میهن تجارت- در حالی که نرخ سود رسمی سپرده های بانکی در سال 1404 در محدوده 5/20 تا 5/22 درصد ثابت مانده است، نرخ سود بدون ریسک که عمدتاً از بازدهی اوراق خزانه اسلامی (اخزا) به دست می آید، در بازار بدهی به سطوح بسیار بالایی نزدیک شده است.
گزارش های اخیر بازار حاکی از آن است که میانگین بازدهی اوراق تا سررسید از مرزهای بالا عبور کرده و در برخی معاملات حتی به سطوح نزدیک به 40 درصد نیز رسیده است. این روند صعودی که از ماه های گذشته سرعت گرفته است، ناشی از فشار کسری بودجه دولت، انتظارات تورمی بالا و نیاز شدید به تامین مالی از طریق اوراق بوده و نگرانی هایی را نسبت به شرایط کلان اقتصادی ایجاد کرده است.
کارشناسان بر این باورند که سطح بالای نرخ بدون ریسک می تواند تاثیر منفی قابل توجهی بر بورس تهران داشته باشد. هنگامی که بازده بدون ریسک به این حد می رسد، هزینه فرصت سرمایه گذاری در سهام افزایش می یابد. سرمایهگذاران، بهویژه آنهایی که تحمل ریسک پایینتری دارند، ترجیح میدهند پول خود را در اوراق قرضه دولتی یا صندوقهای با درآمد ثابت با بازده بالا بدون نگرانی از نوسانات قرار دهند. این امر می تواند منجر به خروج نقدینگی از بورس، کاهش تقاضا و تشدید فشار فروش شود.
از نقطه نظر ارزش گذاری، نرخ بدون ریسک بالا، نسبت قیمت به درآمد (P/E) بازار را فشرده می کند. به طوری که سهام با نسبت های بالاتر از حد معمول جذابیت کمتری پیدا می کند و ممکن است بازار به سمت اصلاح بیشتر حرکت کند. علاوه بر این، هزینه تامین مالی شرکت ها افزایش یافته و سودآوری آنها به ویژه در صنایع سرمایه بر تحت فشار است.
امروزه بازار سرمایه وزن چندانی به نرخ سود نمی دهد، زیرا پارامترهای دیگر بسیار تاثیرگذارتر هستند
مهدی سوری کارشناس بازار سرمایه در گفت و گو با خبرنگار تجارت نیوز به بررسی رابطه بین نرخ سود و بازار سرمایه پرداخت و اظهار داشت: معمولا بین نرخ سود و اقبال سرمایه گذاران در بازار سرمایه رابطه وجود دارد، اما گاهی سوءتفاهم پیش می آید، برخی تصور می کنند که تغییرات کوتاه مدت نرخ سود بر ارزش گذاری تاثیر می گذارد، در حالی که نرخ سود موثر در ارزش گذاری به عنوان مجموع کاهش ارزش گذاری در بلندمدت است. جریان سودآوری شرکت
سوری با اشاره به شرایط فعلی بازار تاکید کرد: امروز بازار سرمایه وزن چندانی به نرخ سود نمی دهد چرا که سایر پارامترها بسیار موثرتر از آن هستند.
بیشتر بخوانید: بورس تهران دوباره جان گرفت
به دلیل ریسک های سیاسی، تاثیر مثبت رشد دلار و افزایش نرخ ها بر ارزش شرکت ها در بازار دیده نشد و قیمت سهام عقب افتاد.
این کارشناس بازار سرمایه با بیان اینکه بازار با قیمت های روز فوق العاده ارزشمند است، گفت: بسیاری از فعالان بازار چنین ارزشی را تجربه نکرده اند. شرکت ها رشد سودآوری خوبی داشتند اما به دلیل ریسک های سیاسی تاثیر مثبت رشد دلار و افزایش نرخ بر ارزش شرکت ها در بازار دیده نشد و قیمت سهام عقب افتاد.
هرگاه ریسک سیاسی از نظر بازار سرمایه کاهش یابد، شاهد افزایش خرید سهام و هر زمان که افزایش یابد، شاهد خروج پول هستیم.
سوری افزود: موضوع اصلی ریسکهای سیاسی است که در بالاترین حد خود هستند؛ بنابراین یک پارامتر مثبت قوی داریم که ارزشگذاری است و یک پارامتر بسیار منفی که ریسکهای سیاسی است، وقتی دو پارامتر به شدت با هم مخالفت میکنند، پارامترهای دیگری مانند کاهش نرخ سود میتواند در بازار موثر باشد.
وی تصریح کرد: هر گاه ریسک سیاسی از نظر بازار کاهش یابد شاهد افزایش خرید هستیم و هر زمان که افزایش یابد شاهد خروج پول خواهیم بود.
تغییرات چند درصدی نرخ سود نسبت به ریسک های سیاسی تاثیر چندانی بر عملکرد بورس ندارد
این کارشناس بازار سرمایه در پاسخ به این سوال که آیا در شرایط کنونی نرخ سود تاثیری بر بورس دارد، گفت: اگر نرخ سود به شدت افزایش یا کاهش یابد، می تواند با سایر پارامترها رقابت کند اما در سطوح فعلی تغییرات چند درصدی نرخ سود در مقایسه با ریسک های سیاسی قابل توجه نیست.
وقتی با ریسکی مواجه میشویم که کل سیستم را تحت تأثیر قرار میدهد، همه شرکتها با هم منفی یا مثبت میشوند.
سوری در پاسخ به این سوال که در صورت باقی ماندن نرخ سود، ریسک سیاسی و دلار در سطح فعلی بهترین استراتژی سرمایه گذاری چیست، گفت: قدرت پارامترها به حدی است که نمی توان یک استراتژی واحد برای همه تجویز کرد و هرکسی می تواند بر اساس ذهنیت خود از ریسک، استراتژی خود را انتخاب کند و نمی توان گفت کدام استراتژی درست یا غلط است.
وی با اشاره به تاثیر ریسک های سیستماتیک افزود: زمانی که با ریسکی مواجه می شویم که کل سیستم را تحت تاثیر قرار می دهد عملا بتای سهام به یک نزدیک می شود یعنی شاهد هستیم که همه شرکت ها با هم منفی یا مثبت می شوند.
سرمایه گذاران باید به ارزش های بنیادی توجه کنند و به دنبال سهامی بروند که توجیه بنیادی کافی داشته باشد
سوری با اشاره به شرایط بازار سه توصیه به سرمایه گذاران ارائه کرد و گفت: اول اینکه سرمایه گذاران به ارزش های بنیادی توجه کنند و به سراغ سهامی بروند که توجیه بنیادی کافی داشته باشد و اگر مشکل سیاسی وجود داشته باشد این شرکت ها همچنان با ارزش می مانند.
وی افزود: ثانیاً در شرایط فعلی از رفتارهای پرخطر و هیجانی پرهیز کرده و بر اساس ارزش گذاری واقعی سهام اقدام به خرید کنند.
سوری در پایان افزود: توصیه سوم این است که سبد سرمایه گذاری خود را متنوع کنند تا اگر مشکلی پیش آمد تمام سرمایه خود را از دست ندهند. همچنین باید بخشی از پرتفوی را به سهام نقدشونده اختصاص دهند تا در صورت نیاز سریعاً آن را بفروشند.»
منبع: تجارت نیوز





