دیوید آلبرایت – متخصص سلاح های هسته ای ، اولین کسانی بود که گزارشی از برنامه هسته ای تایوان منتشر کرد – نوشت که چانگ و جامعه اطلاعاتی ایالات متحده “در مقابل کابوس رویارویی با سلاح هسته ای با سلاح هسته ای کوچکتر و مسلح”.
دهه ها پیش ، سرهنگ چانگ هلسین-A یکی از مهندسین برتر هسته ای برنامه سلاح های هسته ای تایوان بود. در آن زمان ، ایالات متحده قول داد كه از تایوان در برابر تهاجم چینی ها دفاع كند و سلاح های هسته ای خود را در این جزیره مستقر كند و امنیت تایوان را ببیند. اما رهبران تایوانی معتقد بودند که داشتن یک برنامه هسته ای بومی باعث بازدارندگی خواهد شد.
بنابراین ، آژانس اطلاعات مرکزی ایالات متحده چانگ را استخدام کرد تا اطلاعات پنهانی را در اختیار آنها قرار دهد. داده هایی که آمریکایی ها در نهایت برای فشار دادن به تایوان و متوقف کردن برنامه استفاده می کردند. حتی امروز بحث زیادی در مورد اقدامات وی وجود دارد: برخی او را خائن می نامند که دفاع تایوان را در برابر الحاق چین تضعیف می کند. برخی دیگر او را به عنوان یک قهرمان می دانند که جهان را از یک فاجعه هسته ای احتمالی نجات داد.
ورود جهان به دوران هسته ای جدید
هشتاد سال پس از بمباران هیروشیما و ناگازاکی ، جهان به سمت یک دوره خطرناک تر و غیرقابل پیش بینی حرکت می کند. جنگ روسیه علیه اوکراین ، حملات آمریكا -اسرائیلی به ایران و تردید در مورد اعتماد دونالد ترامپ ، اجماع دوران جنگ پس از جنگ را كه كشورها باید یا نباید سلاح هسته ای داشته باشند ، متزلزل كرده است.
کشورهایی که زمانی “می خواهند تغییر کنند” اکنون در مورد مزایای توسعه سلاح های هسته ای صحبت می کنند. این بحث به ویژه در کره جنوبی و ژاپن تشدید شده است. چین به سرعت زرادخانه هسته ای خود را گسترش می دهد و پیمان مهم کنترل سلاح ها بین ایالات متحده و روسیه سال آینده منقضی می شود. آنچه برای اولین بار در نیمه آخر قرن ، سقف سلاح های هسته ای آنها را ترک نمی کند.
در چنین شرایطی ، مأموریت چانگ به عنوان یک عمل جسورانه در زمینه “تکثیر غیر هسته ای” در زمانی که بسیاری از آنها نسبت به سلاح های هسته ای خوش بین بودند.
تایوان ، چین و برنامه مخفی هسته ای
پس از فرار چانگ با کمک سیا ، وضعیت تایوان شکننده است. چین ، که جزیره ای از قلمرو خود را در نظر می گیرد ، به طور مرتب تمرینات را انجام می دهد. تمرینی که برخی از تحلیلگران آن را تمرین محاصره یا تهاجم احتمالی می دانند. چانگ معتقد است که ادامه بقای تایوان و چین در کنار هم اثبات تصمیم صحیح است.
چین در 5 اکتبر با آزمایش بمبی در صحرای تاکلاکان ، پنجمین عضو باشگاه هسته ای شد. این سرعت پیشرفت هسته ای برای تایوان و ایالات متحده نگران کننده بود. دو سال بعد ، Chiang Kaiku دستور راه اندازی پروژه Hysincho را داد ، که مخفیانه به دنبال تولید سلاح هسته ای در پوشش نیروگاه هسته ای غیرنظامی بود.
چانگ حدود یک سال بعد به این پروژه پیوست. اما با گذشت زمان دیدگاه او تغییر کرد. وی تنش بین دو طرف تنگه تایوان را “یک درگیری داخلی” می دید و معتقد بود که افزودن سلاح های هسته ای به معادله خطر نابودی متقابل را افزایش می دهد. وی در سال 2008 به موسسه تحقیقات انرژی هسته ای تایوان رسید و همکاری رسمی خود را با سیا در آن سال آغاز کرد. فاجعه چرنوبیل در 1 باعث شک و تردید وی شد.
امروز نگاهی بیندازید
چانگ هرگز خود را یک فعال ضد هسته ای نمی داند ، اما معتقد است که تصمیم وی هم برای خانواده و هم برای تایوان مناسب بود. نامه ای که پسرش پس از درک واقعیت مهاجرت آنها نوشت ، برای او از اهمیت بیشتری برخوردار است: “من شک ندارم که تصمیم شما هم برای خانواده و هم برای تایوان مناسب بود.”
اکنون در شرایط جهانی فعلی ، او سن استرس زا را تجربه می کند. Ankit Panda ، محقق ارشد برنامه سیاست هسته ای کارنگی می گوید: “انتظار می رود اوضاع قبل از بهتر شدن بدتر شود.” “ما احتمالاً شاهد رقابت اسلحه خواهیم بود ، از نوع صمیمانه ، در دوره جنگ پس از کولد ندیدیم.” در چنین شرایطی ، رویکرد چانگ برجسته تر است. یک مأموریت جسورانه برای جلوگیری از شیوع سلاح های هسته ای خوش بین تر از امروز بود که دیدگاه جهان در مورد آینده هسته ای خوش بین تر بود.
در سال 4 ، چانگ برای ادامه تحصیل به تنسی رفت ، جایی که معتقد بود سیا برای اولین بار به او علاقه مند شد. با این حال ، در آن زمان ، او به ضرورت سلاح های هسته ای برای تایوان اعتقاد داشت ، اما وقتی به حرفه خود رفت ، اعتقاد وی مبنی بر نیاز به بمب ضعیف بود. بخش اعظم این شک نتیجه نگاه وی به جزیره و سرزمین اصلی چین بود. او مردم دو طرف تنگه را ملت با نزول مشترک در نظر گرفت و تنش بین این دو طرف “درگیری سیاسی داخلی” تلقی می شد که با افزودن سلاح هسته ای به زرادخانه تایوان خطرناک تر شد.
مخالفان مردد
تا سال 4 ، جزئیات زیادی در مورد نقش چانگ وجود نداشت. در همان سال ، جیمز لیلی ، که قبلاً سیا و دیپلمات بعدی بود ، این عملیات را “نمونه ای عالی از اطلاعات و دیپلماسی” در مصاحبه با نیویورک تایمز توصیف کرد. اگرچه او هرگز با چانگ ملاقات نکرد ، چانگ فکر کرد لیلی (که در سال 2 درگذشت) “رئیس بزرگ” در پشت این عمل بود.
سیا هرگز نقش چانگ را تشخیص نداده است و بسیاری از اسناد مربوط به این حادثه مخفی هستند. الكساندر هوانگ ، مدیر حزب امور بین الملل كومیننگ ، معتقد است كه چانگ خائن است: “نظامی و قضایی ، او را نمی توان بخشید و باید طبق قانون مجازات شود.” با این حال ، شک و تردید جدی در مورد داشتن سلاح هسته ای برای تایوان وجود دارد. وی هشدار داد كه بمب اتمی می تواند خطر تحریم ها یا انزوای بین المللی را ایجاد كند. موضوعی که با توجه به وضعیت شکننده دیپلماتیک تایوان می تواند بسیار سنگین و گران باشد.
ناجی یا خائن؟
دیوید آلبرایت ، کارشناس سلاح های هسته ای ، که از اولین کسانی بود که در مورد برنامه هسته ای تایوان گزارش داد ، نوشت که چانگ و جامعه اطلاعاتی ایالات متحده “در مقابل کابوس برای رویارویی با سلاح هسته ای با سلاح هسته ای کوچکتر و مسلح”. وقتی از آلبرایت سؤال شد ، پاسخ داد: “بله”. “حتی اگر تایوان موفق به ساختن بمب اتمی بدون تحریک چین شود ، ادامه حمایت نظامی و اقتصادی ایالات متحده بسیار دشوار خواهد بود.”
از زمان توقف برنامه هسته ای تایوان ، بحث در مورد از سرگیری آن به طور خلاصه مطرح شده است. حزب پیشرو دموکرات (DPP) در حال حاضر با توسعه سلاح های هسته ای مخالفت کرده و خواستار نابودی آنها در سطح جهان است. این حزب همچنین با انرژی هسته ای مخالف است و به تدریج راکتورهای هسته ای خود را در سالهای اخیر بسته است. با این حال ، نگرانی در مورد امنیت انرژی ممکن است این سیاست را تغییر دهد. از آنجا که همه پرسی در اواخر این ماه با استفاده از مجدد یک راکتور هسته ای که در اوایل سال جاری بسته شد ، برگزار می شود.
در حالی که به نظر نمی رسد که تایوان در حال احیای برنامه سلاح های هسته ای خود باشد ، سایر کشورها در مورد لزوم بازدارندگی هسته ای یا گسترش زرادخانه خود بحث می کنند. مالاوری استوارت ، معاون سابق وزارت امور خارجه آمریكا گفت: “كاخ سفید فعلی به وضوح یا ضمنی نشان داده است كه روابط بازدارندگی گسترده به دولت بایدن علاقه ای ندارد.”
وی به بحث های فعلی در کره جنوبی و ژاپن اشاره کرد که در مورد لزوم بازدارندگی هسته ای بومی مطرح شده است. نگرانی در مورد احتمال پایان دادن به پیمان کنترل جدید سلاح های شروع بین ایالات متحده و روسیه سال آینده و توافق نامه همکاری هسته ای اخیر بین انگلیس و فرانسه یادآوری شد. توافق نامه ای که تا حدودی به دلیل نگرانی در مورد قابلیت اطمینان متحد آمریکایی آنها بوده است.
