میهن تجارت- این روزها برخی از سهامداران بازار سرمایه با هر خبری که حاکی از افزایش ریسک های سیاسی باشد دست به فروش می زنند و از ترس جنگ سهام را به هر قیمتی می فروشند و با وجود شرایط خوب بنیادی و ارزش گذاری قابل توجه، بازار سهام سقوط می کند. دیروز همه نماگرها قرمز بودند، بازار برای سه روز افت کرد و شاخص برای دومین بار 4 میلیون واحد از دست داد.
نماگرهای بازار سرمایه طی معاملات روز شنبه چرخش قابل توجهی از محدوده مثبت به منفی را ثبت کردند. چرخشی که بیش از هر چیز حکایت از تغییر تدریجی توازن قدرت بین خریداران و فروشندگان داشت. در نیمه اول معاملات، فضای بازار کم و بیش متعادل و متمایل به تقاضا بود، اما با گذشت زمان و ورود سفارش های فروش در نیمه دوم، جهت حرکت شاخص ها تغییر کرد و در نهایت این تشدید عرضه ها منجر به شکست یکی از مهمترین سطوح حمایتی شاخص کل شد.
شاخص کل در پایان معاملات دیروز با افت 1.08 درصدی معادل 43 هزار واحد سطح کلیدی 4 میلیون واحدی را از دست داد و در رقم 3 میلیون و 986 هزار واحد متوقف شد. این محدوده طی روزهای گذشته به عنوان پشتوانه فنی قابل اعتماد عمل کرده و مانعی در برابر تعمیق اصلاح قیمت بوده است. بنابراین، زیان آن میتواند انتظارات اصلاحی را در کوتاهمدت تقویت کند، مگر اینکه شاخص در روزهای آینده بتواند این سطح را دوباره به دست آورد و بالاتر از آن تثبیت شود. اهمیت این مرز فراتر از عددی بودن، به تاثیر روانی آن بر رفتار معامله گران و سیگنال دهی به جریان نقدینگی بازمی گردد.
شاخص متعادل نیز با افت 0.51 درصدی به سطح یک میلیون واحد رسید. سطحی که برای سهام کوچک و متوسط جنبه تعیین کننده دارد و حفظ یا از دست دادن آن می تواند در کوتاه مدت بر روند کلی بازار تأثیر بگذارد. بر اساس محاسبات «دنیای اقتصاد» ارزش معاملات با 2 درصد رشد نسبت به روز سه شنبه در سطح 11 هزار و 737 میلیارد تومان به ثبت رسید که نسبت به میانگین های اخیر عدد قابل قبولی است و نشان می دهد که گردش نقدینگی همچنان در بازار جریان دارد، هرچند کیفیت این نقدینگی بیشتر شبیه حرکت بین نمادها است تا تمرکز بر روی خرید.
در همان زمان، سیگنال معاملاتی هشدار دهنده
دیروز در مورد رفتار معامله گران واقعی بود. جایی که خروج 1464 میلیارد تومان پول واقعی در انتهای بازار به ثبت رسید و بر نگاه محتاطانه حاکم در بین سرمایه گذاران خرد تاکید کرد. از مجموع 635 نماد معامله شده، 78 درصد در محدوده منفی تابلو قرار داشتند. آماری که به وضوح از رواج فشار فروش در کل بازار حکایت دارد و حکایت از آن دارد که افت شاخص ها محدود به چند نماد شاخص ساز نبوده است.
نکته قابل توجه دیگر تغییر محسوس چینش سفارشات در جریان معاملات بود. در دقایق ابتدایی ارزش سفارشات خرید نسبت به فروش برتری داشت و همین موضوع امید به ادامه روند مثبت را زنده نگه داشت. اما با نزدیک شدن به ساعات پایانی، برگه برگشت و ارزش سفارشات فروش با ثبت 1.7 همت، حدود 300 میلیارد تومان بیشتر از سفارشات خرید بود. این چرخش تدریجی تصویر روشنی از افزایش قدرت فروشندگان و تضعیف انگیزه خریداران در انتهای بازار ارائه می دهد. الگویی که در صورت تکرار در روزهای آینده می تواند دامنه نوسانات منفی را بیشتر کند.
بازار سهام اسیر ترس از جنگ شده است
محمد خبرزاد، تحلیلگر ارشد بازار سرمایه در تشریح وضعیت معاملات روز گذشته بورس گفت: می توان گفت که بازار روز گذشته در بدترین وضعیت ممکن به پایان رسید. بازار مثبت شروع شد اما هرچه جلوتر رفتیم حجم عرضه ها افزایش یافت و تقریباً از اواسط بازار با انتشار یکی دو خبر و بازگشایی چند نماد وضعیت بدتر شد و در نهایت بازار با پایانی کاملا خونین بسته شد.
این تحلیلگر گفت: در پایان هفته گذشته یعنی روز سه شنبه با جو منفی در بازار مواجه شدیم. دلیل اصلی این بود که دو تا سه روز تعطیلات در پیش بود و مردم ترجیح دادند با خیال راحت تری به تعطیلات بروند. از سوی دیگر، بحث اخبار سیاسی و مذاکرات ایران و آمریکا و احتمال وقوع جنگ، مهم ترین خبری است که بازار به آن وزن می دهد.
بیشتر بخوانید: توکن سازی دارایی چگونه بازار سرمایه را متحول می کند؟
وی گفت: اواخر هفته گذشته خبری منتشر شد که مهمترین آن برگزاری دور دوم مذاکرات ایران و آمریکا در ژنو در اواسط هفته جاری بود. با انتشار این خبر، روز گذشته بازار تقریباً کار خود را مثبت آغاز کرد، اما بعداً عرضه در بازار افزایش یافت و خبر مجلس منتشر شد. بر اساس این خبر، تاجگردون رئیس کمیسیون تلفیق بودجه سال 1405 در صحن علنی مجلس اعلام کرد که به دلیل تطبیق ارقام دخل و خرج مجبور به حذف برخی معافیت های مالیاتی در بودجه هستند. این موضوع در شرایطی که خود بازار از قبل ضعیف بود به عنوان یک خبر منفی و افزایش فشار فروش به بازار اضافه شد.
خبرزاد تصریح کرد: در ساعت پایانی بازار دو نماد ایران خودرو و سایپا بازگشایی شدند و تشکیل صف های فروش این نمادها پس از بازگشایی عملا بازار را شوکه کرد. وضعیت بازار از نظر فاندامنتال واقعا خوب است. اگر عرضه اولیه را کنار بگذاریم، ارزش دلاری بازار حتی به سطوح پایین تری نسبت به جنگ 12 روزه رسیده است و بازار کاملاً گارد منفی اتخاذ کرده است. این در حالی است که در فاصله زمانی جنگ 12 روزه تا آخرین روز، نرخ دلار تقریباً 100 درصد رشد داشته است، اما بازار نه تنها رشد نکرده، بلکه کمتر از این میزان است.
این تحلیلگر تصریح کرد: با توجه به اینکه نرخ دلار به محدوده 70 هزار تومان تا 135 هزار تومان رسیده است، بازار همچنان در کف نسبت های ارزشی خود قرار دارد و عوامل متعددی بازار را در سطوح حمایتی نگه داشته است. با این حال، سرمایه گذاران ترسیده اند و پول از ترس جنگ یا سایر حوادث ناگوار در بازار عقب نشینی کرده است. هر چه این فرآیند فرسایش طولانی تر شود، کاهش بازار عمیق تر خواهد بود.
خبرزاد گفت: به نظر من در چنین شرایطی باید صندوق ها، وکلای بزرگ و سهامداران عمده وارد عمل شوند و نسبت به جمع آوری سهام اقدام کنند. اگر فرض کنیم جنگ رخ نمی دهد و زیرساخت ها آسیب نمی بینند، بازار در موقعیت ارزشمندی قرار دارد و ممکن است این قیمت ها تا شش ماه دیگر پشیمان شود. اما کمبود تقاضا و فضای رعب و وحشت، بدترین سناریو را برای بازار سرمایه رقم زده است.
وی افزود: نکته قابل توجه این است که دیروز حتی در بازار دلار نیز روند نزولی حاکم بود. اگر قرار باشد اخبار سیاسی منفی باشد، انتظار می رود اثر آن ابتدا در بازار ارز ظاهر شود، در حالی که این اتفاق نیفتاد. اما با وجود این، سهامداران از ترس می فروشند. به نظر من سهامداران خرد را نمی توان مقصر دانست. اکنون زمانی است که صندوق های کلان حقوقی و حمایتی باید به کمک بازار بیایند و اوضاع را مدیریت کنند.
خبرزاد معتقد است در حال حاضر نباید حمایت ها فقط معطوف به چند نماد بزرگ باشد. اگرچه دیروز برخی حمایت ها روی تابلو دیده شد، اما این حمایت ها به سه تا چهار نماد شاخص محدود شد و سایر نمادها حمایت خاصی را تجربه نکردند. امیدواریم در روزهای آینده با انتشار اخبار مثبت سیاسی، شرایط بازار بهتر شود و بتوانیم از این وضعیت نامناسبی که در آن گرفتار شده ایم، خارج شویم.
خریداران ضعیف، فروشندگان قدرتمند
احمد اشتیاقی، تحلیلگر ارشد بازار سرمایه در ارزیابی از وضعیت معاملات بورس گفت: با توجه به فضای ایجاد شده پیرامون مذاکرات و اعلام طرف های ایرانی و آمریکایی مبنی بر برگزاری دور دوم مذاکرات در آینده نزدیک، بازار تا حدودی از بدبینی های جنگی فاصله گرفته است – این خبر اواخر هفته گذشته منتشر شد. به نظر می رسید این خبر مقداری از آن نگاه منفی و نگرانی های جنگی بازار را کاهش داد و اولین قیمت هایی که دیروز شکل گرفت در همسان سازی های اولیه با رشد نسبت به قیمت های چهارشنبه و سه شنبه همراه بود.
وی ادامه داد: اما با گذشت زمان معاملات، فروشندگان به تدریج در بازار ظاهر شدند و بازار را از محدوده مثبت به سمت منفی سوق دادند. این نشان می دهد که شرایط سیاسی همچنان عامل اصلی در روند معاملات است و اصلاحی که بازار در حال تجربه آن است منشأ کاملاً سیاسی دارد. زیرا با توجه به بلاتکلیفی ایجاد شده و احتمال عدم موفقیت مذاکرات و تبدیل شدن شرایط به منطقه جنگی، عملا بازار وارد فاز جنگ شده است.
اشتیاقی گفت: با وجود این شرایط به نظرم حجم معاملات دیروز مناسب و بیشتر از حجم معاملاتی بود که روز سه شنبه انجام شد. این نشان می دهد که حتی در روندهای منفی، بازار خریدار دارد، هرچند در فضایی که ایجاد شد و ترسی که در بین فعالان بازار ایجاد شد، خریدار دیروز قدرت لازم برای غلبه بر فروشندگان را نداشت. در ابتدای صبح حضور خریداران پرقدرت و صعودی بود اما در نهایت اتفاقی که افتاد دست بالا دست فروشندگان بود و به نوعی می توان گفت بازار روندی منفی به خود گرفت.
اشتیاقی گفت: قاعدتا با نوع معاملاتی که دیروز شاهد بودیم نمی توان انتظار داشت که بازار امروز روند مثبت قوی را آغاز کند. دیروز بسیاری از صف های فروش تجمع نکردند و در تعداد زیادی از سهام، قیمت پایانی بالاتر از آخرین قیمت معاملاتی بود که می تواند باعث شود بازار حداقل در ابتدای معاملات امروز منفی شروع شود. با این حال، در صورت ورود خریدار قوی و ورود نقدینگی مناسب به بازار، ممکن است در آینده شرایط تا حدودی تغییر کند.
این تحلیلگر گفت: نکته قابل توجه این است که دیروز نرخ دلار آزاد نیز به زیر 160 هزار تومان رسید که نشان می دهد حداقل بازار ارز نسبت به بازار سرمایه نسبت به مذاکرات خوشبین است. شاید همان اتفاقی که در بازار دلار افتاد باعث شود بازار امروز کمی شرایط خوش بینانه تری به خود بگیرد و شاخص چهار میلیون واحدی را احیا کند و تا روز سه شنبه روند صعودی را تجربه کند؛ به طوری که بازار در حالت متعادل و کمی مثبت معامله می شود. بدون شک نتیجه جلسه بعدی می تواند نقش بسیار موثری در رفع بلاتکلیفی فعالان بازار داشته باشد.
وی گفت: قاعدتاً اگر دیدار دوم با آمریکا به دیدار سوم منتهی شود، به نظر من این موضوع می تواند عامل بسیار مثبتی باشد تا بازار از فاز بدبینی خارج شده و وارد فاز خوش بینی شود و روند صعودی مناسبی را تجربه کند. با توجه به این موضوع و نزدیک شدن به پایان هفته، احتمالا تکلیف این بلاتکلیفی ها روشن خواهد شد و به نظر می رسد فعالان بازار سرمایه که بیشتر نقدینگی خود را به صندوق های با درآمد ثابت منتقل کرده اند، منتظر مشخص شدن تکلیف این شرایط باشند و سپس استراتژی خرید خود را مشخص کنند.
منبع: دنیای اقتصاد
