به گزارش خبرگزاری به گزارش میهن تجارت، جوانی یکی از مهم ترین و تعیین کننده ترین مراحل زندگی انسان است که در آن فرد از وابستگی فاصله می گیرد و به تدریج مسئولیت انتخاب های شخصی خود را بر عهده می گیرد. در این مرحله ذهن جوان مملو از پرسشهای اساسی درباره هویت، آینده، شغل، معنا و جایگاه خود در جهان است و اگرچه این پرسشها گاه اضطرابآور است، اما نشانه رشد فکری و بلوغ درونی است، بیتوجهی به این دغدغهها یا پاسخگویی سطحی به آنها میتواند جوان را عمیقاً سردرگم و بیهدف کند و این خود نشاندهنده اثرات جدی آن در سالهای بعد زندگی است.
در دوران جوانی تصمیمات با سرعت بیشتری گرفته می شود و اغلب تحت تأثیر عوامل بیرونی قرار می گیرد و خانواده، نظام آموزشی، محیط اجتماعی و به ویژه رسانه ها هر کدام تصویر خاصی از موفقیت و زندگی را به جوانان ارائه می دهند. در چنین شرایطی نمی توان تشخیص داد که کدام انتخاب از درون فرد و کدام یک نتیجه فشار یا تقلید است. مطابقت ندارد و سالها بعد با احساس نارضایتی و خستگی مواجه می شوند و خودشناسی در این مرحله ابزاری حیاتی برای انتخاب آگاهانه و مستقل است.
یکی از ویژگی های بارز جوانی، میل جدی به معنا و هدف در زندگی است. جوان نمی خواهد روزها را تنها بگذراند یا به موفقیت های ظاهری بسنده کند و به دنبال هدف تلاش و جهت گیری زندگی اش است. اگر این میل نادیده گرفته شود یا با پاسخ های کلیشه ای و تحمیلی مواجه شود، کم کم به بی انگیزگی، پوچی و حتی سرخوردگی تبدیل می شود و خودشناسی به جوان کمک می کند تا بفهمد چه چیزی برایش ارزشمند است و چگونه می تواند مسیر زندگی خود را با این ارزش ها هماهنگ کند. کند
از دست دادن انرژی جوانی در مسیر شبیه شدن به دیگران / کشف استعداد نیازمند تجربه فعال و متنوع است
فاطمه خدادادی، روانشناس بالینی به خبرنگار به گزارش میهن تجارت با اشاره به اینکه خودشناسی در دنیای امروز دیگر یک امر فردی و درونی نیست، بلکه به شدت تحت تاثیر محیط بیرونی و به ویژه شبکه های اجتماعی قرار گرفته است، به خبرنگار به گزارش میهن تجارت می گوید: جوانان دائماً در معرض الگوهای آماده موفقیت، استعداد و زندگی ایده آل قرار می گیرند و همین مقایسه مداوم باعث می شود بسیاری از جوانان انرژی خود را در تلاش برای شبیه شدن به یک انسان منحصر به فرد خود از دست بدهند، به جای اینکه خود را مانند دیگران بشناسند، تلاش کنند. تبدیل شود
وی با بیان اینکه یکی از نشانه های ضعف در خودشناسی، زندگی واکنشی است، می افزاید: در این شرایط جوان به جای انتخاب آگاهانه، تنها به شرایط، فشارها یا خواسته های اطرافیان واکنش نشان می دهد و انتخاب رشته، شغل و یا حتی سبک زندگی گاهی صرفاً برای جلب رضایت خانواده یا عدم هماهنگی با چنین موقعیتی، تصمیم گیری، فشردگی و هماهنگی با گروه انجام می شود. از درون فرد و تحمیلی و بیرونی هستند.
این روانشناس بالینی با بیان اینکه کشف استعداد مستلزم تجربه فعال و متنوع است، تصریح می کند: شرکت در فعالیت های داوطلبانه، کار گروهی، پروژه های کوچک، کلاس های مهارتی یا حتی مسئولیت های اجتماعی ساده می تواند دریچه های جدیدی را به روی توانایی های پنهان بگشاید و بسیاری از جوانان استعداد خود را نه در کلاس درس، بلکه در بطن تجربیات واقعی زندگی می یابند، جایی که باید تصمیم بگیرند، ارتباط برقرار کنند و مسئولیت پذیر باشند.
تفاوت بین علاقه و استعداد پرورش یافته / انگیزه عمیق برای ساختن یک زندگی هدفمند
خدادادی با بیان اینکه نکته مهم دیگر تفاوت علاقه زودگذر با استعداد پرورش یافته است، ادامه می دهد: استعداد بدون تمرین و صبر شکوفا نمی شود و جوانی که با اولین سختی یا عدم نتیجه تسلیم می شود، ممکن است هرگز به عمق توانایی خود نرسد و پشتکار، انضباط و پذیرش مشکلات جزء جدایی ناپذیر مسیر کشف استعدادها است.
وی با بیان اینکه خودشناسی واقعی زمانی شکل می گیرد که جوان صادقانه با نقاط ضعف خود روبرو شود، می گوید: شناخت نقطه ضعف به معنای سرزنش یا ناامیدی نیست، بلکه به انسان کمک می کند بداند کجا باید یاد بگیرد، کمک بگیرد یا مسیر خود را تغییر دهد. برخی استعدادها زمانی شکوفا می شوند که فرد بپذیرد در برخی زمینه ها متوسط یا ضعیف است و لازم نیست در همه چیز بهترین باشد.
این روانشناس بالینی با اشاره به اینکه استعداد زمانی معنا پیدا می کند که با معنا گره بخورد، می افزاید: اگر جوان بداند توانایی هایش چگونه می تواند به دیگران خدمت کند یا مشکلی را در جامعه حل کند، انگیزه عمیق تری برای رشد پیدا می کند. خودآگاهی و کشف استعدادها تنها برای موفقیت فردی نیست، بلکه مقدمه ای برای ساختن زندگی هدفمند، مسئولانه و مؤثر است.
اولین قدم در خودشناسی، شناخت ویژگی های شخصیتی/پذیرش است. زمینه ساز رشد و شکوفایی استعدادهای جوان است
سامیه طاهری، روانشناس و مشاور خانواده به گزارش میهن تجارت با بیان اینکه خودشناسی و کشف استعدادها یکی از مهم ترین نیازهای جوانان است، به خبرنگار به گزارش میهن تجارت گفت: در این دوره انسان با سوالات اساسی مانند «من کیستم؟»، «چه توانایی هایی دارم» مواجه می شود. و “در آینده چه مسیری را انتخاب کنم؟” و اگر جوان نتواند پاسخ روشنی برای این سؤالات بیابد ممکن است دچار سردرگمی شود، کورکورانه از دیگران تقلید کند یا در تحصیل و شغل دست به انتخاب های نادرست بزند و خودآگاهی به فرد کمک می کند تا موقعیت واقعی خود را بشناسد و آگاهانه تر تصمیم بگیرد.
وی با بیان اینکه اولین گام در خودشناسی شناخت ویژگی های شخصیتی است، می افزاید: هر فردی ترکیبی منحصر به فرد از علایق، خلق و خو، ارزش ها و حساسیت ها دارد و هیچ فردی بر دیگری برتری ندارد. برای جوانان مهم است که خود را با دیگران مقایسه نکنند و بدانند که تفاوت ها طبیعی است و خودپذیری زمینه ساز رشد و شکوفایی استعدادهاست.
این روانشناس و مشاور خانواده با بیان اینکه استعدادها معمولاً در علایق و لذت ها نهفته است، تصریح می کند: کاری که انسان با اشتیاق انجام می دهد، بدون اینکه زود خسته شود، می تواند نشانه استعداد او باشد، البته استعداد فقط به معنای مهارت های خاص هنری یا علمی نیست و توانایی برقراری ارتباط، حل مشکلات، مدیریت، همدلی و همدلی با سایر استعدادها نیز به معنای استعدادهای مهم نیست.
نقش خانواده در فرآیند کشف استعدادها و توانایی های جوانان/شکست چراغ راه آینده است.
طاهری با بیان اینکه بسیاری از جوانان تعریف محدودی از استعداد دارند و توانایی های ارزشمند خود را نادیده می گیرند، ادامه می دهد: یکی از موانع جدی کشف استعداد، ترس از شکست و قضاوت دیگران است. برخی از جوانان هرگز فرصت تجربه کردن را پیدا نمی کنند، زیرا از اشتباه کردن می ترسند یا نگران نظرات اطرافیان خود هستند، در حالی که شکست اگر درست درک شود نه تنها مانعی برای رشد نیست، بلکه چراغ راه آینده است.
وی با اشاره به اینکه نقش خانواده و معلم در این مسیر بسیار مهم است، می گوید: حمایت های مناسب، شنیدن حرف های جوانان، تحمیل نکردن خواسته های شخصی و ایجاد فضای امن برای آزمون و خطا می تواند زمینه ساز خودشناسی باشد. زمانی که جوانان احساس کنند دیده شده و پذیرفته شده اند، جسارت بیشتری برای شناخت خود و پیگیری استعدادهای خود خواهند داشت و مقایسه و فشار بیش از حد می تواند آنها را از خود دور کند.
این روانشناس و مشاور خانواده با اشاره به اینکه خودشناسی یک فرآیند لحظه ای نیست، بلکه یک مسیر مادام العمر و تدریجی است، می افزاید: جوانی فرصتی طلایی برای شروع این راه است، اما پایان آن نیست و هر چه انسان بیشتر آگاهانه زندگی کند، بازخورد دریافت کند، فکر کند و مروری داشته باشد، با کشف استعدادها و رشد فردی، تصویر مثبت تری از آن به دست می آورد، تاثیر مثبت تری از آن پیدا می کند و به رشد فردی تبدیل می شود. بر جامعه
دوران جوانی نیز زمان آزمایش، آزمون و خطا و حتی اشتباه است و برخلاف تصور رایج، اشتباهات و شکستها در این مرحله نه تنها نشانه ضعف نیست، بلکه بخشی طبیعی از فرآیند خودسازی و خودشناسی به حساب میآید. جوانی که فرصت کسب تجربیات متنوع را پیدا می کند، توانایی ها، علایق و محدودیت های خود را بهتر می شناسد و در بسیاری از موارد استعدادها نه در محیط های امن و از پیش طراحی شده، بلکه در دل چالش ها، مسئولیت ها و موقعیت های واقعی زندگی آشکار می شود.
در مسیر خودشناسی، توجه به نقاط ضعف به اندازه شناخت نقاط قوت اهمیت دارد و جوانی که فقط به نقاط قوت خود توجه می کند یا نقاط ضعف خود را انکار می کند، تصویری نادرست از خود ایجاد می کند. خودآگاهی سالم به معنای پذیرش واقع بینانه خود، همراه با آگاهی از توانایی ها، محدودیت ها و نیاز به رشد است. این پذیرش نه تنها مانع پیشرفت نمی شود، بلکه زمینه ای را فراهم می کند که انسان با برنامه ریزی صحیح استعدادهای خود را شکوفا کند و از مقایسه طاقت فرسا با دیگران فاصله بگیرد.
به طور کلی، جوانی مرحله حساس و تعیین کننده ای در زندگی هر فرد است که در آن پرسش های اساسی درباره هویت، ارزش ها، توانایی ها و مسیر زندگی مطرح می شود و در شکل گیری آینده نقش بسزایی دارد. او می داند، توانایی های خود را بهتر توسعه می دهد، نقاط ضعف خود را مدیریت می کند و می تواند زندگی هدفمند و رضایت بخشی بسازد.
جوانی فرصتی تکرار نشدنی برای شروع راه خودشناسی و کشف استعدادهایی است که در صورت استفاده آگاهانه می تواند پایه های یک زندگی هدفمند، رضایت بخش و موثر را تشکیل دهد. خودشناسی مقصد نهایی نیست، بلکه نقطه شروعی برای انتخاب های هوشمندانه تر، تلاش های معنادارتر و شکوفایی استعدادهایی است که نه تنها به رشد فردی، بلکه به بهبود جامعه نیز کمک می کند.
منبع : به گزارش میهن تجارت
