با گذشت بیش از سه ماه از آغاز درگیری میان ایران و ائتلاف آمریکا و اسرائیل، تهران و واشنگتن بر سر چارچوبی برای کاهش تنش ها و پایان دادن به خصومت ها توافق کردند.
به گزارش به گزارش میهن تجارت به نقل از بی بی سی ورلدکارشناسان معتقدند بازگشت شرایط تردد و تجارت انرژی در تنگه هرمز به شرایط قبل از جنگ زمان بر است. محدودیتهای ایجاد شده در این آبراه استراتژیک طی ماههای گذشته، زنجیره تامین انرژی را مختل کرد و به افزایش قیمت نفت در بازارهای جهانی منجر شد.
دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا پس از اعلام این توافق، از بازگشایی تنگه هرمز برای کشتی های تجاری خبر داد. وی گفت: کشتی های حامل نفت بار دیگر از این آبراه عبور می کنند. دادههای ردیابی کشتی نشان میدهد که حجم ترافیک هنوز از حالت عادی فاصله دارد.”
بر اساس داده های وب سایت MarineTraffic، از زمان اعلام توافق، تنها تعداد محدودی از کشتی ها از این مسیر عبور کرده اند. از سوی دیگر، صدها کشتی همچنان در خلیج فارس متوقف هستند.
نیل شیرینگ، اقتصاددان ارشد در کپیتال اکونومیکس، معتقد است که هنوز مشخص نیست که آیا توافق اخیر منجر به صلح پایدار خواهد شد یا فقط یک آتش بس شکننده.
به گفته وی: حتی در صورت تامین امنیت مسیر، زمان می برد تا صادرات نفت به سطح قبل از جنگ بازگردد. بسیاری از کشتی ها در موقعیت نامناسبی قرار دارند و تاسیسات تولید و پالایش باید به ظرفیت کامل بازگردد.
شرکت های بزرگ حمل و نقل نیز با احتیاط تحولات اخیر را دنبال می کنند. شرکت دانمارکی مرسک گفت که هنوز برای ارزیابی تأثیر این توافق بر عملیات خود زود است.
از سوی دیگر، شرکت آلمانی Hapag-Lloyd امیدوار است پس از پاکسازی خطوط دریایی، شناورهای سرگردان خود را از منطقه خارج کند.
بازار نفت نیز به خبر این توافق واکنش نشان داده است. قیمت نفت خام برنت که در اوج درگیری به حدود 120 دلار در هر بشکه رسیده بود، پس از انتشار خبر توافق به حدود 83 دلار کاهش یافت.
فلورانس اشمیت، استراتژیست ارشد انرژی در رابوبانک، گفت: “بازار همچنان با عدم اطمینان مواجه است.” به گفته وی، نوسانات قیمت تا امضای نهایی توافق ادامه خواهد داشت.
وی تاکید کرد: هنوز مشخص نیست توافق فعلی تا چه حد پایدار خواهد بود و پس از پایان دوره اولیه اجرای آن چه تحولاتی رخ خواهد داد.
به گفته این کارشناس، در صورت تثبیت آتش بس و بازگشت کامل تردد نفتکش ها به تنگه هرمز، بازار انرژی تا پایان سال می تواند به شرایط عادی نزدیک شود. با این حال، عوامل ژئوپلیتیک همچنان یکی از مهم ترین متغیرهای تعیین کننده قیمت نفت خواهند بود.
تاثیر توافق بر قیمت مواد غذایی چه می تواند باشد؟
کارشناسان معتقدند توافق ایران و آمریکا می تواند به کاهش فشار بر بازار مواد غذایی کمک کند. زیرا با عادی شدن عرضه کودهای شیمیایی، هزینه تولید محصولات کشاورزی نیز کاهش می یابد.
تحلیلگران می گویند: آتش بس فشار بر بازارهای کود و انرژی را کاهش می دهد، اما بازگشت کامل بازارها به شرایط عادی زمان می برد. به گفته آنها، اختلال در تردد از طریق تنگه هرمز و آسیب به زیرساخت های انرژی همچنان بر زنجیره تامین جهانی تاثیر می گذارد.
بازار سوخت نیز به این تحولات واکنش نشان داده و قیمت سوخت جت نسبت به اوج بحران کاهش یافته است. کارشناسان همچنین معتقدند کاهش تنش ها می تواند فشارهای تورمی را کاهش دهد و به بهبود شرایط اقتصادی در کشورهای مختلف کمک کند.
