بازتعریف هویت و جایگاه اجتماعی زنان در تفکر انقلاب اسلامی

به گزارش خبرگزاري ايمنا، پيروزي انقلاب اسلامي در سال 57 نقطه عطفي در تاريخ اجتماعي ايران بود كه فراتر از يك تحول سياسي، به يك بازسازي عميق فرهنگي و هويتي منجر شد و از اين رو انقلاب اسلامي ايران انقلابي فرهنگي بود كه در عرصه هاي مختلف سياسي، اجتماعي و اقتصادي تاثيرگذار بود. در مرکز این تحول، موضوع «زن» و بازتعریف موقعیت او در جامعه قرار داشت. انقلاب گفتمان جدیدی را ایجاد کرد که در تقابل با دو مدل غالب قبلی یعنی مدل محدود سنتی شرقی و مدل غربی مبتنی بر فردگرایی افراطی قرار داشت. هدف از این گفتمان، احیای تصویری از زن بود که ریشه در مبانی اسلامی و فرهنگ ایرانی داشت، اما در عین حال پاسخگوی نیازهای جامعه و زنان بود.

به گزارش میهن تجارت: زنان در گام دوم انقلاب اسلامی چه نقشی دارند؟

چسبنده: مقام معظم رهبری چند موضوع ویژه را در گام دوم انقلاب مطرح می کنند؛ یکی از این موضوعات خاص که به نظر می رسد خانم ها می توانند در آن بسیار موثر باشند و نقش آفرینی کنند بحث سبک زندگی است. بحث سبک زندگی با توجه به معنویت و اخلاق یکی از موضوعاتی است که اولاً زنان ما در خانواده به عنوان مادر و همسر می توانند در آن نقش داشته باشند و در این زمینه در تبیین، تبیین و اجرای معنویت، اخلاق و سبک زندگی در خانواده خود اقدامات مؤثری انجام دهند.

موضوع دیگری که مقام معظم رهبری در گام دوم مطرح کردند، جریان نگاه خوش بینانه و امید به زندگی است و قطعاً زنان نقش بسیار مهمی در ایجاد نگاه خوش بینانه در خانواده و تقویت امید به زندگی دارند، زیرا در طول تاریخ دیده می شود که زنان ملت ما هرگز اجازه نداده اند سیاست های ناامیدکننده دشمن بر آنان تأثیر بگذارد. البته دشمن از هر جهت تلاش می کند خانواده ها و زنان را تحت تأثیر قرار دهد اما از سوی دیگر در جاهایی که نقش آفرینی کردند این زنان بودند که ناامید نشدند و مقهور سیاست های ناامیدکننده نشدند.

بدیهی است که اگر بخواهیم این راه انقلاب ادامه یابد، زنان می توانند به عنوان سکان و محور خانواده بهترین راهنما و تقویت کننده راه انقلاب باشند. با نقش‌های متفاوتی که می‌توانند از جمله در جایگاه مادری و همسری ایفا کنند و با توجه به ظرفیت‌های متنوعی که زنان و مادران ما دارند، مطمئناً می‌توانند با همین روحیه انقلابی تأثیر خود را در این عرصه برای رشد و توسعه مسیر انقلاب داشته باشند.

به گزارش میهن تجارت: در شرایطی که دشمن با جنگ نرم سعی در تغییر سبک زندگی اسلامی – ایرانی دارد، زنان چگونه می توانند از این سبک زندگی محافظت کنند؟

چسبنده: همانطور که اشاره شد بحث سبک زندگی یکی از موضوعاتی است که در گام دوم انقلاب مورد توجه ویژه مقام معظم رهبری است و از سوی دیگر مشاهده می شود که دشمن تمام تلاش خود را برای تغییر سبک زندگی خانواده های ما به کار بسته است. دشمن با استفاده از ابزارهایی مانند جنگ نرم سعی در ایجاد تحول در باورها، ایمان، انگیزه و جهان بینی ما داشته و به نوعی تغییر سبک زندگی و قوانین اجتماعی را در دستور کار خود قرار داده است که تغییر در منابع آموزشی، تغییر رفتارهای اجتماعی و مذهبی از جمله مواردی است که در دستور کار ویژه دشمن برای خنثی کردن مسیر انقلاب قرار دارد.

یقیناً در همه موارد ذکر شده مهم ترین نقش بر عهده زنان است و این زنان هستند که می توانند در سبک زندگی خود تغییرات مثبتی ایجاد کنند و اجازه تغییر سبک زندگی خود را ندهند. با نقش های متفاوتی که در این زمینه می توانند ایفا کنند می توانند به عنوان یک اهرم، یک محور و یک فرد موثر در جامعه و در جایگاه نقش آفرین اصلی خانواده موثر باشند.

به گزارش میهن تجارت: نقش زنان در تربیت نسل جدید انقلاب چیست؟

چسبنده: نقش مادران در این عرصه بسیار اساسی و حیاتی است و به عبارتی مادران موظفند نگاه انقلابی، روحیه انقلابی و اقدام جهادی را در درجه اول به فرزندان خود منتقل کنند. همان گونه که مادران در آستانه پیروزی انقلاب اسلامی این بصیرت و روحیه و اقدام جهادی را به نسل آن دوران آموختند و این آموزه ها باعث شد که جوانان آن دوران با عزمی راسخ در صحنه های انقلاب ظاهر شوند.

یکی از کارهای مهم مربوط به تربیت نسل جدید، تقویت این روحیه و افزایش انگیزه در جوانان با بازگویی و تبیین صحنه های انقلاب است. در این راه باید مراقب بود که واقعیت های انقلاب تحریف نشود. انقلاب اسلامی ایران که حدود چهار و نیم دهه از عمرش می گذرد، انقلابی نوپا و نوپا محسوب می شود که می تواند الگویی برای جهانیان باشد. طبیعی است که هر پدیده و مدل انقلابی در چنین جایگاهی قرار گیرد از گزند دشمنان در امان نخواهد بود.

به گزارش میهن تجارت: زنان و مادران چگونه می توانند از فضای مجازی برای تحکیم خانواده در مقابل جنگ نرم دشمن استفاده کنند؟

چسبنده: دشمن جمهوری اسلامی ایران شناخته شده است و برای مقابله با آن باید شناخت کافی از افکار و رفتار خود داشته باشیم و بتوانیم آنها را مدیریت کنیم. یکی از زمینه های مهم در این مدیریت فضای مجازی است.

مدیریت فضای مجازی در خانواده برای فرزندان و سایر اعضای خانواده یکی از وظایفی است که مادران می توانند در آن بسیار مؤثر باشند و با آگاهی و آگاهی از این فضا به گونه ای استفاده کنند که ضمن بهره مندی از فرصت های آن، از تهدیدات دشمن در امان باشند و روحیه انقلابی گری و ارزش های اسلامی را در کانون خانواده پایدار نگه دارند.

به گزارش میهن تجارت: رابطه مشارکت زنان در مسائل اجتماعی با الگوی سوم زنان مسلمان چیست؟

چسبنده: دشمن با تمرکز بر حوزه زنان و با تکیه بر دانش روانشناختی و آمار نقاط ضعف و قوت و همچنین با طراحی هجمه نرم مبتنی بر آسیب پذیری ها، تلاش کرده است تا نقاط ضعف یا ویژگی های روحی زنان را شناسایی کرده و تا حد امکان از این ظرفیت برای ایجاد چالش در جامعه استفاده کند. در این میان نظام اسلامی ما نگاه ویژه ای به زن دارد و از این موضوع به عنوان نقطه قوت و فرصت برای کشور استفاده می کند.

مشارکت زنان ما در مسائل اجتماعی، چه در دوران قبل از انقلاب و چه در دوران انقلاب، نقش آنها را تغییر داد و عرصه‌هایی را برای رشد و شکوفایی زنان باز کرد. فضایی که انقلاب برای زنان فراهم کرد تا خود را بشناسند، از استعدادها و ظرفیت های خود استفاده کنند، فضای بسیار مهمی بود. در واقع می توان گفت که استعدادهای زنان ما با انقلاب اسلامی شناسایی و شکوفا شد و اکنون زمان استفاده از این استعدادها و توانمندی ها با اولویت بندی مناسب است که البته توجه ویژه ای را می طلبد.

اما نکته اصلی و ارتباط آن با الگوی سوم این است که الگوی سوم زن مسلمان جریانی را در مقابل دو دیدگاه دیگر ارائه می دهد; از یک سو نگاه سنتی غرب که زن تنها در خدمت مرد دیده می شد و از جامعه منزوی می شد و از سوی دیگر نگاه شرقی که زن را محصور در خانه می دانست، بدون در نظر گرفتن تفاوت های فطری و طبیعی. در این دو دیدگاه نه نگاه سنتی غرب و نه نگاه معاصر آن به نفع زن بوده و نخواهد بود، بلکه دیدگاه سومی داریم که نگاه اسلام است. دیدگاهی که مبتنی بر عدالت و واقعیت است. دیدگاهی که جنسیت را نادیده نمی گیرد، بلکه کرامت انسانی زن و مرد را یکسان می داند و ارزش های انسانی آنها را برابر می بیند. از نظر اسلام، زن نه در خدمت مرد است و نه مکمل او، بلکه اقتضائات و ویژگی های خاص خود را دارد که باید عادلانه با آن رفتار شود.

علاوه بر همه این موارد، مقام معظم رهبری نگاه ویژه ای به حوزه زنان دارند و الگوی سوم زن مسلمان را مطرح می کنند. به این معنا که ما نه دیدگاه سنتی غرب (و شرق) که زنان را منزوی از جامعه می بینیم و نه نگاه جنسیتی غرب معاصر را دوست داریم. زنان ما به ویژه زنان فعال در عرصه انقلاب و دفاع مقدس را چه کسانی که در صحنه بودند و چه کسانی که همسر و فرزندان خود را تشویق می کردند را سومین الگوی زن مسلمان معرفی می کنند و می گویند اینها شیرزنان انقلاب و دفاع مقدس هستند که نشان می دهند الگوی سوم نه شرقی است و نه غربی.

به گزارش میهن تجارت: زن مسلمان انقلابی چگونه توانست نمونه بی نظیری از حجاب فعال در جامعه را به جهانیان معرفی کند؟

چسبنده: وقتی این موضوع مطرح می شود نشان می دهد که با توجه به تلاش ها و کمک هایی که زنان ما از اول انقلاب داشته اند و نقش هایی که در این مسیر داشته اند، همه اینها باعث شده است که نقش موثر و ویژه زنان شناخته، معرفی و تثبیت شود. این نقش عظیمی که زن ما به عنوان سومین الگوی زن مسلمان تعریف کرده است، زنی است که به فرموده مقام معظم رهبری می تواند محجبه و عفیف باشد و بتواند در بافت و کانون جامعه حضور داشته باشد. یعنی بتواند سنگر خانواده را حفظ کند و در همه صحنه های سیاسی و اجتماعی حضور داشته باشد.

مصداق بارز آن حضور زنان ما در عرصه های مختلف انقلاب و دفاع مقدس است که زمینه شکوفایی عنوان «سومین الگوی زن مسلمان» را فراهم کرد؛ در حالی که این امر موجب شد تا بتوانیم در عرصه های مختلف حضور داشته باشیم. شاید اگر زنان ما در عرصه های انقلاب و دفاع مقدس نقشی نداشتند این تعریف به این زیبایی و جامع ارائه نمی شد.

همه این موارد نشان می دهد که زن ما واقعیت زن تصویر شده در اسلام است. نگاه اسلام به زن می تواند او را به عنوان الگو به تمام دنیا معرفی کند. البته توجه ویژه به این حوزه و تقویت این الگو یک ضرورت انکارناپذیر است.