوبوس آموزش دیده سابق در کوبایی و جانشین منتخب چووز، اکنون با جایزه 50 میلیون دلاری آمریکا برای سر خود روبرو است.
برای ترامپ – که در 9 ماه گذشته بیش از هر رئیس جمهور ایالات متحده از زمان بیل کلینتون در دهه 1990 به نیمکره غربی توجه کرده است – ونزوئلا یک اولویت کلیدی است. او کاراکاس را یک پرونده ناتمام می داند. زیرا در دوره اول ریاست جمهوری خود با وجود اعمال سیاست اقتصادی «فشار حداکثری» و به رسمیت شناختن دولت جایگزین مخالفان، نتوانست مادورو را از قدرت برکنار کند.
رایان برگ، مدیر برنامه آمریکا در اتاق فکر CSIS، گفت:
واضح است که ماموریت در حال تبدیل شدن به عملیاتی برای فروپاشی یا تغییر رژیم است. هر چه جلوتر می رویم، بیشتر روی فرار مادورو از کاراکاس و پاکسازی حلقه 25 تا 50 نفره بالای چاویستاها حساب می کنیم.
با افزایش فشار ایالات متحده، دولت ونزوئلا سعی کرده با واشنگتن مذاکره کند و حتی گزارش شده است که پیشنهاد انتقال قدرت از مادورو به معاون او، دلسی رودریگز را داده است.
وقتی روز جمعه از ترامپ پرسیده شد که مادورو چه امتیازاتی برای کاهش فشار واشنگتن داده است، او پاسخ داد:
“او همه چیز را پیشنهاد کرد، شما درست می گویید. می دانید چرا؟ زیرا او نمی خواهد با ایالات متحده درگیر شود.”
ونسا نیومن، کارآفرین صنایع دفاعی ونزوئلا و فرستاده سابق مخالفان با روابط نزدیک با نهادهای امنیتی ایالات متحده، گفت:
“برنامه فعلی دستگیری نیکلاس مادورو است. یا دستگیر-کشتن یا دستگیر- بازداشت و انتقال او – به هر شکل ممکن.”
منابع آگاه در واشنگتن از تشدید مواضع دولت در قبال ونزوئلا در ماه های اخیر صحبت می کنند. به خصوص با ظهور چهره های تندرو فلوریدا مانند وزیر امور خارجه مارکو روبیو و رئیس ستاد ترامپ، سوزی وایلز. کسانی که در اوایل سال جاری با کاراکاس مذاکره کردند – مانند فرستاده ویژه ریچارد گرنل – در حال حاضر کنار گذاشته شده اند.
یک مقام سابق دولت ترامپ گفت:
“استراتژی رئیس جمهور این است که مردم را از تعادل دور نگه دارد و این دقیقاً همان کاری است که او با ونزوئلا انجام می دهد. او فردی تاکتیکی است که به فرصت ها و موقعیت ها پاسخ می دهد. مراحل بعدی هنوز در حال بررسی است.”
در همین حال، آمریکایی ها به افزایش فشار ادامه می دهند. در هفته های اخیر تصاویری از جنگنده ها، کشتی ها و هواپیماهای نیروهای ویژه آمریکا به طور گسترده در شبکه های اجتماعی منتشر شده است. موضوعی که برخی تحلیلگران آن را نشانه ای از جنگ اطلاعاتی هماهنگ واشنگتن برای ترساندن حلقه داخلی چاویستاها می دانند.
وبلاگ نویسان نظامی گزارش دادند که سه بمب افکن B-52 آمریکا روز چهارشنبه با فرستنده های خود در سواحل ونزوئلا پرواز کردند تا حضور خود را اعلام کنند. مجله نظامی ارتش شناسایی تصاویری از یک کشتی مخفی نیروهای ویژه در دریای کارائیب منتشر کرد و شبکه های اجتماعی ویدیوهایی از آموزش نیروهای ویژه با هلیکوپترهای بلک هاوک و لیتل برد در سواحل ونزوئلا را مشاهده کردند.
در پاسخ، مادورو و حلقه نزدیکش دستور تمرینات نظامی را داده اند و به کشور سفر کرده اند و مردم را برای مقابله با آنچه «تهاجم گریگوها» (آمریکایی ها) می نامند، بسیج می کنند. با این حال، این ظاهر مقاومت نگرانی آنها را برای امنیت شخصی خود پنهان نمی کند.
بازرگانان بانفوذ در داخل ونزوئلا میگویند که شخصیتهای ارشد رژیم تلفنهای همراه خود را عوض کردهاند، هر شب در جای دیگری میخوابند و بادیگاردهای کوبایی خود را با نیروهای تازه وارد از هاوانا جایگزین کردهاند.
یکی از ژنرال های فعال ونزوئلا گفت:
پروتکل امنیتی ایجاب می کند که مقامات به طور مداوم بین مکان های مختلف جابجا شوند. به گفته وی، آنها بین کاراکاس و شهرهای والنسیا و ماراکای سفر کردند.
منابعی در نیروهای امنیتی از “شکار جادوگر” برای یافتن مخالفان در صفوف خود خبر می دهند. یک افسر پلیس گفت:
آنها هر کسی را به خیانت متهم می کنند. آنها از ما جاسوسی می کنند و در راهروها و فضای سایبری به حرف های ما نگاه می کنند.
تحلیلگران نظامی می گویند که نیروهای مسلح ونزوئلا آمادگی ضعیفی برای جنگ خارجی ندارند و بسیاری از تجهیزات آنها به دلیل کمبود قطعات و نگهداری مناسب از کار افتاده است.
یکی از مخالفان می گوید:
ارتش ونزوئلا فقط در برابر افراد غیرمسلح قوی به نظر می رسد. اشاره ای به نقش ارتش در سرکوب اعتراضات. با این حال، مادورو حدود یک میلیون شبه نظامی مسلح در اختیار دارد که ممکن است در برابر حمله ایالات متحده مقاومت کنند.
ارزیابی وضعیت ونزوئلا به دلیل گزارش های کاملا متناقض مقامات نزدیک به رژیم و مخالفان دشوار است. به گفته اولی، حکومت چاویستا همچنان منسجم است و به این راحتی فروپاشی نخواهد کرد. در حالی که دومی ها از دیگ جوشان نارضایتی صحبت می کنند و می گویند که مقامات عالی رتبه آماده هستند تا مادورو را قربانی کنند و انتقال قدرت را تسهیل کنند.
در داخل کشور، ماریا کورینا ماچادو – رهبر محافظه کار اپوزیسیون ونزوئلا و برنده اخیر جایزه صلح نوبل – بی سر و صدا منتظر فرصت خود است. جنبش او امیدوار است که مداخله نظامی ایالات متحده راه را برای روی کار آمدن گونزالس پس از ربودن پیروزی مادورو در میهن تجارتات ریاست جمهوری سال گذشته (که ناظران بین المللی و آمریکایی معتقدند مخالفان به رهبری ادموندو گونزالس قاطعانه پیروز شدند) هموار کند.
اینکه چنین سناریویی رخ دهد یا نه بستگی به موقعیت ارتش ونزوئلا – بازیگر اصلی قدرت – و همچنین اینکه ترامپ به برکناری مادورو رضایت دهد یا کل ساختار چاویسم را از بین ببرد و ماچادو را نصب کند، بستگی دارد.
یک تاجر آمریکایی فعال در ونزوئلا گفت:
آنچه ترامپ در ونزوئلا میخواهد نفت، مواد معدنی و طلا است. او میخواهد شرکتهای آمریکایی در آنجا سرمایهگذاری کنند. او اصلاً به تغییر رژیم اهمیتی نمیدهد.»
اما دیگرانی که با دولت مادورو کار می کنند هشدار می دهند که اگر دولت سرنگون شود، ونزوئلا ممکن است پس از مداخله آمریکا وارد جنگ داخلی مانند لیبی یا عراق شود. یکی از آنها گفت:
“خطر واقعی این است که اگر آمریکایی ها زیاده روی کنند، رژیم بسیار رادیکال تر و تاریک تری ظهور خواهد کرد. و افراط در آن کاری است که آمریکایی ها همیشه انجام می دهند؛ آنها ظرافت را درک نمی کنند.”
چهرههای مخالف این تحلیل را رد میکنند و میگویند که برخلاف عراق یا سوریه، ونزوئلا کشور منسجمتری است که فاقد شکافهای مذهبی یا قومی عمیق است و بنابراین پس از سقوط یک رژیم استبدادی فروپاشی نخواهد کرد.
با این حال، زمان در حال اتمام است. مقامات سابق دولت آمریکا خاطرنشان کردند که نیروهای آمریکایی نمی توانند این سطح از آمادگی را برای مدت طولانی در کارائیب حفظ کنند. هرچه بیشتر بمانند، خطر تصادف بیشتر می شود – به ویژه در فصل طوفان که تا پایان نوامبر ادامه دارد.
یک مقام سابق دولت ترامپ گفت:
ترامپ درباره میهن تجارتات، اپوزیسیون یا دموکراسی صحبت نمی کند. این باعث می شود که تعریف پیروزی در ونزوئلا به روی او باز شود. “آنچه که او دوست دارد نمایش است – او می خواهد انفجارهای زیادی را ببیند.”
