گزارشی توسط روزنامه تایمز بریتانیا فاش کرد که زندانهای اسرائیل نقش اصلی را در شکلدهی و تربیت نسل جدیدی از رهبران جنبش مقاومت اسلامی (حماس) از جمله یحیی سنوار، مغز متفکر حملات 7 اکتبر 2023 ایفا کردهاند.
به گزارش سرویس بین الملل «میهن تجارت»، در این گزارش که توسط جورج گریلز، خبرنگار تایمز در واشنگتن تهیه شده، آمده است که سنوار که بیش از 20 سال را در اسارت گذرانده و در سال 2011 در قالب یک معامله مبادله ای برای سرباز اسرائیلی «گلاد شالیت» آزاد شده بود، با آگاهی عمیق از دشمن خود از زندان «حدریم» بیرون آمد.
اما به نوشته تایمز، سنوار این معامله را ناقص دانسته زیرا حسن سلامه و محمود عیسی را شامل نمی شود. در حالی که سلامه در زندان به سر می برد، عیسی به تازگی پس از ده ها سال زندان آزاد شده است.
سینوار در زندان عبری آموخت، تاریخ یهود را مطالعه کرد، کتابهای افسران اطلاعاتی اسرائیل را به عربی ترجمه کرد و رمانی درباره جهاد از تونلهای غزه نوشت.
گریلز به نقل از مقامات امنیتی اسرائیل گزارش می دهد که سنوار حمله 7 اکتبر را از داخل همان زندان که در میان زندانیان به دانشگاه هادریم معروف است، طراحی کرد.
از زمان تأسیس اسرائیل در سال 1948، این دولت همواره سیاست مبادله نابرابر اسرا را دنبال کرده است. خط مشی مبتنی بر آموزه های تورات در مورد حرمت نجات جان. این امر باعث شده است که ربوده شدن شهروندان اسرائیلی به ابزاری موثر برای فشار گروه های فلسطینی تبدیل شود.
با این حال، معامله شالیت که بیش از هزار اسیر فلسطینی را آزاد کرد، از سوی مقامات اسرائیلی به عنوان یک “فاجعه امنیتی” تلقی شد که به بازسازی رهبری نظامی حماس کمک کرد.
تایمز می نویسد که رهبران دیگری مانند شیخ احمد یاسین و اسماعیل هنیه نیز تجربه مشابهی داشته اند. پس از آزادی به بالاترین سطوح رهبری این جنبش رسیدند.
امروز به گفته گریلز، اسرائیل از تکرار همان اشتباه می ترسد. از این رو نام هایی مانند مروان برغوثی و عباس السید را پشت میله های زندان نگه داشته و شرایط زندان ها را سخت تر کرده است. همچنین امتیازات آموزشی و فرهنگی زندانیان لغو شده است.
اما این سیاست ها هزینه های انسانی سنگینی را به همراه داشته است. گزارشهای سازمان ملل و نهادهای حقوق بشر، از جمله بتسالیم، موارد شکنجه و آزار جنسی در زندانها را پس از حملات 7 اکتبر ثبت کردهاند، در حالی که اسرائیل این اتهامات را رد میکند و میگوید که «فقط در چارچوب قوانین بینالمللی» عمل میکند.
به گزارش تایمز، یوآو بیتون، رئیس سابق سازمان اطلاعات زندان های اسرائیل، اعلام کرد که آزادی صدها زندانی در توافق آتش بس اخیر “بهایی سنگین اما اجتناب ناپذیر” است. او هشدار داده است که اخراج برخی از آنها به خارج از کشور اشتباه است، زیرا نظارت بر آنها غیرممکن می شود.
زندان هایی که اسرائیل می خواست آنها را به ابزار بازدارندگی تبدیل کند، از طریق آموزش، تجربه و تعامل، به بستری برای رشد رهبران مقاوم و مؤثر حماس تبدیل شده است. نسلی که از پشت میله های زندان بیرون آمدند، زبان دشمنش را آموختند، او را شناختند و سپس با همان شناخت با او روبرو شدند.
روزنامه تایمز افزود که در توافق آتش بس اخیر، تل آویو 1700 اسیر فلسطینی و 250 زندانی را به حبس ابد آزاد کرده است. از جمله 157 نفر از جنبش فتح و 65 نفر از حماس. همچنین 154 نفر از آنها از طریق مصر، قطر و ترکیه به خارج از کشور اخراج شدند.
مقامات سابق هشدار داده اند که افراد آزاد شده ممکن است خارج از کنترل اسرائیل دوباره جمع شوند. همانطور که صالح العاروری پس از آزادی در سال 2007، فرمانده حماس در کرانه باختری و یکی از طراحان حملات 7 اکتبر 2023 شد.
در پایان، تایمز به یک تناقض چشمگیر اشاره می کند: زندان هایی که قرار بود ابزاری برای مهار و مجازات باشند، به دانشگاه هایی برای آموزش، سازماندهی و توسعه رهبران آینده حماس تبدیل شدند. نسلی که از درون سلول ها برخاسته بود، دشمن خود را شناخت و اکنون با همان دانش در مقابل آن ایستاده است.
