پایگاه اطلاع رسانی ریاست جمهوری گفت: رئیس جمهور بر ضرورت استقرار الگوی حکمرانی مشارکتی و دانش بنیان در مدیریت منابع آب کشور تاکید کرد و خواستار تسریع در عملیاتی شدن راهبردهای مشترک تدوین شده بین دانشگاه ها و دستگاه های اجرایی شد.
در جلسه تخصصی شورای همکاری دولت و دانشگاه در حوزه مدیریت بحران آب که با حضور وزرای علوم، تحقیقات و فناوری و جهاد کشاورزی، معاونان وزارت نیرو و رئیس دانشگاه تهران برگزار شد، مسعود مزیکیان آخرین اقدامات و دستاوردهای این شورا را بررسی و به دقت ارزیابی کرد.
در این جلسه، رئیس دانشگاه تهران با ارائه گزارشی از روند فعالیت های مشترک دانشگاه و دستگاه های اجرایی، اعلام کرد که تاکنون 32 راهبرد و سیاست عملیاتی با مشارکت نخبگان دانشگاهی و هماهنگی وزارتخانه های ذیربط تدوین، جمع بندی و به اجماع رسیده است و در گام نخست، سه محور کلیدی شامل «الگوی حجمی آب و بهینه سازی آبرسانی» و «بهینه سازی حوزه آبرسانی» و «بهینه سازی سطح زیر کشت» در نظر گرفته شده است. همکاری وزارت جهاد کشاورزی در دستور کار اجرایی قرار گرفته و برنامه ریزی های لازم برای عملیاتی شدن آنها در حال انجام است.
رئیس جمهور در این جلسه با تشریح چارچوب اجرایی و عملیاتی برنامه های پیشنهادی، بر لزوم رویکرد گام به گام و همفکری در اجرای سیاست های مدیریت منابع آب تاکید کرد و گفت: اجرای موفقیت آمیز این برنامه ها مستلزم سه مرحله اساسی از جمله هماهنگی و هم افزایی بین وزارتخانه های متولی و دانشگاه ها، برگزاری نشست های تخصصی با مدیران و نهادهای مرتبط، در نهایت با مدیران و نهادهای اجرایی مرتبط، در نهایت با صاحبان فرآیند و تدوین پیش نویس ها و پیش نویس های اجرایی این برنامه ها است. اجرای برنامه ها بر اساس زمان بندی مشخص و با مشارکت استانداران در سطح استان ها هستند.
وی با تاکید بر اینکه مسائل پیچیده کشور با صدور بخشنامه و دستورات اداری حل نمی شود، تصریح کرد: اصلاح الگوهای حکمرانی نیازمند تغییر نگرش و بازنگری رویکردهای مدیریتی است. بخشی از بدنه کارشناسی و اداری کشور با الگوهای سنتی مدیریت منابع به فعالیت خود ادامه می دهد و لازم است این دیدگاه ها با توجه به الزامات جدید و شرایط بحرانی کشور بازنگری شود.
رئیس جمهور همچنین بر ضرورت اصلاح ساختارهای اداری، ارتقای هماهنگی بین دستگاهی و همسویی ماموریت های دستگاه های اجرایی با اهداف علمی و پژوهشی دانشگاه ها تاکید کرد و گفت: کارگروه های اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی آثار و پیامدهای اجتماعی تصمیمات و مداخلات را به طور دقیق بررسی کنند. زیرا هر اقدام صرفا دستوری و بدون حمایت قانع کننده می تواند منجر به شکل گیری نارضایتی اجتماعی شود. بنابراین بررسی پیامدهای سیاست ها و طراحی برنامه های جبرانی و حمایتی باید جزء لاینفک فرآیند تصمیم گیری باشد.
پزشکان با اشاره به لزوم ارتقای سطح آگاهی مردم در حوزه مدیریت منابع آب، گفتند: لازم است عواقب جبران ناپذیر حفر چاه های غیرمجاز و برداشت غیرقانونی منابع زیرزمینی به صورت علمی و مستند به کشاورزان و متصدیان حوزه آب تبیین شود. این اقدامات نه تنها امنیت آبی کشور را تهدید می کند، بلکه در درازمدت بیشترین آسیب را به کشاورزان و جوامع محلی وارد می کند.
رئیس جمهور با اشاره به برخی تجربیات موفق تاریخی در مدیریت منابع آبی کشور خاطرنشان کرد: متأسفانه در سال های گذشته برخی سازوکارهای بومی و کارآمد مانند سامانه «میرابی» را تضعیف کرده ایم بدون اینکه بتوانیم جایگزین های مدرن و موثری برای آن ایجاد کنیم. امروز ما نیازمند تلفیق دانش بومی، مشارکت مردم و فناوری های نوین در مدیریت منابع آب هستیم.
این پزشک همچنین بر نقش تشکل ها، اتحادیه ها و اصناف تخصصی در اجرای سیاست های مدیریت مصرف آب تاکید کرد و گفت: برای هر بخش و هر گروه ذینفع باید نسخه ای متناسب با شرایط و ویژگی های همان بخش طراحی شود و برای همه حوزه ها نمی توان یک راه حل واحد تجویز کرد.
رئیس جمهور با تاکید بر ضرورت توسعه کشاورزی دانش بنیان و استفاده از فناوری های نوین افزود: مطالعات و برنامه ریزی برای توسعه کشت های گلخانه ای پیشرفته، هیدروپونیک، ایروپونیک و سایر روش های جدید تولید باید با جدیت دنبال شود. استفاده از تجربیات کشورهای پیشرو در این زمینه می تواند زمینه را برای افزایش حداکثر بهره وری محصولات کشاورزی با حداقل مصرف آب فراهم کند.
وی پزشکان دانشگاهی را یکی از ارکان اصلی تحقق این تحول دانست و تصریح کرد: دانشگاه ها باید از نقش نظری و پژوهشی فراتر به عرصه اجرا و حل مشکلات کشور بروند. دانشگاهها دارای ظرفیتهای علمی، نیروی انسانی متخصص و زیرساختهای لازم هستند و دولت آمادگی دارد با ارائه امکانات و حمایتهای لازم، زمینه آموزش، توسعه فناوری، تجاریسازی دانش و درآمدزایی در این بخش را فراهم کند.
رئیس جمهور افزود: بسیاری از موضوعاتی که امروزه در سطح تئوریک مطرح می شود می تواند به پروژه های اجرایی و الگوهای عملیاتی موفق در دانشگاه ها تبدیل شود و باید از این ظرفیت ارزشمند به نحو احسن استفاده کرد.
پزشكان همچنين بر لزوم توجه به جايگاه صحيح گلخانه ها، تامين آب پايدار، استفاده از انرژي هاي تجديدپذير به ويژه پنل هاي خورشيدي و توسعه همكاري هاي علمي با دانشگاه ها و مراكز تحقيقاتي معتبر جهان در كشورهايي نظير اسپانيا، چين و تركيه تاكيد كردند و اين اقدامات را لازمه شكل گيري يك سيستم مدرن، پايدار و كم مصرف كشاورزي دانستند.
رئیس جمهور در بخشی دیگر از سخنان خود مشارکت مردمی را مهم ترین رکن موفقیت در برنامه های مدیریت آب و انرژی دانست و گفت: تشکیل گفتمان ملی صرفه جویی و مصرف مسئولانه می تواند سالانه میلیون ها متر مکعب از منابع کشور را نجات دهد. در عرصه های مختلف هر چه مشارکت مردم در مدیریت مصرف و پرهیز از اسراف بیشتر شود، امکان جبران خسارات وارده به منابع و زیرساخت های کشور در جنگ اخیر و تضمین پایداری توسعه برای نسل های آینده افزایش می یابد.
