پس از محاصره دریایی علیه ایران، تصمیمات جدیدی برای کاهش اثر این محاصره اتخاذ شده است.
خبرگزاری تسنیم در گزارشی با اشاره به این موضوع اعلام کرد: پاکستان پس از سال ها تلاش دیپلماتیک رسمی ترین گام را برای فعال سازی کریدور ترانزیتی با ایران برداشت. دستور صادر شده از سوی وزارت بازرگانی پاکستان امکان عبور کالا از کشورهای ثالث از طریق این کشور به ایران و تعیین مسیرهای جاده ای از بنادر گوادر، کراچی و بندر قاسم تا مرزهای گباد و تفتان را تعیین می کند.
این تصمیم اجرای توافقنامه بین المللی حمل و نقل مسافر و کالا بین دو کشور (مصوب 29 ژوئن 2008) است.
اهمیت این اقدام در شرایط فعلی افزایش می یابد: ایران در سال های اخیر بخش قابل توجهی از واردات و ترانزیت خود را از طریق بنادر امارات (به ویژه جبل علی) انجام داده است. مسیری که اکنون به دلیل تشدید محاصره دریایی و تغییرات سیاسی در منطقه ناپایدار است.
در این شرایط باز شدن مسیر پاکستان نه تنها تنوع مسیرها را افزایش می دهد، بلکه امنیت زنجیره تامین ایران را نیز تقویت می کند.
گوادر به دلیل نزدیکی جغرافیایی به مرزهای شرقی ایران و اتصال مستقیم به مسیر گبد، میتواند مسیر کوتاهتر و ارزانتری را برای کالاهای حساس به زمان و هزینه فراهم کند.
از سوی دیگر، کراچی و قاسم ظرفیت تبدیل شدن به مسیرهای مکمل و مکمل با زیرساخت های بندری گسترده، تجربه طولانی در تجارت دریایی و اتصال به شبکه های جهانی را دارند.
این تحول در زمانی رخ می دهد که ناامنی در مرز پاکستان و افغانستان راه های دسترسی سنتی اسلام آباد به آسیای مرکزی را مختل کرده و آن را به دنبال گزینه های جایگزین واداشته است.
این در حالی است که ایران به دلیل موقعیت جغرافیایی خود در چهارراه اتصال شرق و غرب و شمال و جنوب به یک محور استراتژیک تبدیل شده است و اکنون پاکستان با دسترسی به این محور می تواند از طریق ایران به بازارهای آسیای مرکزی و قفقاز دسترسی پیدا کند.
نقش پایانه های مرزی میرجاوه و ریمدان نیز در این پازل تعیین کننده است. میرجاوه با سابقه 70 ساله و ارتقاء زیرساخت های جدید (شامل سالن مسافربری و بهسازی مسیرهای ورودی) و ریمدان که از سال 1398 فعال شده و در حال تبدیل شدن به یک گره مهم تجاری است، هر دو با انجام پروژه های زیربنایی (مانند بهسازی محورهای بزرگراه سرباز-ریمدان) آمادگی خود را برای پذیرش تردد تجاری افزایش داده اند.
هدف تجاری 10 میلیارد دلاری دوجانبه نشان دهنده جدیت هر دو طرف است. به گفته کارشناسان، موفقیت این کریدور به عواملی مانند امنیت مسیرهای زمینی، سرعت تشریفات گمرکی، هماهنگی بین گمرکات، کیفیت راه ها و پذیرش عملی تجار و شرکت های حمل و نقل بستگی دارد.
در نهایت، این کریدور نه تنها به سرعت بخشیدن به جابجایی کالا و کاهش هزینه ها کمک می کند، بلکه با اتصال به پروژه 60 میلیارد دلاری چین و پاکستان (CPEC) و ابتکار کمربند و جاده (BRI) یک پل استراتژیک بین آسیای جنوبی و اوراسیا خواهد بود.
این موارد در واقع تاییدی عملی بر برگه برنده جغرافیای ایران در برابر هرگونه محاصره اقتصادی است.
لازم به ذکر است دو هفته پیش محموله گوشت منجمد به صورت گلوله کارت از پاکستان و ایران وارد تاشکند ازبکستان شد.
