ام‌اس؛ از سال‌ها بی‌علامتی تا حملات مکرر و ناتوانی سریع

به گزارش خبرگزاری به گزارش میهن تجارت، ام اس یکی از بیماری هایی است که رفتار آن برای همه بیماران با یک الگو قابل توضیح نیست. تجربه فرد مبتلا ممکن است بسیار متفاوت از فرد دیگری باشد که همان تشخیص را دریافت کرده است. از بیماری که سالها پس از شروع علائم هیچ تغییر قابل توجهی در وضعیت بالینی یا تصاویر MRI ندارد تا بیماری که در مدت زمان کوتاهی با حملات متعدد و افزایش ناتوانی مواجه می شود و این تفاوت در سیر بیماری اهمیت درک دقیق رفتار ام اس را دو چندان می کند.

در توصیف این تفاوت ها گاهی اوقات از اصطلاحاتی مانند ام اس خوش خیم یا ام اس تهاجمی استفاده می شود. این اصطلاحات در واقع سعی می کنند سطح فعالیت و سیر بیماری را در یک بازه زمانی مشخص توصیف کنند و نشان دهند که ام اس در افراد مختلف می تواند سرعت و شدت متفاوتی داشته باشد. سابقه یک علامت قدیمی که بهبود یافته و سال ها بدون یافته های جدید باقی مانده است، از نظر رفتار بیماری با بیماری که از ابتدا چندین علائم عصبی و حملات مکرر داشته است، یکسان نیست.

در اشکال فعال و تهاجمی زمان اهمیت بیشتری پیدا می‌کند و تکرار حملات و تجمع آسیب‌های عصبی می‌تواند در مدت زمان کوتاهی بر توانایی‌های فرد تأثیر بگذارد و به همین دلیل شناسایی سریع علائم فعالیت شدید و شروع درمان با توجه به شرایط بیمار از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.

با وجود پیشرفت های قابل توجه در درمان ام اس، نمی توان تمام جنبه های این بیماری را به طور کامل کنترل کرد. داروها نقش مهمی در کاهش حملات و مهار فعالیت التهابی دارند، اما هنوز نمی توان به طور کامل از ایجاد یا افزایش ناتوانی در همه بیماران جلوگیری کرد. این موضوع ضرورت ادامه تحقیقات و توسعه درمان هایی را نشان می دهد که علاوه بر کنترل حملات، تأثیر مؤثرتری بر روندهای پیشرونده بیماری نیز داشته باشد.

ام اس خوش خیم و بدخیم چیست و چه تفاوت هایی با هم دارند؟

مسعود اعتمادی فر متخصص بیماری های مغز و اعصاب وی در گفت و گو با خبرنگار به گزارش میهن تجارت با بیان اینکه برای بیان شدت و رفتار ام اس از اصطلاحاتی استفاده می شود، گفت: کدام یک از آنها ام اس خوش خیم است؟ ام اس خوش خیم به بیماری اطلاق می شود که پس از یک دوره زمانی نسبتاً طولانی مثلاً حدود 10 سال با وجود داشتن سابقه بیماری، علائم بالینی قابل توجهی نداشته باشد یا پیشرفت واضحی در MRI نداشته باشد.

وی با بیان اینکه به عنوان مثال ممکن است در گذشته بیمار علامتی مانند نقص بینایی یا ضعف پا داشته باشد و این علامت بهبود یافته و سال هاست که هیچ یافته بالینی جدید یا تغییر قابل توجهی در ام آر آی مشاهده نشده است، افزود: از سوی دیگر گروهی از بیماران سیر بسیار فعال و پرخاشگری دارند که به آن مولتیپل اسکلروز تهاجمی می گویند.

این فوق تخصص بیماری های مغز و اعصاب تصریح کرد: این بیماران ممکن است از همان ابتدای بیماری با علائم مختلفی مانند ضعف اندام، تاری دید و اختلال تعادل مراجعه کنند و پس از آن دچار حملات متعدد شوند. حملات مکرر و تجمع ناتوانی عصبی می تواند باعث شود که بیمار در مدت کوتاهی درجات قابل توجهی از ناتوانی را تجربه کند.

آیا ام اس قابل درمان است؟

اعتمادی فر با بیان اینکه اشکال بسیار تهاجمی بیماری چندان شایع نیست و حدود 5 تا 10 درصد بیماران را شامل می شود، ادامه داد: نکته امیدوارکننده این است که بسیاری از این بیماران در صورت تشخیص سریع و شروع درمان مناسب، می توانند به خوبی به درمان های موجود پاسخ دهند و به همین دلیل در بیماری که شواهدی مبنی بر شدید و تهاجمی بیماری از همان ابتدا وجود دارد، تشخیص سریع و انتخاب فعالیت درمانی مناسب بسیار مهم می شود.

وی بیان کرد: یکی از سوالات مهم بیماران این است که آیا داروهای ام اس می تواند بیماری را به طور کامل درمان کند یا تنها از پیشرفت آن جلوگیری می کند و باید توجه داشت که داروهای موجود در ام اس به ویژه در کنترل حملات و عود بیماری بسیار موثر است، با این حال همچنان با محدودیت هایی در زمینه پیشگیری کامل از پیشرفت ناتوانی مواجه هستیم.

این متخصص مغز و اعصاب با بیان اینکه تحقیقات همچنان ادامه دارد و داروهای جدیدی با هدف کنترل بهتر پیشرفت بیماری در حال تولید است، افزود: در واقع بسیاری از درمان های موجود در کنترل فعالیت التهابی بیماری و کاهش تعداد حملات بسیار موفق هستند، اما تاثیر آنها بر روند پیشرونده بیماری همیشه آنطور که انتظار داریم نیست.

ام اس را نمی توان تنها با نام بیماری یا یک علامت خاص قضاوت کرد، آنچه مهم است سیر بیماری در طول زمان است. برخی از بیماران ممکن است سال ها بدون شواهد قابل توجهی از فعالیت جدید باقی بمانند، در حالی که گروهی دیگر ممکن است حملات بیشتر و تجمع سریعتر علائم و ناتوانی را تجربه کنند. این تفاوت ها نشان می دهد که ارزیابی مستمر وضعیت بیمار بخش مهمی از مدیریت بیماری است.

در میان انواع مختلف ام اس، اشکال تهاجمی به دلیل میزان فعالیت بیشتر بیماری، توجه ویژه ای را می طلبد. بروز چندین علامت عصبی، حملات متعدد و نشانه‌های افزایش ناتوانی می‌تواند نیاز به بررسی سریع‌تر و تصمیم‌های درمانی دقیق‌تر را نشان دهد. با این حال، تهاجمی بودن بیماری همیشه به معنای ناتوانی در کنترل آن نیست و درمان مناسب در زمان مناسب می تواند نتایج مطلوبی را برای برخی از بیماران به همراه داشته باشد.

درمان‌های ام‌اس در سال‌های گذشته توانسته است نقش بسزایی در کنترل فعالیت التهابی و کاهش تعداد حملات داشته باشد، اما سیر بیماری به حملات محدود نمی‌شود. روندهای پیشرونده و افزایش ناتوانی هنوز بخش های پیچیده درمان هستند و به همین دلیل نمی توان انتظار داشت که یک دارو تمام جنبه های بیماری را در همه بیماران به طور کامل متوقف کند. شناخت این محدودیت ها همراه با دستاوردهای درمانی تصویر واقعی تری از مسیر مقابله با ام اس ارائه می دهد.

از این منظر، مدیریت ام اس نیاز به شناخت الگوی بیماری، پیگیری مستمر و انتخاب درمان با توجه به شرایط هر فرد دارد تا اینکه به یک اقدام یکبار مصرف بستگی داشته باشد. در عین حال، ادامه تحقیقات برای یافتن روش هایی که بتواند علاوه بر کاهش حملات، تأثیر بیشتری بر روندهای پیشرونده و ناتوانی داشته باشد، بسیار مهم است. مسیر درمان ام اس هنوز در حال تغییر است و درک دقیق تر رفتار بیماری می تواند زمینه تصمیم گیری بهتر و مراقبت موثرتر از بیمار را فراهم کند.