تیم ملی والیبال ایران یکی از تلخ ترین دوران حضور خود در لیگ ملت های والیبال را پشت سر گذاشت. مسابقاتی که نه تنها با سه پیروزی و 9 شکست به پایان رسید، بلکه منجر به سقوط ایران به رده نوزدهم رنکینگ جهانی شد. اتفاقی که سال ها برای والیبال ایران نیفتاده بود.
شاید اگر فردی قبل از شروع مسابقات می گفت ایران در پایان لیگ ملت ها چنین جایگاهی خواهد داشت، کمتر کسی آن را باور می کرد. اما عملکرد ملی پوشان در طول مسابقات نشان داد تیمی که زمانی جزو قدرت های باثبات جهان بود، اکنون با مشکلات زیادی دست و پنجه نرم می کند.
البته برای قضاوت در مورد عملکرد تیم ملی باید همه شرایط را با هم دید. آغاز فصل آماده سازی مصادف با شرایط جنگی کشور بود. شرایطی که باعث شد برنامه های تیم ملی به هم بخورد، لیگ داخلی ناتمام ماند و شاگردان روبرتو پیاتزا تنها یک جلسه تدارکاتی قبل از شروع لیگ ملت ها برگزار کردند. بی شک این موضوع در سطح آمادگی بازیکنان و هماهنگی تیم تاثیر داشت و نمی توان از آن چشم پوشی کرد.
اما این تمام ماجرا نیست. حتی با توجه به این شرایط عملکرد ملی پوشان در زمین دور از انتظار بود. اشتباهات متعدد فردی، از دست دادن امتیازات ساده، نوسانات شدید در طول مسابقات و حتی بین ست های بازی از مهم ترین مشکلات ایران در این رقابت ها بود. انتظار می رفت تیم بعد از هفته اول و چهار دیدار ابتدایی هماهنگی بیشتری داشته باشد و روند بهتری پیدا کند اما این اتفاق نیفتاد و این نوسان تا پایان مسابقات برای ملی پوشان باقی ماند.
ایران در بسیاری از مسابقات شروع خوبی داشت اما همچنان تمرکز خود را از دست داد. گاهی اوقات او یک ست را با اختلاف زیادی می برد و در ست بعدی کاملاً متفاوت ظاهر می شد. این بی ثباتی شاید مهمترین ویژگی تیم ملی در لیگ ملت های امسال بود. تیمی که هنوز نتوانسته شخصیت برنده خود را بازیابد.
با وجود این نتایج، فدراسیون والیبال تصمیمی برای تغییر کادر فنی ندارد. قرارداد روبرتو پیاتزا تا پایان سال 2026 اعتبار دارد و مسئولان فدراسیون همچنان از این مربی ایتالیایی حمایت می کنند. البته ادامه همکاری او پس از پایان قرارداد به ارزیابی عملکرد او بستگی دارد و در صورت رضایت فدراسیون، همکاری تا سال 2028 تمدید خواهد شد.
میلاد تقوی رئیس فدراسیون والیبال نیز در آخرین اظهارات خود تاکید کرد که مشکل والیبال ایران با تغییر سرمربی حل نمی شود. او معتقد است ابتدا باید پذیرفت که والیبال ایران با مشکلات جدی مواجه است و تغییر سرمربی تنها مشکل را برطرف می کند.
اما شاید مهمترین قسمت صحبت های رئیس فدراسیون بحث قراردادهای سنگین بازیکنان بود. موضوعی که مدت هاست درباره آن صحبت می شود. تقوی گفت نمی تواند همه مسائل را واسطه کند اما وقتی بازیکنی قبل از شروع لیگ ملت ها 20 یا 25 میلیارد تومان قرارداد می بندد، طبیعی است که یکی از دغدغه هایش مصدوم نشدن و حفظ آن قرارداد است. وی تاکید کرد: این موضوع باید به طور جدی بررسی شود.
این اظهارات در حالی است که در سال های اخیر حضور در اردوی تیم ملی به تنهایی باعث جهش قابل توجهی در رقم قرارداد برخی بازیکنان شده است. حتی نمونه هایی وجود دارد که بازیکنی با حضور محدود در لیگ ملت ها برای فصل جدید لیگ قراردادهایی به ارزش حدود 25 میلیارد تومان امضا کرده است. موضوعی که شکاف بین دستمزد و عملکرد فنی را بار دیگر برجسته کرده است.
البته از این صحبت ها نباید برداشت کرد که ملی پوشان پیراهن تیم ملی را بر تن دارند و انگیزه لازم را ندارند. بدون شک هر بازیکنی آرزوی سربلندی کشورش را دارد و موفقیت در تیم ملی برای همه آنها ارزشمند است. اما زمانی که قراردادهای بزرگ قبل از مسابقات ملی امضا می شود، این نگرانی وجود دارد که سالم ماندن در ادامه فصل باشگاهی ممکن است ناخودآگاه بر تصمیم گیری یا ریسک پذیری برخی بازیکنان تأثیر بگذارد. شاید این موضوع تنها یکی از دلایل افت تیم ملی باشد اما قطعا موضوعی نیست که بتوان به راحتی از کنار آن گذشت.
آنچه امروز والیبال ایران به آن نیاز دارد، چیزی فراتر از تغییر سرمربی یا انتقال چند بازیکن است. بررسی ساختار لیگ، نحوه قراردادها، برنامه آماده سازی تیم ملی، استعدادیابی، مسابقات تدارکاتی و حتی نگاه حرفه ای بازیکنان مسائلی است که باید بررسی شود. اگر این آسیبها برطرف نشوند، سقوط در رتبهبندی جهانی ممکن است آغاز یک مسیر نگرانکننده باشد. مسیری که می تواند فاصله والیبال ایران با قدرت های بزرگ جهان را بیش از گذشته افزایش دهد.
