صادق ضیائیان مدیرکل پیش بینی سازمان هواشناسی درباره دلایل کم بارشی در فصل پاییز گفت: امسال طوفان گرمسیری که معمولا در فصل تابستان بر کشورمان حاکم است شدت بیشتری گرفته و تداوم آن تا پاییز ادامه داشته است. این وضعیت باعث می شود سامانه های جوی که معمولاً از غرب وارد می شوند و باعث بارش باران می شوند، نتوانند به راحتی وارد کشور ما شوند.
به گزارش باشگاه خبرنگاران، وی ادامه داد: سال گذشته شاهد کاهش 40 درصدی بارندگی بودیم. پاییز امسال نیز یکی از خشک ترین پاییزهای 50 سال اخیر کشور بوده است. این تغییرات نشان دهنده الگوی جدیدی در شرایط اقلیمی منطقه است.
ضیائیان تصریح کرد: وضعیت بارندگی در کل منطقه خاورمیانه مشابه است. کشورهای مختلف از جمله عراق، سوریه و ترکیه نیز با کاهش بارندگی مواجه بوده اند. با این حال، برخی از مناطق بارندگی بیشتری نسبت به سایرین دارند.
وی تاکید کرد: ترکیه به دلیل موقعیت جغرافیایی خود توسط دو دریای بزرگ (مدیترانه و سیاه) احاطه شده و به همین دلیل رطوبت بیشتری از این دریاها دریافت می کند. میانگین بارندگی در ترکیه به طور کلی بیشتر از ایران است که به عوامل مختلفی از جمله جغرافیا و آب و هوای آن کشور مرتبط است.
وی افزود: کاهش بارندگی و وضعیت خشکسالی ناشی از تغییرات اقلیمی و عوامل جوی است که کشور ما را تحت تاثیر قرار داده است. با توجه به این تغییرات نیازمند توجه و تدابیر جدی در مدیریت منابع آب و تغییرات اقلیمی هستیم.
مدیرکل پیش بینی سازمان هواشناسی تصریح کرد: تغییر اقلیم یکی از بزرگترین چالش هایی است که بشر در قرن بیست و یکم با آن مواجه است. این پدیده ناشی از یک سری عوامل انسانی و طبیعی است و تأثیرات عمیقی بر زندگی و محیط زیست ما می گذارد.
وی ادامه داد: پس از صنعتی شدن، کشورهای صنعتی تولید و انتشار گازهای گلخانه ای را به میزان قابل توجهی آغاز کردند. این گازها، از جمله دی اکسید کربن (CO2) و متان (CH4)، به جو زمین اضافه می شوند و به عنوان یک “پتو” عمل می کنند که گرما را در جو به دام می اندازد.
وی خاطرنشان کرد: با گذشت زمان کشورهای در حال توسعه نیز به این روند پیوسته و با افزایش تولیدات صنعتی و کشاورزی، گازهای گلخانه ای بیشتری را به جو منتقل کرده اند. در کشورهایی مانند چین و هند افزایش جمعیت و نیاز به انرژی باعث افزایش استفاده از زغال سنگ شده است.
ضیائیان تصریح کرد: ایران به دلیل موقعیت جغرافیایی و ویژگی های اقلیمی خاص خود به شدت تحت تاثیر تغییرات اقلیمی قرار گرفته است. میانگین افزایش دما در ایران بسیار بیشتر از میانگین جهانی است. در حالی که دمای کره زمین حدود یک درجه افزایش یافته است، ایران شاهد افزایش حدود دو درجه ای بوده است.
مدیرکل پیش بینی سازمان هواشناسی افزود: یکی از پیامدهای مهم تغییر اقلیم در ایران خشکسالی و کاهش بارندگی است. این موضوع منجر به کاهش منابع آبی و اثرات منفی بر کشاورزی و زندگی روزمره مردم شده است.
وی با بیان اینکه تلاش برای کاهش وابستگی به سوخت های فسیلی و استفاده از انرژی های تجدیدپذیر می تواند به کاهش گازهای گلخانه ای کمک کند، گفت: بهبود مدیریت منابع آب و استفاده بهینه از آب می تواند به کاهش اثرات خشکسالی کمک کند.
وی افزود: تغییر اقلیم پدیده ای پیچیده و چند بعدی است که به دلایل مختلفی از جمله فعالیت های انسانی و صنعتی شدن ایجاد می شود. در ایران این تغییرات به صورت افزایش دما و خشکسالی خود را نشان می دهد. برای مقابله با این چالش ها نیازمند اقدامات جدی و همکاری بین المللی هستیم.
ضیائیان به تعامل و رایزنی های سازمان هواشناسی با نهادهای مختلف اشاره کرد و گفت: این تعاملات از آن جهت حائز اهمیت است که به سیاست گذاری و مدیریت بهتر منابع آب کمک می کند. جلسات زیادی در این زمینه برگزار می شود و گزارش های مستمر از وضعیت آب و هوا ارائه می شود. این تبادل اطلاعات به تصمیم گیرندگان کمک می کند تا بفهمند در آینده چه اقداماتی باید انجام دهند.
وی تاکید کرد: با وجود این تعاملات باید پذیرفت که اقدامات انجام شده همچنان کافی نیست. کشور ما به دلیل ویژگی های جغرافیایی، سرزمینی خشک و نیمه خشک است. بنابراین برای جبران کمبود آب باید به فکر تغییرات اساسی در شیوه های کشاورزی و مصرف آب باشیم. به عنوان مثال در حال حاضر حدود 80 درصد آب کشور در بخش کشاورزی مصرف می شود.
وی به راهکارهای پیشنهادی اشاره کرد و گفت: بهینه سازی کشت محصولات به منظور بهره وری بیشتر از نظر مصرف آب، تحقیق و توسعه روی گیاهان مقاوم به شرایط کم آبی. توجه به صادرات محصولات کشاورزی به جای آب فیزیکی به سایر کشورها، چون کشور ما سابقه طولانی در تجارت دارد، باید تلاش کنیم مشاغل را به سمت صنایع کم آب، تجارت و گردشگری سوق دهیم.
وی افزود: با توجه به وضعیت کم آبی و خشکسالی های طولانی مدت در کشور، لازم است سیاست گذاران اقدامات جدی تری برای مدیریت منابع آب انجام دهند. این امر مستلزم همکاری نزدیک تر با سازمان های مربوطه و تغییر در رویکردهای اقتصادی و اجتماعی است. با توجه به تجربیات جهانی می توان به سمت ایجاد صنایع پایدار و کم آب حرکت کرد.
