آسمان پاییزی امشب دیدنی تر از همیشه است. بارش شهابی به اوج خود می رسد و رگه های نور به جا مانده از دنباله دار هالی، آسمان تاریک شب را به صحنه ای از جادوی کیهانی تبدیل می کند.
در دل شب های پاییزی، آسمان میزبان یکی از دیدنی ترین پدیده های کیهانی است. بارش شهابی. رگه هایی از نور که ناگهان در تاریکی می تابد و این پدیده امشب به اوج خود می رسد. بارش شهابی غول پیکر یکی از پدیده های زیبای آسمان است که رد آن به دنباله دار هالی می رسد. ذرات بسیار کوچک جدا شده از این دنباله دار با عبور از زمین وارد جو می شوند و با سرعتی نزدیک به 66 کیلومتر در ثانیه (حدود 240000 کیلومتر در ساعت) حرکت می کنند. یعنی از سریع ترین شهاب هایی هستند که در آسمان دیده می شوند. این سرعت زیاد باعث میشود شهابها درخشان، سفید یا مایل به آبی باشند و گاهی ردی کوتاه اما واضح از خود به جای بگذارند.
شهاب هایی با سرعت نور!
به گزارش خبرگزاری فارس؛ ذرات تشکیل دهنده بارش شهابی بسیار کوچک و سبک هستند و معمولا در ارتفاعی بین 65 تا 125 کیلومتری از سطح زمین می سوزند. به همین دلیل در هنگام رصد، شهاب های جباری اغلب زنده، سریع و درخشان به نظر می رسند و گاهی رنگ های مایل به سبز یا آبی در آنها دیده می شود. علی ابراهیمی سراجی، عضو کمیته آماتوری انجمن نجوم ایران و رئیس رصدخانه ماهانی در این باره می گوید: بارش شهابی جباری که از 19 مهر تا 25 آبان ماه فعال است، اوج این بارش معمولاً در 29 مهرماه رخ می دهد و امسال فعالیت اصلی آن از 02 مهرماه خواهد بود. 29 اکتبر “در بهترین حالت، ما می توان انتظار داشت که هر ساعت حدود 20 شهاب را ببینیم.”
هالی سرچشمه درخشش های آسمان پاییزی
به گفته سراجی، دنباله دارها باعث تشکیل این توده های شهاب سنگ می شوند. دنباله دارها اجرام کوچک و یخ زده در منظومه شمسی هستند که شامل یخ، غبار و سنگریزه های کوچک است. هنگامی که این اجرام به خورشید نزدیک می شوند، گرمای خورشید باعث تبخیر یخ و رها شدن ذرات غبار می شود و یک دنباله نورانی در اطراف آنها ایجاد می کند که از زمین قابل مشاهده است. یکی از شناخته شده ترین دنباله دارها دنباله دار هالی است که هر 76 سال یک بار به زمین نزدیک می شود و ذرات باقی مانده آن منشأ بارش شهابی عظیم هستند. سراجی در این باره می گوید: زمانی که زمین از میان این توده های باقی مانده عبور می کند، شاهد بارش شهابی هستیم. منشا بارش شهابی، دنباله دار معروف هالی است. دنباله دار معروفی که هر 76 سال یکبار به زمین نزدیک می شود و با گذرش بارش شهابی مربوط به این بارش را تقویت می کند. به همین دلیل است که ما در حال حاضر شهاب های زیادی را از این بارش نمی بینیم، زیرا دنباله دار هالی در حدود 36 سال دیگر دوباره به زمین نزدیک می شود.
چگونه و کجا شهاب های غول پیکر را ببینیم؟
برای مشاهده بارش شهابی، شرایط زمان و مکان بسیار مهم است. به گفته سراجی، برای مشاهده بهتر این پدیده باید از شهرها دور شد و به مناطق تاریک با آسمان صاف رفت چرا که بارش شهابی معمولا کم نور است. مرکز یا Radiant یک بارش شهابی نقطه ای در آسمان است که به نظر می رسد همه شهاب ها از آن خارج می شوند. سراجی درباره این مرکز توضیح می دهد: مرکز این بارش در صورت فلکی شکارچی قرار دارد، این صورت فلکی معمولاً از ساعت 10 تا 11 شب بالا می آید و در آسمان قابل مشاهده است و هر گاه شهابی در آسمان دیده شود و اگر دم آن را ادامه دهیم و به صورت فلکی شکارچی برسیم، به احتمال زیاد آن شهاب متعلق به پدیده شهاب جباری است نه شهاب شهاب رگباری. از نظر تعداد و ظاهر مانند دوش بارساوشی یا جمینی، اما تماشای آن در زیر آسمان پرستاره تجربه ای آرامش بخش و دلچسب است. با این حال، فرصت تماشای این پدیده طبیعی، لحظه ای خاص و لذت بخش برای علاقه مندان به آسمان شب است.
