برجام؛ تجربه‌ای پرهزینه و بی‌دستاورد

به گزارش خبرگزاری به گزارش میهن تجارت، رسانه ها، روزنامه ها و مطبوعات آزاد از ارکان توسعه و دموکراسی در هر جامعه ای محسوب می شوند. بر این اساس خبرگزاری به گزارش میهن تجارت مروری بر عناوین روزنامه های کشور دارد.

روزنامه ایران با عنوان معانی سفر لاریجانی به روسیه وی سفر دبیر شورای عالی امنیت ملی به مسکو را محور تحلیل خود قرار داد. این سفر که حاوی پیام مستقیم رهبر انقلاب به ولادیمیر پوتین بود، در بحبوحه تحولات پرتنش منطقه ای و همزمان با پایان رسمی برجام انجام شد.
به گزارش ایران، این دیدار را باید نشانه «دیپلماسی پیام محور تهران» دانست. تلاش برای تثبیت همکاری راهبردی با مسکو در دوره ای که روسیه ریاست شورای امنیت را بر عهده دارد و عملاً با مواضع خود در برابر فعال شدن مکانیسم ماشه از ایران حمایت کرده است. تحلیلگران این سفر را بخشی از استراتژی کلان ایران برای بازتعریف روابط در نظم نوین جهانی و آغاز دوران «پس از جاما» ارزیابی کردند.

روزنامه کاهان با عنوان «برجام؛ تجربه ای گران قیمت و دست نیافتنی»او این روز را نقطه پایان یک توافق ناموفق دانست. کیهان در گزارشی تند، برجام را «تجربه ای ده ساله و تلخ» توصیف کرد که نه تنها تحریم ها را لغو نکرد، بلکه به نوشته این روزنامه به «ابزاری برای مشروعیت بخشیدن به فشارهای غرب» تبدیل شد. در این تحلیل تاکید شده است که وعده های دولت روحانی مبنی بر رفع تحریم ها و گشایش اقتصادی هرگز محقق نشد و در عوض تهدیدها علیه ایران افزایش یافت.

روزنامه جوان با عنوان «خاتمه دهندگان برجام» پایان رسمی توافق هسته ای و نقش اروپا در توقف روند عادی سازی پرونده ایران را منعکس کرد. قرار بود در 18 اکتبر 2025 مصادف با دهمین سالگرد «روز تصویب برجام»، بر اساس مفاد توافقنامه و قطعنامه 2231 شورای امنیت، موضوع هسته‌ای ایران از دستور کار شورای امنیت خارج و تمامی محدودیت‌ها برداشته شود. این روز در متن برجام به عنوان «روز پایان کار» شناخته می‌شود. روزی که قرار بود برجام به پایان طبیعی خود برسد و ایران مانند سایر اعضای معاهده منع گسترش سلاح های هسته ای (NPT) از حق کامل استفاده صلح آمیز از انرژی هسته ای برخوردار شود.

اما تنها چند هفته قبل از این ضرب الاجل، سه کشور اروپایی با فعال سازی مکانیسم بازگشت سریع عملا از وقوع این مرحله جلوگیری کردند و به طور یکجانبه بازگشت شش قطعنامه تحریمی قدیمی علیه ایران را اعلام کردند. به این ترتیب به جای پایان محدودیت ها، روند بازگشت تحریم ها کلید خورد. اقدامی که تهران، مسکو و پکن آن را غیرقانونی و بی اثر دانسته اند.

ایران در پاسخ رسمی خود اعلام کرده است که از امروز قطعنامه ۲۲۳۱ به طور خودکار خاتمه یافته و موضوع هسته ای ایران از دستور کار شورای امنیت خارج شده است. این موضع مورد تایید روسیه نیز قرار گرفت. مسکو با صدور بیانیه ای خواستار لغو تمامی محدودیت ها و خاتمه رسیدگی به پرونده ایران در شورای امنیت شد. چین با نادیده گرفتن تحریم های جدید عملا نشان داد که موضع ایران را پذیرفته است.

روزنامه جوان در خلاصه خود این اقدام اروپا را «پایان یک آزمایش پرهزینه ده ساله» و مصداق «پیمان شکنی غرب» توصیف کرده و آن را نشانه آغاز دوران جدیدی در سیاست و دیپلماسی هسته ای ایران می داند. دورانی که به گفته این روزنامه «ایران بدون برجام اما با اقتدار و استقلال بیشتر» راه خود را ادامه خواهد داد.

روزنامه جهان با عنوان “شکستن رکورد تاریخی طلا” وی به ابعاد اقتصادی تحولات جهانی پرداخت. این روزنامه نوشت: قیمت جهانی طلا با عبور از مرز 4300 دلار در هر اونس، رکورد تاریخی خود را شکست. اتفاقی که حاصل سیاست های انبساطی بانک های مرکزی، افزایش خرید طلا توسط دولت ها و تضعیف جایگاه دلار در نظام مالی جهان است. تحلیلگران بر این باورند که این روند در کنار افزایش ابهامات سیاسی و نظامی، حاکی از احتمال وقوع یک بحران جدید ارزی در اقتصاد جهانی است. موضوعی که می تواند بازار داخلی ایران را نیز تحت تاثیر قرار دهد.

روزنامه اعتماد با عنوان «مخالفت با قانون حجاب، مخالفت با اسلام نیست»تمرکز بر درگیری های اجتماعی اخیر این روزنامه با اشاره به اظهارات عزت الله ضرغامی و باهنر از گسترش انتقادات در بین چهره های اصولگرا مبنی بر نگاه منفی به موضوع حجاب نوشت. ضرغامی در یادداشتی تاکید کرد: بزرگترین نفی بدبین کردن مردم به اصل دین است. اعتماد این دیدگاه را نشانه توسعه رویکردی جدید در بدنه سیاسی کشور دانست که بر «رفتار مثبت، فرهنگی و اقناعی» در مسائل اجتماعی تاکید دارد.