حسین سیمای صراف وزیر علوم، تحقیقات و فناوری امروز با حضور در پژوهشگاه و برنامه ریزی آموزش عالی ضمن بازدید از بخش های مختلف این پژوهشکده، با اساتید و کارکنان این پژوهشگاه دیدار و گفتگو کرد و دبیرخانه «نشانه مسئولیت اجتماعی آموزش عالی» را افتتاح کرد.
وزیر علوم در این بازدید با اشاره به جایگاه تاریخی این موسسه گفت: این موسسه همزمان با تاسیس وزارت علوم شکل گرفت و این موسسه در واقع بیانگر وضعیت علمی، سیاسی و اجتماعی ایران است و حاصل آینده نگری و هنرمندی شخصیت هایی مانند اکبر اعتماد است که این خلاء را از قلب مجموعه علمی مهم دیگری که در این مجموعه وجود داشته است، شناخته و پر کرده است.
وی با تاکید بر اینکه از ابتدای این دوره مدیریتی «مسئولیت اجتماعی دانشگاه» به عنوان یکی از ماموریت های اصلی وزارت علوم تعریف شده است، گفت: امروز خوشحالم که این مفهوم از سطح یک ایده فراتر رفته و به یک گفتمان جامع در دانشگاه ها، در بین مدیران و حتی سیاست گذاران کشور تبدیل شده است. نشان مسئولیت اجتماعی و افتتاح دبیرخانه آن نیز در همین راستا انجام شد.
وزیر علوم در ادامه به طرح سوالی اساسی درباره ارتباط دانشگاه با مسئولیت اجتماعی پرداخت و گفت: مسئولیت اجتماعی تا کجا باید پیش برود، یک سوال اساسی است، آیا ایفای نقش اجتماعی وظیفه ذاتی دانشگاه است یا امری ضمنی؟ یا اصولاً تدریس و پژوهش فقط ابزاری برای ایفای نقش اجتماعی دانشگاه است؟ اگر چنین باشد، دانشگاهی که مشکل جامعه را حل نمیکند و از حقوق مالیاتی میخواهد، مشکل جامعه را حل نمیکند. دانشگاه مشکلات کشور را حل می کند.
سیمایی در عین حال نسبت به تبدیل دانشگاه به نهادی صرفاً مسئلهمحور هشدار داد و افزود: این نگرانی وجود دارد که آموزش و پژوهش کاملاً ابزاری و تابع مسائل روز شود و اگر تنها فضیلت دانشگاه را حل مشکلات بدانیم، دولتها و جوامع چارچوبها و ارزشهای خود را بر علم تحمیل میکنند؛ کمتر شاهد بودیم که متخصصان علوم انسانی یا مهندسین مخالف دولت باشند. و محققان نباید صرفاً مطیع باشند تا اگر دولت بخواهد بمب اتمی بسازند.»
وی با تأکید بر لزوم «حد اعتبار» بین استقلال علمی و نقش اجتماعی دانشگاه، تصریح کرد: نباید نسبت به موضوع اجتماعی بی تفاوت بود و قطعاً دانشگاه باید در حل مشکلات کشور نقش داشته باشد و دولت ها نیز ارزش دانشگاه ها را بیش از هر زمان دیگری به ویژه در شرایط بحران از جمله جنگ، و اگر به یک علم اجتماعی تبدیل می شوند، بیش از پیش می دانند. دولت و جامعه از ارزش های اساسی خود فاصله می گیرد.
وزیر علوم همچنین به ارتباط ضعیف دانشگاه با صنعت، بازار و جامعه در ایران اشاره کرد و گفت: امروزه ایفای نقش اجتماعی دانشگاه به موضوعی مهم در تمام دنیا تبدیل شده است و در ایران این ضرورت دوچندان است.
وزیر علوم در بخشی دیگر از سخنان خود آموزش را مهم ترین رسالت دانشگاه دانست و تاکید کرد: در بین تمام ماموریت هایی که برای دانشگاه تعریف کرده ایم، همچنان آموزش مهمترین وظیفه دانشگاه است و اهمیت آن به مراتب بیش از سایر ماموریت هاست.
وی همچنین به دغدغه معیشتی کارکنان و اعضای هیات علمی اشاره کرد و گفت: از ابتدای مسئولیتم بیش از اعضای هیات علمی به فکر کارکنان بوده ام و تمام مکاتبات و پیگیری هایم نشان از این دارد و برای بهبود وضعیت معیشتی کارکنان و اعضای هیات علمی بارها با شورای حقوق و دستمزد و دولت مذاکره کردیم و حتی هیات های متولی قانونی نیز از طریق دولت پیگیری نکردند. با تفکیک سازوکارهای معیشتی، دانشگاه ها را موظف به پرداخت کمک هزینه معیشت به صورت فصلی کردیم.»
سیمایی با اشاره به وضعیت درآمدی اعضای هیات علمی افزود: امروز در بهترین دانشگاه کشور با کمتر از 30 میلیون تومان هیات علمی استخدام می کنیم در حالی که طبق اسناد بالادستی باید وضعیت معیشتی دانشگاهیان بهبود یابد تا از مهاجرت نخبگان جلوگیری شود.
وزیر علوم درباره کیفیت آموزش مجازی نیز اظهار داشت: واقعیت این است که آموزش مجازی کیفیت لازم را ندارد. ما به سمت آموزش هوشمند حرکت می کردیم، اما جنگ باعث شد بخشی از منابع و ظرفیت ها از بین برود».
وی در ادامه بر ضرورت هوشمندسازی داده های آموزش عالی تاکید کرد و گفت: پژوهشکده و برنامه ریزی آموزش عالی مرکز تولید آمار آموزش عالی در کشور است و داده ها باید به صورت آنلاین، هوشمند و آنلاین باشد؛ داده های آفلاین دارای ایرادات زیادی است.
دکتر سیمایی در پایان با اشاره به برنامه های وزارت علوم برای اعزام دانشجویان و اعضای هیأت علمی به فرصت مطالعاتی گفت: یکی از برنامه های جدی ما در سال گذشته تقویت فرصت های مطالعاتی کوتاه مدت و بلندمدت برای دانشجویان و اعضای هیأت علمی بوده است و هشدار دادیم که نهاد علم در معرض رکود علمی است و باید به فضای جدید علمی کشور روح تازه ای داده شود.
