بعدی- در حالی که قرار است دور دوم مذاکرات ایران و آمریکا روز سه شنبه در ژنو سوئیس برگزار شود، انتشار گزارش های تایید نشده در رسانه های غربی مبنی بر احتمال چراغ سبز واشنگتن به تل آویو برای حمله به برنامه موشکی ایران بار دیگر سایه تردید و نگرانی را بر فضای دیپلماسی انداخته است. در عین حال، موضع تند بنیامین نتانیاهو در قبال مفاد هرگونه توافق با تهران این سوال را تقویت کرده است که آیا باید منتظر یک غافلگیری جدید مشابه رویدادهای پر تنش قبلی در میانه مذاکرات باشیم؟
بر اساس گزارش فردا، ایران این بار با «خوش بینی محتاطانه» وارد مذاکرات شد و ضمن پیمودن مسیر دیپلماسی، بر حفظ آمادگی دفاعی نیز تاکید کرد. با این حال، ادامه انتشار گزارش هایی با استناد به منابع ناشناس در رسانه های غربی گمانه زنی ها در مورد احتمال حرکت های غیرمنتظره را افزایش داده است.
روایت جدید CBS از چراغ سبز مخفی آمریکا
در جدیدترین مورد، شبکه آمریکایی سی بی اس به نقل از دو منبع آگاه مدعی شد که دونالد ترامپ در دیدار با بنیامین نتانیاهو در اقامتگاه شخصی خود در مارالاگو اعلام کرده است که در صورت شکست مذاکرات تهران و واشنگتن از اقدام نظامی اسرائیل علیه برنامه موشکی بالستیک ایران حمایت خواهد کرد.
این گزارش همچنین ادعا میکند که در ماههای اخیر، بحثهایی بین مقامات ارشد نظامی و اطلاعاتی آمریکا درباره سناریوهای احتمالی برای حمایت از حمله اسرائیل آغاز شده است. به گفته این منابع، این موضوع نشان می دهد که واشنگتن از مرحله «تردید» عبور کرده و وارد فاز بررسی نحوه پشتیبانی عملیاتی شده است.
آمریکا سازوکارهای حمایتی را در نظر می گیرد؟
بر اساس همین گزارش، مقامات آمریکایی نه بر احتمال حمله اسرائیل، بلکه بر نحوه حمایت از آن تمرکز کرده اند. از جمله تامین سوخت هوایی جنگنده ها و حل چالش عبور از حریم هوایی کشورهای منطقه.
در این میان کشورهایی مانند اردن، عربستان سعودی و امارات علنا اعلام کردند که اجازه استفاده از حریم هوایی خود را برای حمله به ایران نخواهند داد و در مقابل به تهران اجازه استفاده از حریم هوایی خود را علیه سایر کشورها نخواهند داد. موقعیتی که پیچیدگی هر عملیات احتمالی را افزایش می دهد.
خطوط و نشان های نتانیاهو؛ توافق یا بن بست؟
در کنار این گزارش ها، مواضع اخیر نتانیاهو بر مذاکرات سایه افکنده است. نخست وزیر اسرائیل با ابراز “بدبینی شدید” نسبت به آینده هرگونه توافق با ایران، خواستار برچیده شدن کامل برنامه هسته ای تهران، خروج تمامی مواد غنی شده از این کشور و اعمال محدودیت 300 کیلومتری برای برد موشک های بالستیک ایران شده است. شرایطی که عملا فراتر از چارچوب های مطرح شده در مذاکرات هسته ای مورد توجه قرار می گیرد.
طرح چنین خواسته هایی در آستانه مذاکرات ژنو این ظن را تقویت کرده است که تل آویو یا به دنبال سخت تر کردن مسیر توافق است یا به طور جدی سناریوهای جایگزین را بررسی می کند.
دیپلماسی زیر سایه تهدید
همه این تحولات نشان می دهد که مذاکرات آتی صرفاً یک فرآیند دیپلماتیک کلاسیک نیست، بلکه در بستری از بی اعتمادی، فشار سیاسی و تهدیدات نظامی ضمنی صورت می گیرد. اگرچه هنوز تصمیم رسمی در مورد اقدام نظامی اعلام نشده است، اما انتشار این گزارش ها همزمان با آغاز دور جدید مذاکرات، این سوال را مطرح می کند که آیا مسیر دیپلماسی می تواند از سایه سنگین تهدیدها بگذرد یا اینکه منطقه بار دیگر در آستانه تنش جدیدی قرار خواهد گرفت و تل آویو بار دیگر تلاش خواهد کرد تهران را در میانه مذاکرات غافلگیر کند؟
