به گزارش خبرگزاری به گزارش میهن تجارت، حجت الاسلام علیرضا پناهیان در شب هشتم هیئت عاشقان اهل بیت (علیهم السلام) با موضوع «اسرار و رموز تربیت دینی از منظر امام شهید» بر لزوم توجه به «نیت» به عنوان یکی از مهم ترین عناصر اصلی تربیت انسان از دیدگاه تربیت و ارتقای جایگاه دینی تاکید کرد. قرب الی الله است و همه برنامه ها، مهارت ها، آموزش ها و فعالیت های آموزشی باید در راستای تحقق این هدف باشد.
وی با بیان اینکه در بسیاری از نظام های تربیتی، مهارت و موفقیت ظاهری به عنوان هدف معرفی شده است، افزود: در تربیت اسلامی، مهارت تنها ابزار است و ارزش آن زمانی مشخص می شود که در مسیر تقرب به خدا به کار گرفته شود و انسان برای رسیدن به کمال و رشد واقعی آفریده شده است و اگر هدف اصلی زندگی فراموش شود، موفقیت های بزرگ نیز نمی تواند سعادت واقعی را برای او به ارمغان بیاورد.
این استاد دانشکده و دانشگاه ادامه داد: باید از همان سال های اول زندگی به کودکان یادآوری کرد که هدف نهایی انسان تقرب به خداوند است چرا که اگر این حقیقت در ذهن و قلب کودک جا بیفتد بسیاری از رفتارها و انتخاب های او معنا و جهت پیدا می کند.
پناهیان تصریح کرد: یکی از خلأهای جدی آموزش در خانواده ها و مراکز آموزشی، بی توجهی به مقوله نیت است و بیشتر والدین و مربیان بر ظاهر رفتار تمرکز دارند، در حالی که ارزش واقعی اعمال انسان به نیت او بستگی دارد. ممکن است دو نفر یک عمل را انجام دهند، اما به دلیل تفاوت در نیت، ارزش و تأثیر معنوی کار آنها بسیار متفاوت است.
وی افزود: والدین پس از رفتار مثبت فرزندشان می توانند به جای تمرکز بر تشویق، از او بپرسند که با چه انگیزه و نیتی این کار را انجام داده است. همین سوال ساده می تواند کودک را وارد مرحله جدیدی از رشد فکری و روحی کند و او را با دنیای درونش آشنا کند.
«نیت» روح افعال انسان است
این کارشناس مسائل دینی و تربیتی با تاکید بر اینکه نیت روح افعال انسان است خاطرنشان کرد: اگر عملی بدون نیت الهی انجام شود مانند هواپیمایی است که به جای قرار گرفتن در باند در نمایشگاه قرار می گیرد. هواپیماها برای پرواز ساخته شده اند و اعمال انسان نیز برای ترقی و رشد معنوی آفریده شده است و نیت عاملی است که به اعمال انسان قدرت پرواز می دهد.
پناهیان با اشاره به اینکه بخش قابل توجهی از رشد معنوی انسان در زمینه نیت ها شکل می گیرد، افزود: بسیاری از افراد در طول زندگی کمتر به نیت خود توجه می کنند، زیرا جامعه نیز عمدتاً بر رفتارهای ظاهری متمرکز است؛ بنابراین در جامعه نیز به طور عمده روی رفتارهای ظاهری متمرکز می شود. در محیط خانواده، مدرسه، اداره و جامعه، معمولاً افراد بر اساس نتیجه اعمالشان قضاوت میشوند، در حالی که خداوند اول از همه به نیت انسان مینگرد.
وی تاکید کرد: اگر والدین فقط به رفتار ظاهری فرزندان خود توجه کنند و آنها را با مفهوم نیت آشنا نکنند، فرزندان سطحی نگر تربیت می کنند. یکی از مهم ترین راه های تعمیق شخصیت کودکان و نوجوانان، آشنایی آنها با مفهوم نیت و انگیزه های درونی است.
توجه به نیاز کودکان به تکیه بر نیروی برتر
این استاد دانشگاه گفت: کودک در سال های اولیه زندگی والدین خود را قدرتمندترین موجودات دنیا می داند اما به تدریج به محدودیت های آنها پی می برد و در این مرحله به دنبال تکیه گاهی فراتر از والدین خود می گردد و این بهترین فرصت برای معرفی خداوند به اوست.
پناهیان تصریح کرد: یکی از دلایل اهمیت آموزش نماز به کودکان همین موضوع است، نماز تنها یک تکلیف دینی نیست، بلکه راهی برای آشنایی کودک با قدرت بیکران و پناهگاهی امن است و کودک باید درک کند که خداوند بزرگترین تکیه گاه او در زندگی است و می تواند در همه شرایط به او اعتماد کند.
وی با بیان اینکه مهم ترین نیاز کودک احساس امنیت است، گفت: خیلی ها فکر می کنند کودک بیش از هر چیز به محبت نیاز دارد در حالی که آنچه در عمق وجود او مهم است احساس امنیت است.
این کارشناس مسائل دینی و تربیتی خاطرنشان کرد: امنیت عاطفی، روانی و معنوی زمانی شکل می گیرد که کودک به وجود قدرت برتر و پشتیبان یقین پیدا کند. ایمان به خدا می تواند این احساس امنیت را در بالاترین سطح فراهم کند.
مؤمن می تواند ساده ترین فعالیت های زندگی خود را با نیت خداوند به عبادت تبدیل کند
پناهیان با استناد به روایات اسلامی، اخلاص در نیت را مهمترین عامل تقرب انسان به خداوند دانست و افزود: در کلام امیرالمومنین علی (ع) و سایر معصومین (ع) بارها بر این حقیقت تأکید شده است که قرب انسان به خدا با اخلاص در نیت محقق می شود و پاکیزه تر در مسیر رشد و رشد انسان است.
وی تاکید کرد: پیامبر اکرم(ص) حتی برای امور روزمره مانند خواب، خوردن و استراحت نیز به نیت سفارش کرده است، از این رو انسان مومن می تواند با نیت الهی ساده ترین کارهای زندگی خود را به عبادت تبدیل کند و از آن برای رشد معنوی استفاده کند.
این استاد حوزه و دانشگاه گفت: نوجوانان و جوانان از ظرفیت تخیل و آرمان گرایی بالایی برخوردار هستند و اگر این ظرفیت به درستی هدایت شود می تواند آنها را به اهداف متعالی برساند. بسیاری از شهدا و بزرگان تاریخ، قبل از اینکه به مقامات عالی برسند، نیات و آرمان های بزرگی در درون خود ایجاد کرده بودند.
پناهیان تصریح کرد: در منطق دینی گاهی نیت خالص می تواند ارزشی فراتر از بسیاری از اعمال ظاهری داشته باشد; خداوند نیت پاک و پاک بندگان را حفظ می کند و بر اساس آن به مردم پاداش می دهد، بنابراین نقش نیت را در ساختن شخصیت و سرنوشت انسان نباید نادیده گرفت.
وی بیان کرد: اگر خانواده ها، مربیان و فعالان فرهنگی بتوانند فرهنگ توجه به نیت را در بین کودکان و نوجوانان نهادینه کنند، بخش مهمی از فرآیند تربیت دینی محقق می شود. انسان با اصلاح نیت، اخلاص در عمل، پناه بردن به خدا و تقویت آرمان های الهی، می تواند مسیر رشد و کمال را با سرعت بیشتری طی کند و به جایگاه واقعی خود در نظام آفرینش نزدیک شود.
منبع : به گزارش میهن تجارت
