مرتضی ناصریان، کارشناس ارشد حمل و نقل، درباره امکان صادرات ریلی نفت ایران گفت: مهمترین مشتری نفت ایران چین است و صادرات نفت ایران به چین از طریق دریا انجام می شود و در حال حاضر خط لوله زمینی برای انتقال انبوه نفت خام یا فرآورده های نفتی به آسیای میانه، افغانستان و پاکستان وجود ندارد.
به گزارش مهر، وی افزود: در حال حاضر تنها زیرساخت موجود در این منطقه خط لوله گاز موسوم به «خط لوله صلح» به مرز پاکستان است که طرف پاکستانی به تعهد خود برای ادامه اجرای آن عمل نکرده است. طبق قرارداد قرار بود این خط لوله تا پاکستان و هند امتداد یابد اما تاکنون این اتفاق نیفتاده است.
ناصریان ادامه داد: در سطح بین المللی حمل و نقل زمینی و فله ای نفت خام و فرآورده های نفتی معمولاً از طریق خطوط لوله انجام می شود، به ویژه زمانی که میزان صادرات به چند میلیون تن در ماه می رسد. در این میان حمل و نقل ریلی در چنین مقیاسی اگرچه از نظر فنی غیرممکن نیست، اما معمولاً برای حمل انبوه و مداوم نفت استفاده نمی شود. البته امور مطالعه، طراحی و اجرای خطوط نفت و گاز در حیطه وزارت راه و شهرسازی نیست و مربوط به وزارت نفت است.
وی بیان کرد: در حال حاضر دو مسیر ریلی بین ایران و چین وجود دارد اما این مسیرها عمدتاً برای حمل کالاهای تجاری استفاده می شود و ظرفیت محدودی دارد و هنوز برای حمل فرآورده های نفتی استفاده نشده است. اگرچه از نظر فنی استفاده از این مسیرها در مقیاس وسیع و برای صادرات پایدار نفت امکان پذیر است، اما نمی توان به این روش اعتماد کرد و خطوط ریلی فعلی را نمی توان مسیری برای صادرات نفت خام به حساب آورد.
این کارشناس ارشد یادآور شد: تهدید اخیر آمریکا به اعمال محدودیت یا محاصره دریایی ایران در تنگه هرمز موضوعی نیست که برای اولین بار مطرح شده باشد. در چند دهه گذشته موضوع روش های مدیریت تهدیدات نظامی اعم از روش های تهاجمی و پدافندی از جمله ضد حمله غیرعامل در کشور به طور جدی مورد تحلیل و پیگیری قرار گرفته و برنامه ریزی های لازم برای چنین سناریوهایی انجام شده است.
ذخایر نفت ایران روی آب این ریسک کوتاه مدت را پوشش می دهد
ناصریان تاکید کرد: در خصوص صادرات نفت، مقدار قابل توجهی نفت ایران در آب های آزاد و ذخیره شده روی نفتکش ها وجود دارد که عرضه آن به بازار امکان پذیر است. بنابراین حتی در صورت اعمال محدودیت های موقت، صادرات نفت ایران مختل نخواهد شد.
حذف نفت ایران از بازار باعث جهش قیمت ها می شود
وی گفت: از سوی دیگر هرگونه محدودیت مضاعف برای عرضه نفت از ایران و منطقه خلیج فارس می تواند به افزایش شدید قیمت جهانی نفت منجر شود. این موضوع به ضرر مصرف کنندگان بزرگ از جمله مردم و صنایع آمریکا خواهد بود، زیرا با وجود اینکه آمریکا تولیدکننده عمده نفت است، این کشور همچنان واردکننده نفت خام و فرآورده های نفتی است و مصرف آن بیشتر از تولید آن است.
این کارشناس ارشد امور حمل و نقل در پایان خاطرنشان کرد: بر این اساس تهدیدات مطرح شده بیش از آنکه عملیاتی باشد، برای اثرات روانی به ویژه در داخل آمریکا مطرح می شود تا شکست اساسی آمریکا تحت الشعاع قرار گیرد و در واقع این گونه تهدیدات به ویژه در شرایطی که بازار جهانی عرضه و تقاضای انرژی با تقاضای بالایی مواجه است، قابل اجرا و تداوم نخواهد بود.
