از زمان آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران و بستن تنگه هرمز، ادعاهایی از سوی آمریکا مبنی بر حمله به جزیره خارگ یا عملیات زمینی مطرح شده است که نشان از بن بست جنگ دارد، اما این اولین بار نیست که این طرح ها به ذهن مقامات آمریکایی می رسد.
به گزارش تسنیم، دانشجویان پیرو خط امام (ره) پس از تسخیر لانه جاسوسی آمریکا، برای وادار کردن دولت آمریکا به استرداد شاه به ایران برای محاکمه و همچنین بازگرداندن دارایی های ایران که در خارج از کشور نگهداری می شد، ماموران سفارت را دستگیر کردند.
از سوی دیگر دولت آمریکا به رهبری کارتر این شروط را نپذیرفت و به دنبال راه های دیگری برای پایان دادن به موضوع گروگان های آمریکایی بود.
اسناد محرمانه ای که سال ها بعد توسط سیا و آرشیو ملی آمریکا منتشر شد، نشان می دهد که در جلسات شورای امنیت ملی آمریکا طیف وسیعی از گزینه ها مورد بحث قرار گرفته است: از فشارهای اقتصادی گرفته تا اقدامات نظامی و حتی طرح های وقیحانه ای مانند ربودن برخی از رهبران انقلاب.
یکی از سناریوهایی که در این جلسات مطرح شد، اشغال برخی مناطق استراتژیک ایران در خلیج فارس بود.
در مورد احتمال تصرف موقت جزایر سه گانه بوموسی و تنب بزرگ و کوچک برای حمله به تاسیسات نفتی خارگ صحبت شد.
هدف از چنین اقداماتی ایجاد فشار اقتصادی و سیاسی بر ایران برای وادار کردن ایران به آزادی گروگان ها بود.
حتی در برخی پیشنهادها از حمله مستقیم به خاک ایران یا اجرای عملیات نظامی محدود برای نشان دادن قدرت آمریکا صحبت می شد.
اسناد منتشر شده نشان می دهد که در نهایت مقامات آمریکایی از چنین سناریوهایی صرف نظر کردند زیرا هرگونه حمله نظامی آمریکا ممکن است باعث زخمی شدن گروگان ها یا انتقال آنها به مکان های نامعلوم شود.
همچنین امکان آغاز یک جنگ گسترده با ایران را داشت و به یک جنگ بزرگ منطقه ای تبدیل می شد و امنیت خلیج فارس را به خطر می انداخت.
در یکی از این اسناد، استن ترنر، رئیس وقت سیا، در مورد امکان مین روبی ساده در آب های اطراف جزیره خارک پرسید که برژینسکی (مشاور امنیت ملی کارتر) معتقد بود که تنها به دوستان ما آسیب می رساند.
ترنر همچنین معتقد بود که گرفتن جزایر کوچک در داخل خلیج فارس سود بیشتری خواهد داشت، اما برژینسکی در خلال سخنرانی خود به نکته مهمی اشاره کرد: “این باعث ناراحتی آنها می شود. آنها (ایرانی ها) “غریزه سرزمینی قوی” دارند و حمله به جزیره خارگ نیز بحران جهانی نفت را ایجاد می کند.
هارولد براون، وزیر دفاع آمریکا در آن زمان، نیز معتقد بود که اشغال سه جزیره کوچک هیچ اهرمی برای چانه زنی برای ما فراهم نمی کند.
اما نکته مهم عبارتی است که برژینسکی به کار می برد; برژینسکی در این جمله از واژه غریزه سرزمینی استفاده کرد تا نشان دهد واکنش ایران سریع و غیرقابل کنترل خواهد بود و حساسیت ایرانیان به خاک خود فراتر از میهن پرستی است.
بر اساس این اسناد، دیوید جونز، رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا نیز معتقد بود که حمله به نیروهای نظامی ایران به احتمال زیاد باعث میشود آن دسته از ایرانیهایی که احتمالاً میتوانند برای ما مفید باشند، علیه ما روی بیاورند.
سرانجام دولت کارتر تصمیم گرفت به جای اشغال سرزمین های ایران، عملیات نجات مخفیانه ای را برای آزادی گروگان ها انجام دهد. این عملیات با نام عملیات پنجه عقاب در اردیبهشت 1359 طراحی شد، اما این مأموریت نیز در صحرای طبس به دلیل طوفان شن و برخورد بالگردها و هواپیماها با شکست مواجه شد.
