بعدی- دور اول مذاکرات بلندپایه ایران و آمریکا با میانجیگری قطر و پاکستان در بورگنستاک سوئیس به پایان رسید و مذاکرات فنی طرفین رسما آغاز شد. نتیجه این دیدار این بود که تهران و واشنگتن به «نقشه راه 60 روزه» برای دستیابی به توافق نهایی دست یافتند.
بر اساس گزارش فردا، بر اساس جزئیات منتشر شده، با تشکیل «کمیته عالی» به همراه سه کارگروه اصلی «هسته ای»، «تحریم» و «نظارت و حل و فصل اختلافات» موافقت شده است. همچنین برای اطمینان از توقف جنگ در لبنان، “واحد کنترل درگیری” با تسهیل میانجی ها ایجاد شده است.
در همین راستا اسماعیل بقایی سخنگوی وزارت امور خارجه اعلام کرده است که پیش نویس معافیت از تحریم های نفتی (بند 10) و آزادسازی دارایی های مسدود شده (بند 11) نهایی شده و به زودی ابلاغ می شود.
برخلاف تصور برخی، این تفاهم نامه مقدماتی یک توافق نهایی نیست، بلکه صرفا چارچوبی برای آغاز مذاکرات در موضوعاتی مانند رفع تحریم ها، امنیت منطقه و کاهش تنش است و همچنان هیچ یک از طرفین را ملزم به اجرای تعهدات دائمی نمی کند.. با این حال، تحرکات اسرائیل و تلاش تل آویو برای تأثیر منفی بر روند مذاکرات همچنان یکی از مهم ترین چالش های پیش روی این مسیر است.
در چنین محیطی، علی بیگدالی، تحلیلگر سیاست خارجی و استاد دانشگاه در گفتگو با به گزارش میهن تجارت وی با ابراز خوش بینی نسبت به روند مذاکرات، معتقد است که نشانه های سیاسی و میدانی نشان می دهد که نه ایران و نه آمریکا حاضر به ادامه جنگ نیستند.
ایران و آمریکا دیگر نمی خواهند وارد جنگ شوند
علی بیگدالی وی در خصوص بیانیه کشورهای میانجی (قطر و پاکستان) که با مشورت ایران و آمریکا از نشست اولیه در ژنو تهیه شده بود، به به گزارش میهن تجارت گفت: نگاه مثبتی به تحولات اخیر دارم، نشانه ها و شواهد نشان می دهد که ایران و آمریکا دیگر آمادگی و تمایلی برای وارد شدن به جنگ داخلی و خارجی ندارند. ترامپ با فشارهای داخلی گسترده ای مواجه است و ادامه تنش جنگی نمی تواند برای او چندان مطلوب باشد.»
وی با اشاره به اهمیت موضوع لبنان افزود: مسئله حزب الله برای هر دو طرف بسیار مهم است و اسرائیل عمداً بر این موضوع پافشاری می کند تا بهانه ای داشته باشد تا آمریکا از امضای توافق پشیمان شود. اقدامات اسرائیل بسیار تحریک آمیز است و تمام تلاش خود را می کند تا ایران را درگیر کند. نتانیاهو خواهان ادامه جنگ است زیرا در غیر این صورت قطعا کابینه او ادامه نخواهد داشت و دادگاهی علیه او تشکیل خواهد شد. بنابراین فضای داخلی اسرائیل به گونه ای است که ادامه جنگ به نفع اسرائیل خواهد بود».
جامعه به آرامش و امنیت نیاز دارد نه تنش سیاسی
این تحلیلگر ارشد سیاست خارجی بر ضرورت مذاکره تاکید کرد و خاطرنشان کرد: همه طرفها میدانند که با جنگ به جایگاه و دستاورد خاصی نخواهند رسید، اما اکنون لازم است نقاط گفتوگو را به یکدیگر نزدیک کنیم.
بیگدلی خطاب به مخالفان داخلی دیپلماسی گفت:دلواپسان و مخالفان مذاکره باید بفهمند که اکنون جامعه به آرامش و امنیت نیاز دارد نه تنش سیاسی. حتی ترامپ هم فهمیده است که ادامه جنگ به مکان خاصی منتهی نخواهد شد.»
یادداشت سوئیس غیر الزام آور است
وی در خصوص ماهیت تفاهم نامه و چارچوب آن تاکید کرد: خوب است بدانیم که تفاهم نامه برای هیچ طرف تعهدی ایجاد نمی کند، تفاهم نامه یعنی ما انتظارات شما را فهمیدیم، شما انتظارات ما را فهمیدید، حالا باید بنشینیم و درباره آن صحبت کنیم، تفاهم نامه الزام آور نیست، حتی اصل اول تفاهم نامه هم الزام آور نیست. شرایط بسیار پیچیده است، اما امیدواریم این تفاهم نامه از بین نرود.»
این استاد دانشگاه درباره پیامدهای شروع جنگ جدید یا شکست توافق گفت:فرض کنید دوباره تنگه هرمز را ببندیم یا طرف مقابل به زیرساخت های ما حمله کند، این موضوع در نهایت هیچ نتیجه ای برای هیچ یک از طرفین نخواهد داشت. بالاخره بعد از هر فراز و نشیب، نوبت به صحبت می رسد و اتفاقاً بعد از تهدیدات ترامپ، این یک اقدام منطقی بود که تیم مذاکره کننده نسبت به آن واکنش نشان داد».
اتحاد آمریکا و اسرائیل به این راحتی شکسته نخواهد شد
بیگدلی در پایان درباره تشدید اختلافات ترامپ و نتانیاهو در روزهای اخیر توضیح داد: ترامپ به صراحت گفت که ما برای منافع ملی آمریکا می جنگیم نه اسرائیل، اما باز هم نمی توان گفت که اتحاد اسرائیل و آمریکا به راحتی شکسته می شود.
