ماشاالله، روزنامهنگار و تحلیلگر سیاسی شمش الواعظین گفت: قطع اینترنت اگرچه ممکن است توجیه امنیتی داشته باشد، اما در درازمدت با ایجاد خاموشی اطلاعات، فضایی برای روایتها و شایعات نادرست مانند حراج تعداد کشتهشدگان ایجاد میکند و منجر به از دست دادن جریان اصلی میشود.
به گزارش ایسنا، راه حل وی برای برون رفت از این بن بست، ایجاد توازن رسانه ای با تقویت سواد رسانه ای و حمایت از رسانه های مستقل است و ادامه می دهد: این رسانه های مستقل که از یک سو در خدمت منافع ملی و از سوی دیگر در خدمت مردم هستند، می توانند روایت سوم معتبری باشند که می توانند به عنوان مرجعی برای افکار عمومی داخلی و خارجی و همچنین به عنوان معیاری برای تبلیغ افکار عمومی برای من مورد استفاده قرار گیرند.
او هشدار می دهد که در صورت نبود چنین روایت مستندی، محصول خبری در داخل تولید می شود و بر اساس منافع خارجی در خارج از کشور پردازش می شود و سپس به جامعه ایران بازگردانده می شود.
رویکرد بی بی سی مغرضانه بود
ماشاالله شمش الواعظین در ابتدای این گفت و گو درباره عملکرد رسانه های بیگانه در اتفاقات اخیر اظهار داشت: در گذشته در خصوص رسانه های بیگانه دسته بندی های مختلفی وجود داشت. مثلاً بیبیسی پروتکلهای روزنامهنگاری جهانی را دنبال میکرد و پروتکلهایش را با بیبیسی ورلد تطبیق میداد، اما اخیراً گرایشی افراطی پیدا کرده و رویکردهای خبری و تحلیلیاش مغرضانه شده است. در رابطه با ایران اینترنشنال قضیه فرق می کند.
اتاق بین الملل جنگ ایران تبلیغات و عادی سازی کشتار و مداخله
این روزنامه نگار با بیان اینکه ایران اینترنشنال اتاق تبلیغات جنگ است و ویژگی یک رسانه حرفه ای را ندارد، ادامه داد: کشوری ایران اینترنشنال را که در حال جنگ با ایران است اجاره داده است و می خواهد این رسانه کار تبلیغاتی و تبلیغاتی انجام دهد که به خوبی انجام می دهد. از نارنجک آموزشی گرفته تا تشویق غرب و آمریکا برای حمله به ایران و عادی سازی چند نقطه.
مداخله بیگانگان را در امور داخلی ایران عادی می کند، کشتارها را هم عادی می کند و می بینید که دارد از کشتار ناله می کند، در حالی که این اصلا کار رسانه ها و ماهیت رسانه ها نیست. اما عادی می شود. یعنی وقتی رئیس جمهور آمریکا می گوید اگر کشتار را زیاد کنید، من به ایران حمله می کنم، کشتار را انجام می دهند تا بعد از آمریکا بخواهند حمله کنند. این عادی سازی کشتار موضوع بسیار مهمی است.
وی موضوع مهم دیگر را تبلیغ برای ایجاد آلترناتیو دانست و افزود: موضوع مهم دیگر این است که در ایجاد آلترناتیو به جای نظام جمهوری اسلامی، تبلیغ نمی شود که دولت بیگانه با تانک های بیگانگان در نظام جایگزین شود، زیرا ما نمی توانیم نظام جمهوری اسلامی را ساقط کنیم، قدرت ها می آیند و نظام جمهوری اسلامی را ساقط می کنند و به ما قدرت می دهند. این عادی سازی ها ممکن است در ابتدا کمی مخاطب علیه جمهوری اسلامی یا منتقدان را خوشحال کند، اما در میان مدت و بلندمدت آسیب جدی به این رسانه وارد می شود. زیرا اگر در جامعه ایران اتفاق مثبتی مانند صلح، مذاکره با غرب و یا هر چیز دیگری بیفتد، دستگاه تبلیغاتی ایران اینترنشنال آسیب جدی می بیند و این به ضرر یک رسانه است.
رسانه های ایدئولوژیک در خدمت حفظ حکومت
از سوی دیگر شمش الواعظین خطاب به صداوسیما گفت: از سوی دیگر رسانه ای به نام صداوسیما داریم که یک رسانه ایدئولوژیک است و خود را جمهوری اسلامی ایران می داند و باید برای حفظ حکومت حرکت و تلاش کند. رسانه ها نه مانند ایران اینترنشنال مسئول سرنگونی یک حکومت هستند و نه مانند صداوسیما مسئول حفظ یک حکومت هستند. رسانه ها باید از دل مردم بیرون بیایند، حرف مردم را بزنند و نقد کنند و بحث کنند، وقتی این اتفاق بیفتد خود نظام حفظ می شود.
نیازی نیست صدا و سیما برای حفظ نظام از نظر ایدئولوژیک کار کند. عوامل حفظ یک سیستم، تبلیغات نیستند، بلکه عملکرد، رفتار و رفتار هستند و سیستم ها با تبلیغات رسانه ای تناسب ندارند. البته رسانهها میتوانند در جهت تقویت ثبات سیاسی یک کشور عمل کنند که با انتخاب سوژهها و قاببندی و روایتسازی، تأثیری کاملاً غیرمستقیم داشته باشد، اما نه مستقیم. در حال حاضر ایران اینترنشنال مستقیماً می خواهد جمهوری اسلامی ایران را ساقط کند و این طرف صدا و سیما می خواهد مخالفان را سرنگون کند و این راه به جایی نمی رسد.
قطع شدن اینترنت، آسیب ها و روایت های نادرست
این تحلیلگر سیاسی در پاسخ به این سوال که آیا قطع نکردن اینترنت می توانست از دوقطبی شدن جلوگیری کند، تصریح کرد: فضای عمومی کشور برخلاف دهه های گذشته به سمت فضای مجازی رفته است و مردم به دلایل مختلف نمی توانند ارتباط مستقیم داشته باشند. بنابراین از طریق فضای مجازی ارتباط و تجارت می کنند و … وقتی این قطع می شود یعنی بخشی از جامعه در خاموشی است و این تصمیم اشتباه است. ملاحظات امنیتی را نه تنها در ایران بلکه در آمریکا درک می کنم… این اقدام قابل توجیه و قابل دفاع است، اما وقتی وسعت سرزمینی و زمانی وسیع باشد و منجر به بسته شدن نقاطی از کشور شود، خسارت وارد می کند.
وی آسیب های خطرناک بلندمدت قطع اینترنت را روایت آفرینی خواند و گفت: وقتی اینترنت و ارتباط با خارج قطع می شود کار دیگری انجام می دهید و آن این است که به شایعات، روایت های کذب، اتهامات واهی فرصت می دهید. به عنوان مثال، آنچه در حال حاضر اتفاق میافتد، حراج گذاشتن بر تعداد فوتهای اخیر است. یکی می گوید 12 هزار، یکی می گوید 36 هزار. اخیراً تعداد دیگری نیز شایعه شده است. در مقابل این روایتهای متضاد، وقتی فضا را میبندی، شایعهها و روایتهایی ایجاد میشود و هیچ روایت واقعی و روایتی منطبق با حقیقت وجود ندارد، بنابراین بازنده میشوی.
اعتراف به ضرر در جنگ رسانه ای و ضرورت روایت سوم
شمش الواعظین با بیان اینکه در جنگ رسانه ای شکست خورده ایم، گفت: باید به این نکته اعتراف کنیم که وقتی به آن اعتراف کردیم می توانیم برای درمان آن چاره اندیشی کنیم و به سمت ایجاد نوآوری ها و جایگزین های رسانه ای حرکت کنیم. برای ایجاد تعادل بین رسانه های موجود و جلوگیری از دوقطبی شدن رسانه ها، باید روایت سومی داشته باشیم که مرجع افکار عمومی داخلی و خارجی، سفارتخانه ها و دولت های خارجی باشد که لحظه به لحظه گزارش می دهند که فلان رسانه قابل اعتماد است. ما الان آن رسانه را نداریم. رسانه ای که آمار واقعی می دهد، گزارش میدانی می دهد و با منافع ملی و نه منافع گروهی خاص کار می کند.
وی منافع ملی را حفظ تمامیت ارضی، عدم اتکا به بیگانگان برای دخالت در امور داخلی ایران، حفظ استقلال و ثبات اجتماعی و سیاسی کشور، امکان دریافت کمک در شرایط فوق العاده، حفظ همبستگی ملی در برابر چالش های بین المللی و خارجی به ویژه تهاجم نظامی دانست و افزود: روایت سوم از رسانه مستقل شکل می گیرد. رسانه هایی که یک دستشان منافع ملی و یک دستشان در سر مردم است که سایه ای برای حفظ مردم و منافع مردم است. این روایت سوم می تواند معیاری برای درستی و صحت گفتار و رفتار بیگانگان و دیگران شود. ما الان چنین رسانه ای نداریم.
این روزنامه نگار با تاکید بر سواد رسانه ای گفت: سواد رسانه ای و رسانه ای چگونه به وجود می آید؟ از طریق نهادهای مرتبط موسسات مرتبط چیست؟ دانشگاه های علوم ارتباطات، روزنامه نگاری مدرن و حرفه ای و با تکیه بر اخلاق بین المللی که همگی در ایران دچار گسست نسلی شده اند. اساتید دانشگاه مجروح شدند، بسیاری از روزنامه نگاران مجروح شدند و مجبور به مهاجرت و تغییر شغل شدند. وقتی این شکاف نسلی رخ میدهد، فردی که میخواهد شکافها را پر کند، حامی امنیت ملی ایران نیست، یک بیگانه است و علاقهمند به دخالت و عادیسازی مداخلات بیگانگان است.
وی در توضیح روند تولید خبر گفت: ما یک محصول خبری داریم که در ایران اتفاق می افتد مثل تظاهرات. موضوع آن در ایران تولید میشود، به لندن میرود، آنجا پردازش میشود و بعد به ما برمیگردد و در واقع با علایق خارجیها پردازش میشود و این محصول خبری در اینجا توزیع میشود و مخاطب دریافت میکند. یعنی گیرندگان پیام، محصولات خبری آمیخته با علایق بیگانه را از طریق رسانه های وابسته به بیگانگان دریافت می کنند که آلوده، مسموم و آزاردهنده است. باید این اقتدار رسانه را برگردانیم و بومی سازی کنیم تا اقتدار به کشور بازگردد.
شمش الواعظین در پایان با تمثیلی گفت: باید بدانیم که حقیقت مانند آینه ای شکسته می ماند که تک تک تکه هایش در جیب این و آن است، حقیقت چیزی نیست که در جیب نظام سیاسی یا مخالف نظام سیاسی باشد. از حقیقت به دست می آید، اما متأسفانه به عنوان تصویر چیزی به ما نشان نمی دهد، یا حداقل به دلیل شکسته بودن آینه، تصویر بسیار محسوسی را نشان می دهد که غیرقابل قبول است و متأسفانه از وضعیت داخلی کشور تصویری نادرست ارائه می دهد.
