به گزارش خبرگزاری به گزارش میهن تجارت، ماه مبارک رمضان را می توان فرصتی برای رشد چند بعدی دانست و انسان ها در این ماه درگیر فرآیند اصلاح و تقویت همزمان در عرصه جسم، روان، رفتار و روابط اجتماعی می شوند. ویژگی خاص ماه مبارک رمضان این است که تحول تدریجی و منظم را در زندگی به ارمغان می آورد و این تداوم باعث شکل گیری بینش های جدید و تثبیت رفتارهای جدید می شود و آن را به بستری واقعی برای تحول درونی تبدیل می کند.
از نظر روانشناسی، هر گاه الگوهای عادی زندگی دستخوش تغییر آگاهانه شود، سطح هوشیاری انسان افزایش می یابد و ماه مبارک رمضان چنین تغییری را ایجاد می کند; زمان خواب، زمان صرف غذا، نحوه گذراندن اوقات فراغت و حتی نوع تعاملات اجتماعی متفاوت است و این تغییر روال معمول ذهن را از حالت خودکار خارج می کند و فرد را نسبت به رفتارها و انتخاب های خود حساس تر می کند. افزایش خودآگاهی که یکی از پایه های سلامت روان است، در چنین شرایطی تقویت می شود و زمینه اصلاح عادات ناسالم را فراهم می کند.
یکی از مهمترین فواید روانی ماه مبارک رمضان، تقویت حس کنترل درونی و خودکارآمدی است. هر روز، با وجود میل طبیعی به خوردن یا انجام برخی رفتارهای معمول، فرد تصمیم می گیرد آن را به تعویق بیندازد. این تمرین مستمر خودکنترلی پیام مهمی به ذهن می دهد که من بر رفتار خود کنترل دارم و چنین باوری باعث کاهش اضطراب، افزایش اعتماد به نفس و کمک به فرد در شرایط سخت زندگی می شود. وقتی فردی تجربه مدیریت خود را داشته باشد در برابر فشارهای بیرونی مقاومت بیشتری دارد.
در حوزه عاطفی، ماه مبارک رمضان فرصتی برای پالایش و تنظیم عواطف فراهم می کند و تغییرات جسمانی ممکن است حساسیت عاطفی را افزایش دهد، اما اگر این امر با آگاهی همراه باشد، تبدیل به تمرینی جدی برای صبر و تحمل می شود. فرد یاد می گیرد که بین احساس و واکنش فاصله بگذارد، خشم را کنترل کند و در موقعیت های استرس زا پاسخ سنجیده تری بدهد و این مهارت تنظیم هیجان نه تنها به بهبود روابط شخصی کمک می کند، بلکه از فرسودگی ذهنی نیز جلوگیری می کند.
ماه مبارک رمضان و روزه; مکثی آگاهانه برای مرور اهداف، اولویت ها و سبک زندگی
فاطمه خدادادی، روانشناس بالینی وی با بیان اینکه ماه مبارک رمضان را می توان ماه تعدیل انسان دانست، به خبرنگار به گزارش میهن تجارت گفت: روزهای ماه مبارک رمضان برای مدتی زندگی عادی و پرشتاب را از حالت خودکار خارج می کند. در واقع در طول سال بسیاری از رفتارها از روی عادت انجام می شود، اما روزه داری مکثی آگاهانه ایجاد می کند که افراد را مجبور می کند دوباره به انتخاب های خود نگاه کنند و این مکث فرصتی است برای تنظیم مجدد اهداف، اولویت ها و حتی سبک زندگی.
وی با بیان اینکه اولین لایه ساماندهی بدن است، می افزاید: تغییر الگوی غذا خوردن و خوابیدن بدن را از چرخه یکنواخت خارج می کند و توجه انسان را به ارتباط با نیازهای زیستی جلب می کند. هنگامی که غذا خوردن از یک رفتار ناخودآگاه به یک عمل زماندار و هدفمند تبدیل میشود، فرد متوجه میشود که بسیاری از چیزهایی که فکر میکرد یک نیاز فوری است در واقع یک عادت بوده است و این آگاهی مقدمهای برای مدیریت بهتر خواستهها است.
این روانشناس بالینی با بیان اینکه لایه دوم، سازگاری مجدد عاطفی است، بیان می کند: در ماه مبارک رمضان گرسنگی و خستگی می تواند آستانه تحمل را پایین بیاورد و این موضوع فرصت طلایی را برای صبر، کنترل خشم و مهار واکنش های فوری فراهم می کند. فرد یاد می گیرد که بین احساس و عمل فاصله بیندازد و قبل از پاسخ دادن مکث کند و این مهارت اساس بلوغ روانی و ارتباط سالم با دیگران است.
ماه مبارک رمضان عرصه بازیابی اراده و هویت / بازسازی پیوندهای انسانی در ماه مبارک رمضان است.
خدادادی با بیان اینکه سطح سوم، تنظیم مجدد توجه و ذهن است و کاهش برخی لذت های روزمره و تغییر ریتم زندگی، فضایی را برای خلوت درونی بیشتر فراهم می کند، ادامه می دهد: در ماه مبارک رمضان انسان این فرصت را پیدا می کند که از هیاهوی بیرونی فاصله بگیرد و با پرسش های اساسی تری در مورد هدف، معنا و مسیر زندگی مواجه شود و این نوع بازگشت دوباره ذهن به درون است.
وی با بیان اینکه بعد چهارم بازسازی روابط اجتماعی است و تجربه محدودیت و گرسنگی باعث ایجاد درک عمیق تری از شرایط دیگران و تقویت حس همدلی می شود، می گوید: در ماه مبارک رمضان کمک به نیازمندان و مشارکت در کارهای جمعی فراتر از یک رفتار گاه و بیگاه است و به بازسازی پیوندهای فردی تبدیل می شود و در عین حال به بازسازی پیوندهای اخلاقی تبدیل به یک تجربه مهربانانه در جامعه می شود.
این روانشناس بالینی با بیان اینکه ماه مبارک رمضان عرصه اراده و ساماندهی هویت است، می افزاید: انسان با انتخاب آگاهانه خود هر روز روزه می گیرد و این تکرار تصمیم، حس توانمندی و خویشتن داری را تقویت می کند و نتیجه این روند فردی است که نه اسیر عادات است و نه محکوم به عواطف لحظه ای، بلکه می تواند با هدف جدیدتر و لحظه ای به این روزهای آگاه تر ادامه دهد. سبک زندگی با ثبات بیشتر دادن
تجربه لمس صبر، مسئولیت و همدلی در ماه مبارک رمضان بستری برای تقویت هویت جمعی است.
زهرا سادات کاظمی، روانشناس و مشاور آموزشی وی با بیان اینکه ماه مبارک رمضان یک وضعیت زنده تربیتی در تعلیم و تربیت است، به خبرنگار به گزارش میهن تجارت گفت: بسیاری از مفاهیم اخلاقی در طول سال به صورت تئوریک گفته می شود اما در این ماه به تجربه عینی تبدیل می شود و کودک، نوجوان یا حتی بزرگسال مفاهیمی مانند صبر، مسئولیت پذیری و همدلی را لمس می کند و این تجربه مداری قدرت تربیتی این ماه مبارک را چند برابر می کند.
وی با بیان اینکه در ماه مبارک رمضان تربیت از اجبار به درونی شدن می رسد، می افزاید: انسان یاد می گیرد حتی در خلوت و به دور از چشم دیگران به تعهد خود پایبند باشد و این عمل صالح، اساس شکل گیری وجدان اخلاقی است و زمانی که حسن خلق وابسته به نظارت بیرونی نباشد، شخصیت اخلاقی ایجاد می شود.
این روانشناس و مشاور تربیتی با بیان اینکه ماه مبارک رمضان از منظر خانواده، بستری برای تقویت هویت جمعی است، بیان می کند: سفره های افطار، برنامه های مشترک و فضای معنوی خانه، خاطرات مشترکی را ایجاد می کند که سال ها در ذهن کودکان باقی می ماند، آموزش نه تنها با کلام، بلکه در فضا شکل می گیرد و این ماه مبارک می تواند فضای آرام و آرامش بخش تر خانه را به فضایی آرام و آرام تر تبدیل کند. کند کردن
ماه مبارک رمضان تمرینی برای تربیت معنوی / روزه چه فوایدی دارد؟
کاظمی با بیان اینکه ماه مبارک رمضان از نظر تربیت اراده فرصتی برای آموزش خودکنترلی تدریجی است، ادامه می دهد: انسان یاد می گیرد نیازها را اولویت بندی کند و از میل آنی برای رسیدن به هدف بالاتر بگذرد. این مهارت بعداً در تحصیلات، شغل و روابط بین فردی نقش اساسی دارد و باید توجه داشت که آموزش موفق به معنای پرورش توانایی انتخاب آگاهانه است.
وی با اشاره به اینکه ماه مبارک رمضان زمینه آموزش مسئولیت اجتماعی را نیز فراهم می کند، می گوید: توجه به نیازمندان، انجام امور خیر و مشارکت در فعالیت های جمعی، مفهوم من را به ما تبدیل می کند و تربیت اجتماعی زمانی شکل می گیرد که انسان خود را جزئی از بدن بزرگ تری بداند و نسبت به آن احساس تعهد کند.
این روانشناس و مشاور تربیتی می افزاید: ماه مبارک رمضان می تواند تمرینی برای تربیت معنوی مبتنی بر معنا، امید و هدف باشد. وقتی انسان ارتباط خود را با منبعی فراتر از خواسته های روزمره تقویت می کند، دیدگاه او نسبت به مشکلات تغییر می کند و چنین فردی در برابر مشکلات زندگی پایدارتر می شود، زیرا زندگی را نه تنها مجموعه ای از لذت های زودگذر، بلکه راهی برای رشد و تعالی می بیند.
ماه مبارک رمضان از منظر تربیتی، عرصه آموزش از طریق تجربه است و ارزش هایی مانند نظم، تعهد، همدلی، سادگی و توجه به دیگران در این ماه به کار گرفته می شود. فرد نه تنها این مفاهیم را می شنود، بلکه در زندگی روزمره خود نیز به کار می گیرد و چنین تجربه ای باعث می شود که ارزش ها جزئی از هویت فرد شده و از سطح توصیه های بیرونی به باورهای درونی ارتقا یابد.
ماه مبارک رمضان نیز زمینه اصلاح و برقراری عادات سالم را فراهم می کند و زمانی که انسان به رفتار روزمره خود توجه بیشتری داشته باشد، آمادگی بیشتری برای تغییر نشان می دهد. این ماه می تواند نقطه شروع کاهش وابستگی ها، مدیریت بهتر زمان، توجه بیشتر به مطالعه و معنویت و حتی اصلاح سبک غذا خوردن و خوابیدن باشد و تداوم این تغییرات احتمال پایداری آنها را افزایش داده و زمینه را برای سبک زندگی متعادل تری فراهم می کند.
در بعد اجتماعی، ماه مبارک رمضان حس همبستگی و تعلق را تقویت می کند و تجربه مشترک روزه داری، برگزاری آئین های جمعی و شرکت در فعالیت های خیریه، افراد را به یکدیگر نزدیک می کند. این همدلی اجتماعی باعث کاهش احساس تنهایی و افزایش امنیت روانی می شود و جامعه ای که اعضای آن تجربه معنوی مشترکی دارند، سرمایه اخلاقی و عاطفی بیشتری خواهد داشت.
یکی از عمیق ترین فواید روانی و تربیتی ماه مبارک رمضان، تقویت حس معنا و هدف در زندگی است، دوری از برخی لذت های آنی، ذهن را برای اندیشیدن به اهداف بلند مدت آماده می کند. انسان این فرصت را پیدا میکند که ارزشها، اولویتها و مسیر آیندهاش را مرور کند و این مرور آگاهانه امید را افزایش میدهد و به زندگی جهت میدهد که میتواند پس از پایان این ماه ادامه پیدا کند و به شکلگیری شخصیتی بالغتر، متعادلتر و مسئولیتپذیرتر منجر شود.
منبع : به گزارش میهن تجارت
