جنگ تجاری چین و آمریکا به نقطه جوش رسید / آیا «شی» دست «ترامپ» را خوانده است؟

به گزارش به گزارش میهن تجارت، یکی از ادعاهای دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا در اولین دوره ریاست جمهوری خود این بود که جنگ های تجاری راه حل هایی «خوب و آسان برای پیروزی» هستند. جنگ تجاری با چین که ترامپ در سال 2018 آغاز کرد، به جای رسیدن به یک پیروزی سریع، تا سال 2020 ادامه داشت. اکنون پس از شعله ور شدن تقابل در اوایل سال جاری، درگیری تجاری دوباره به نقطه جوش رسیده است. بدتر از آن، به نظر می رسد ترامپ پس از دست کم گرفتن تمایل و توانایی چین برای تبدیل این جنگ به نفع خود، در موقعیت ضعیفی قرار دارد.

جنگ تجاری به نقطه جوش رسیده است

در اوایل ماه جاری، پیش از دیدار برنامه ریزی شده بین ترامپ و شی جین پینگ روسای جمهور آمریکا و چین در حاشیه اجلاس سران APEC (همکاری اقتصادی آسیا و اقیانوسیه) در کره جنوبی، چین به طور قابل توجهی کنترل خود را بر صادرات عناصر کمیاب خاکی و آهنربا تشدید کرد. در پاسخ، ترامپ هفته گذشته اعلام کرد که از اول نوامبر، ایالات متحده علاوه بر تعرفه های موجود، تعرفه های 100 درصدی بر کالاهای چینی اعمال خواهد کرد. در صورت اعمال این تعرفه ها، سطح تعرفه واردات به حدود 130 درصد افزایش می یابد. بیانیه ای که با اقدام تلافی جویانه پکن همراه خواهد بود. اگر سیاست تعرفه ای اجرا شود، منجر به تعطیلی مجازی تجارت بین ایالات متحده و چین می شود و هزینه های اقتصادی قابل توجهی برای هر دو کشور در پی خواهد داشت.

واکنش ترامپ به محدودیت های صادراتی چین برای عناصر کمیاب خاکی نشان دهنده جایگاه برجسته پکن در این زمینه و اهمیت قابل توجه این اقلام برای صنعت آمریکا است. چین در حال حاضر 60 تا 70 درصد از تولیدات کمیاب جهان و بیش از 85 درصد ظرفیت پردازش را در اختیار دارد. وزارت جنگ ایالات متحده همچنین بسیاری از عناصر خاکی کمیاب را “مواد معدنی حیاتی” برای امنیت ملی می داند. این وزارتخانه اذعان می‌کند که محدودیت‌های صادراتی چین بر روی این عناصر خاکی کمیاب می‌تواند به‌ویژه برای تولیدات دفاعی، تولید خودروهای الکتریکی، تولید لوازم الکترونیکی مصرفی و استقرار انرژی‌های تجدیدپذیر آسیب‌رسان باشد.

اشتباه محاسباتی ترامپ

جدا از اینکه ترامپ ظاهراً تمایل و تمایل خود را برای بازی با کارت عناصر کمیاب دست کم گرفته است، به نظر می رسد تمایل چین به تحمل دردهای اقتصادی و عدم تمایل این کشور به تحمل تحقیر سیاسی را ندیده است. به نظر می رسد محاسبه ترامپ بر این واقعیت استوار است که اقتصاد چین به سختی می تواند در برابر تعطیلی بازار اصلی صادرات خود مقاومت کند، به ویژه زمانی که در بحبوحه رکود بزرگ مسکن بود. او استدلال کرد که اگر فشار اقتصادی کافی اعمال کند، چین مجبور خواهد شد به میز مذاکره بازگردد و امتیازات اقتصادی بدهد.

یکی از پیشنهاداتی که ترامپ شامل آن نشد این است که حزب کمونیست چین اهرمی برای مقاومت در برابر مشکلات اقتصادی دارد. توانایی چین در “چشیدن طعم تلخ” در طول جهش بزرگ فاجعه بار مائو به جلو و همچنین در طول انقلاب فرهنگی مشهود بود. علاوه بر این، به نظر می‌رسد ترامپ بی‌شکیبایی شی در قبال قلدری غرب را نادیده گرفته است. پس از “قرن تحقیر” چین، هیچ رهبر چینی را نمی توان دید که در برابر فشار اقتصادی غرب سر فرود آورد.

از سوی دیگر، توجه شی جین پینگ به تسلیم سریع ترامپ در برابر فشار بازار مالی را نمی توان نادیده گرفت. این امر در آوریل امسال مشهود بود، زمانی که بازارهای سهام و اوراق قرضه در واکنش به اعلامیه‌های تعرفه‌ای «روز استقلال» ترامپ سقوط کردند و رئیس‌جمهور را مجبور کرد تنها پس از یک هفته از افزایش تعرفه عقب‌نشینی کند. در عوض، عنوان TACO را در وال استریت برجسته کرد. بنابراین به شوخی می‌گفتند که وقتی صحبت از تعرفه‌های وارداتی به میان می‌آید، همیشه می‌توانید روی ترامپ حساب کنید که «همیشه از اجرای تهدیدهایش اجتناب کند».

شی جین پینگ همچنین باید بداند که قانونی بودن توجیه ترامپ برای افزایش تعرفه ها بر اساس وضعیت اضطراری ملی توسط دادگاه ها زیر سوال رفته است. در واقع، در 5 نوامبر، دادگاه عالی جلسات شفاهی برای تعیین اینکه آیا باید توجیه اضطراری ملی ترامپ برای سیاست تعرفه‌ها توسط دادگاه تجدیدنظر فدرال را تایید کند یا خیر، برگزار خواهد کرد.

همه اینها احتمالاً نشان دهنده دوره ای از عدم اطمینان قابل توجه در بازار مالی ایالات متحده است. بعید است شی اولین کسی باشد که به دلایل غرور ملی و مصونیت از فشار بازار پلک می زند. اما ظاهرا یک روند نزولی قابل توجه در بازار سهام ایالات متحده لازم است تا ترامپ تعرفه 100 درصدی بر واردات چین را لغو کند.