شاهین نجفی فر در گفت وگو با خبرنگار به گزارش میهن تجارت با بیان اینکه الزامات اساسی دو طرف برای شکل گیری هر مذاکره ای ضروری است، اظهار کرد: وقتی دو بازیگر می خواهند اختلافات خود را از طریق دیپلماسی حل کنند، ابتدا باید مشخص شود که خواسته های آنها چیست. در مورد مذاکرات کنونی ایران و آمریکا مشخص نیست که دو طرف چه می خواهند.
وی افزود: در یک ماه گذشته شاهد تهدیدات آمریکایی ها علیه موجودیت سیاسی جمهوری اسلامی ایران بودیم و این پیام مخابره شد که آنها قصد دارند از شرایط اجتماعی و سیاسی داخل ایران برای اعمال فشار و حتی تهدید موجودیت آن استفاده کنند. از سوی دیگر ترامپ و مقامات دولت آمریکا هدف خود را نابودی برنامه هسته ای ایران اعلام می کنند. این تناقض نشان دهنده عدم شفافیت در خواسته های طرف آمریکایی است.
این کارشناس مسائل بین الملل ادامه داد: مشخص نیست آمریکایی ها دقیقا به دنبال چه هستند و چه هدفی را نسبت به ایران دنبال می کنند. آیا آنها قصد تضعیف موقعیت ایران در منطقه را دارند، می خواهند آن را از بین ببرند یا حتی با تثبیت وضعیت فعلی موافقت می کنند؟ به خصوص در شرایطی که ایران از سوریه عقب نشینی کرده و وضعیت حزب الله و محور مقاومت نسبت به دو سال گذشته دستخوش تغییرات جدی شده است، هنوز مشخص نیست که آمریکا به همین میزان راضی است یا قصد اعمال فشار بیشتر را دارد.
حمله اسرائیل به ایران – ژوئن 1404
نجفی فر تصریح کرد: از سوی دیگر خواسته های طرف ایرانی نیز مشخص نیست. آیا ایران برای جلوگیری از جنگ وارد مذاکره شده است؟ آیا هدف به تعویق انداختن یک درگیری احتمالی است؟ یا اینکه ایران حتی با پذیرش کاهش نقش خود در خاورمیانه می خواهد موقعیت خود را در منطقه تثبیت کند؟ یا هدف اصلی رفع تحریم هاست؟ هر کدام از این اهداف کارت ها و مسیرهای متفاوتی را می طلبد، اما تاکنون شاهد مذاکره منطقی و ساختاری از سوی هیچ یک از طرفین نبوده ایم.
وی افزود: به نظر می رسد دو طرف تنها با عجله و به دلیل نگرانی از وقوع یک فاجعه منطقه ای به یکدیگر نزدیک شده اند. این امر به ویژه پس از سخنان اخیر رهبر معظم انقلاب شدت گرفت. جایی که وی تاکید کرد هرگونه حمله به ایران پیامدهای منطقه ای خواهد داشت. پس از این موضع نوعی ترس در طرف مقابل مشاهده شد که به سرعت باعث برنامه ریزی جلسات از جمله در آنکارا شد.
وضعیت نامعلوم و عدم شفافیت در خواسته های مذاکرات ایران و آمریکا همان عواملی است که پیش از این باعث شکست مذاکرات عمان و رم و در نهایت منجر به جنگ منطقه شده بود.
نجفی فر گفت: در شرایط کنونی در بهترین حالت مذاکره تنها می تواند زمینه ساز شود; یعنی دو طرف می توانند در مورد چارچوب ها، خواسته ها و روش مذاکره به توافق اولیه برسند. این وضعیت نامعلوم و عدم شفافیت در مطالبات همان عاملی است که پیش از این باعث شکست مذاکرات عمان و رم و در نهایت منجر به جنگ منطقه شد.
وی در پاسخ به سوالی مبنی بر امکان انتقال یا واگذاری اورانیوم غنی شده ایران، تصریح کرد: این موضوع بسیار پیچیده است و تصمیم به واگذاری اورانیوم غنی شده تبعات اجتماعی سنگینی در داخل ایران دارد. جامعه ایران بلافاصله پس از چنین اقدامی با یک پرسش اساسی مواجه می شود. اگر قرار بود این دستاورد در نهایت واگذار شود، چرا مردم برای حفظ آن این همه زجر کشیدند؟
حساسیت اجتماعی به انتقال اورانیوم بالاست
وی ادامه داد: این سوال از سوی همه طیف ها مطرح خواهد شد; از جنبش های حزب الله گرفته تا اصلاح طلبان و مردم عادی در پایین جامعه. این موضوع نشان می دهد که حساسیت اجتماعی نسبت به این موضوع بسیار بالاست. حتی استفاده از کلمه تسلیم در توصیف این اقدام نشان دهنده عمق حساسیت افکار عمومی ایران نسبت به موضوع اورانیوم غنی شده است.
نجفی فر با بیان اینکه این اقدام علاوه بر تبعات اجتماعی، پیامدهای سیاسی گسترده ای برای منطقه خاورمیانه دارد، تاکید کرد: کشورهایی مانند امارات و عربستان برنامه های هسته ای بلندمدت توسعه داده اند و به دنبال غنی سازی در خاک خود هستند. تحویل اورانیوم غنی شده به ایران می تواند بر این برنامه ها تأثیر بگذارد و حتی حرکت منطقه به سمت استفاده صلح آمیز از انرژی هسته ای را برای سال ها متوقف کند.
حدود 400 کیلوگرم اورانیوم غنی شده از نظر بازدارندگی به اندازه صدها هواپیما و سامانه دفاعی در تامین امنیت ایران تاثیر داشته است.
وی افزود: از همه مهمتر این موضوع برای موجودیت جمهوری اسلامی ایران بسیار خطرناک است. در واقع یکی از دلایل اصلی که تاکنون مانع از تشکیل بسیج همه جانبه بین المللی و وقوع جنگی گسترده علیه ایران شده است، توان و ذخایر هسته ای این کشور است. حتی حدود 400 کیلوگرم اورانیوم غنی شده از نظر بازدارندگی، تأثیری برابر با صدها هواپیما و سامانه پدافندی در تأمین امنیت ایران داشته است.
این کارشناس مسائل بین الملل در پایان گفت: بر این اساس بعید می دانم که ایران تن به چنین اقدامی بدهد و این مقاله را تحویل دهد.
منبع : به گزارش میهن تجارت
