آینده– یک تحلیلگر در یادداشتی در روزنامه فایننشال تایمز نوشت: ایران با نشان دادن توانایی بستن تنگه هرمز و دریافت عوارض از کشتی های تجاری به موقعیتی از قدرت استراتژیک دست یافته است که محدودیت های قدرت نظامی و دیپلماتیک آمریکا را آشکار کرده است.
به گزارش فردا؛ علیرغم ضربات سنگینی که در ابتدای جنگ به ایران وارد شد، از جمله هدف قرار دادن فرماندهان ارشد و زیرساختهای نظامی، تهران نه تنها موقعیت خود را حفظ کرد، بلکه توانست فشار نظامی را به اهرم اقتصادی تبدیل کند. ایران با دریافت حدود دو میلیون دلار از هر کشتی برای عبور از این تنگه می تواند به منبع درآمدی چند میلیارد دلاری در ماه دست یابد.
این وضعیت به نفوذ مستقیم ایران بر کشورهای وابسته به انرژی خلیج فارس کمک می کند. در چنین شرایطی کشورهایی مانند عربستان و امارات یا باید تنش را تشدید کنند و با تبعات شدید اقتصادی مواجه شوند یا عملا کنترل ایران بر یکی از مهم ترین مسیرهای انرژی جهان را بپذیرند. در این میان، کشورهای آسیایی که بازارهای اصلی انرژی خلیج فارس هستند، ممکن است مجبور شوند به طور ضمنی با خواستههای ایران برای جلوگیری از شوکهای قیمتی موافقت کنند. کشورهای اروپایی که پیش از این با دولت آمریکا اختلاف داشتند، با چالش مشابهی روبرو هستند.
آمریکا در حال حاضر راه حل نظامی روشنی برای بازگشایی تنگه ندارد. ارزیابیهای نظامی غرب نشان میدهد که به دلیل استفاده ایران از پهپاد و شرایط جغرافیایی منطقه، باز کردن این مسیر تنها با نیروی نظامی دشوار است و حتی اسکورت دریایی نیز امنیت کامل کشتیها را تضمین نمیکند. در این میان پیشنهادهایی مانند اشغال جزیره خارگ راه حل موثری تلقی نمی شود. گزینه اصلی واشنگتن مذاکره است اما ایران به دلیل اهرمی که دارد عجله ای برای دستیابی به توافق ندارد.
این تحولات نظم منطقه ای مبتنی بر برتری نظامی آمریکا را با چالش جدی مواجه کرده است. کشورهایی که قبلا به تضمین های امنیتی واشنگتن تکیه می کردند، اکنون با واقعیتی روبرو هستند که در آن ایران کنترل عملی بر مسیرهای صادرات انرژی دارد.
ایران نشان داده است که فشار نظامی لزوماً منجر به شکست سیاسی نمی شود و عواملی مانند جغرافیا، فناوری و صبر استراتژیک می تواند حتی در برابر قدرت های نظامی برتر تعیین کننده باشد.
