میهن تجارت- در 18 اسفند 1404 همزمان با حمله آمریکا و اسرائیل به ایران، بازار سرمایه تعطیل شد. تعطیلی که تا امروز ادامه داشته و به نظر می رسد این تعطیلی ها حداقل تا زمانی که تنش ها به شکل محسوسی فروکش کند ادامه خواهد داشت. بازار سهام در جنگ 12 روزه زودتر تعطیل شد و پس از جنگ دوباره فعالیت خود را آغاز کرد.
بازگشایی بورس نیاز به تصویب شورای عالی بورس دارد که جلسه 23 اردیبهشت ماه برگزار شد و در آن جلسه مقرر شد تا پایان هفته جاری بورس باز شود. این در شرایطی است که تنش ها در خلیج فارس، دریای عمان و تنگه هرمز به شدت افزایش یافته و در صورت گسترش مجدد دامنه جنگ، بازگشایی بازار سرمایه احتمالا دوباره به تعویق خواهد افتاد.
نجات بازار سهام مستلزم تقویت بخش خصوصی است
وحید شقاقی از اعضای هیات علمی دانشگاه خوارزمی در این خصوص گفت: بازار سرمایه نماد و دماسنج هر اقتصادی است. بنابراین زمانی که این بازار از حالت عادی خارج می شود یا تعطیل می شود، بیانگر این واقعیت است که اقتصاد از حالت عادی خارج شده و شرایط مساعدی ندارد.
شقاقی در خصوص دلیل ضعف بورس در اقتصاد ایران گفت: بازار سرمایه ایران از عمق کافی برخوردار نیست و شفافیت اطلاعاتی و تقارن اطلاعاتی بر آن حاکم نیست. با توجه به اینکه بخش کلیدی شرکت های بزرگ کشور در بورس را دولتی و شبه دولتی تشکیل می دهند، تبعات جنگ، تنش و تحریم های اقتصادی مستقیما به این بازار ضربه می زند. این در حالی است که اگر سهم و نقش بخش خصوصی واقعی در کشور بالا بود، جنگ و تحریم های اقتصادی نمی توانست به چنین شرایط نامناسب و تعطیلی گسترده بورس منجر شود.
لازم به ذکر است در زمان جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران، حملات تلافی جویانه ایران به کشورهایی مانند امارات، قطر، کویت و بحرین که در این تجاوز مشارکت داشتند، به اندازه بورس ایران، بورس آنها را تعطیل نکرد. در واقع بورس ایران بیش از سایر کشورهای جنگ زده بسته شده است.
بیشتر بخوانید: اجرای بسته حمایتی بازار نیازمند هماهنگی بخش های مختلف اقتصادی است
یکی از اعضای هیات علمی دانشگاه خوارزمی با انتقاد از محدودیت های بخش خصوصی و تسلط بخش شبه دولتی بر اقتصاد ایران گفت: ریشه مشکلات و معضلات اقتصادی ایران از جمله چالش های بازار سرمایه در این است که بخش شبه دولتی بر اقتصاد ما غلبه کرده است. این غلبه به حدی است که از 30 شرکت بزرگ حاضر در بورس، 28 شرکت شبه دولتی یا مرتبط با موسسات عمومی غیردولتی هستند و این موضوع عواقب ناگواری مانند تعطیلی طولانی مدت در شرایط جنگی را ایجاد می کند، زیرا عمده بمباران ها و خسارات وارده بر شرکت های شبه دولتی مانند فولاد و پترو وارد شده است.
شرکت هایی مانند فولاد، پتروشیمی و سایر صنایع مرتبط با آنها مانند خودروسازی از عمده ترین شرکت های حاضر در بازار سرمایه ایران هستند. در حملات اسرائیل به ایران، بخشی از زیرساخت های این بخش هدف قرار گرفت.
وی راه برون رفت از این وضعیت را افزایش سهم بخش خصوصی در اقتصاد دانست.
دلیلی برای تعطیلی طولانی مدت بورس وجود ندارد
شقاقی تصریح کرد: بهترین توصیه برای بهبود عملکرد بازار سرمایه که می تواند به بهبود اقتصاد ایران و دوری از تبعات سنگین جنگ و تحریم های اقتصادی منجر شود، افزایش سهم و نقش بخش خصوصی واقعی در اقتصاد است. برای دستیابی به این اهداف، ما چاره ای جز تقویت رقابت پذیری اقتصاد ملی، بهبود فضای کسب و کار، گسترش رقابت پذیری و تقویت نهادهای تامین مالی بخش خصوصی نداریم.
یکی از اعضای هیات علمی دانشگاه خوارزمی با تاکید بر اینکه چه زمانی مناسب ترین زمان برای بازگشایی بازار سرمایه است، تصریح کرد: با توجه به شرایط موجود و ابهامات گسترده و خسارات وارده به برخی شرکت های بزرگ در بازار، در صورت هماهنگی با وکلای بزرگ و صندوق تثبیت، دلیلی برای تعطیلی طولانی مدت وجود ندارد. به ویژه برخی از شرکت های بورسی مانند کشاورزی، دارویی، غذایی و سیمان با استقبال خوبی مواجه خواهند شد و صنعت بانکداری و بیمه نیز تعدیل خواهند کرد.
منبع: اخبار آنلاین
