به گزارش خبرگزاری به گزارش میهن تجارت، دوران کودکی دوران کشف، تجربه و شکل گیری بسیاری از توانایی هاست که مسیر زندگی انسان را در سال های بعد مشخص می کند و در این میان هنر به عنوان یکی از موثرترین ابزار رشد، فرصتی را برای کودک فراهم می کند تا بدون ترس از قضاوت، دنیای اطراف خود را بهتر بشناسد، احساسات خود را ابراز کند و خلاقیت خود را شکوفا کند.
بسیاری از والدین تصور می کنند که نقاشی، داستان گفتن، بازی با رنگ ها یا ساختن اشکال مختلف تنها فعالیت های سرگرم کننده ای هستند، در حالی که روانشناسان معتقدند این تجربیات بخشی جدایی ناپذیر از روند رشد شناختی، عاطفی و اجتماعی کودک است. آنچه در این فعالیت ها مهم است نتیجه نهایی یا زیبایی کار نیست، بلکه تجربه ای است که کودک در فرآیند خلق آن به دست می آورد.
در این میان نقش والدین بسیار تعیین کننده و تشویق کننده است، همراهی و پرهیز از قضاوت یا مقایسه فضای امنی برای ابراز وجود کودک ایجاد می کند و به او می آموزد که خلاقیت ارزشمندتر از کمال است، اما از سوی دیگر غفلت یا انتقاد مکرر می تواند انگیزه تجربه و اعتماد به توانایی های فردی را کاهش دهد.
امروزه کارشناسان تربیتی بر این باورند که هنر نه تنها ابزاری برای شکوفا شدن استعدادهای هنری است، بلکه پلی است بین دنیای درونی کودک و محیط اطراف؛ پلی که به رشد شخصیت، تقویت مهارت های ارتباطی و افزایش سلامت روان کمک می کند و زمینه را برای پرورش نسلی خلاق، توانا و با اعتماد به نفس فراهم می کند.
تربیت کودک فرآیندی ظریف و پویا است که نیازمند آگاهی است / هنر در زندگی کودک فقط وسیله ای برای سرگرمی نیست
احمد پدرام، روانشناس و مشاور خانواده وی در گفت وگو با خبرنگار به گزارش میهن تجارت، با بیان اینکه نحوه برخورد والدین با فعالیت های خلاقانه کودکان می تواند بر نگرش آنها نسبت به خود، توانایی ها و حتی آینده آنها تأثیر بسزایی بگذارد، اظهار کرد: واقعیت این است که تربیت فرزند خود نوعی هنر است و تربیت فرزند تنها مجموعه ای از دستورالعمل های خشک و از پیش تعیین شده نیست، بلکه فرآیندی ظریف و پویا است که نیازمند آگاهی است.
وی با بیان اینکه والدین آموخته ها یا تجربه های خود را به نسل بعد منتقل می کنند در حالی که بسیاری از آنها هرگز در زمینه اصول تربیتی آموزش رسمی ندیده اند، افزود: به همین دلیل لازم است سختی های نقش فرزندپروری را درک کرده و والدین نسبت به تأثیر رفتارها و واکنش های خود بیشتر آگاه شوند.
این روانشناس و مشاور خانواده با بیان اینکه هنر در زندگی کودک صرفاً وسیله سرگرمی نیست و نباید تنها از منظر تولید یک اثر هنری حرفه ای به آن نگاه کرد، تصریح کرد: وقتی کودک قلم به دست می گیرد، نقاشی می کشد، با خمیر بازی می کند، قصه می گوید یا چیزی خلق می کند، هدف اصلی این نیست که او را هنرمندی مشهور بسازیم و آنچه مهم است در روند رشد و تکامل کودک است.
یکی از کارکردهای هنر بیان احساسات و عواطفی است که کودک کلمات کافی برای بیان آنها ندارد/نقاشی می تواند ابزاری برای درک بهتر کودک باشد.
پدرام با بیان اینکه هنر بستری را برای کودک فراهم می کند تا احساسات خود را بشناسد، آن ها را بیان کند، اعتماد به نفس بیشتری پیدا کند و راه های جدیدی برای ارتباط با دنیای اطراف پیدا کند، ادامه داد: یکی از مهم ترین کارکردهای هنر امکان ابراز احساسات و عواطفی است که کودک هنوز کلمات کافی برای بیان آن ندارد.
وی گفت: بر خلاف بزرگسالان، کودکان نمی توانند به راحتی از احساسات پیچیده خود صحبت کنند. شاید نتوانند خشم، غم، اضطراب یا حتی شادی عمیق خود را با کلمات بیان کنند، اما این احساسات را در نقاشی ها، مجسمه ها، بازی ها و داستان های خود آشکار می کنند و به همین دلیل هنر می تواند پلی بین دنیای درون کودک و اطرافیانش باشد.
این روانشناس و مشاور خانواده با بیان اینکه هنر در کارهای روانشناسی نیز جایگاه ویژه ای دارد، افزود: گاهی یک نقاشی ساده می تواند اطلاعات ارزشمندی در مورد وضعیت عاطفی، شناختی و شخصیتی کودک ارائه دهد و به همین دلیل در بسیاری از ارزیابی های روانشناختی از نقاشی خانه، درخت، مانکن یا اشکال دیگر استفاده می شود و نقاشی نه تنها یک فعالیت سرگرم کننده است، بلکه می تواند ابزاری برای شناخت بهتر کودک باشد.
هنر زبان جهانی است و نیازی به کلمات ندارد. زبانی که کودکان از طریق آن احساسات، دغدغه ها، آرزوها و تجربیات خود را با دنیای اطراف خود در میان می گذارند و توجه به این زبان و ارزش گذاری برای آن می تواند به درک بهتر نیازهای عاطفی و روانی کودکان کمک کند.
والدین و مربیان زمانی بیشترین نقش را در رشد خلاقیت کودکان دارند که به جای تمرکز بر نتیجه نهایی، از فرآیند خلقت حمایت کنند. ایجاد فضای امن برای آزمایش، اشتباه کردن و خلق کردن، اعتماد به نفس و احساس ارزشمندی کودک را تقویت می کند و او را برای رویارویی با چالش های آینده آماده می کند.
بسیاری از مهارتهای مهم زندگی، از حل مسئله و انعطافپذیری گرفته تا مدیریت احساسات و برقراری ارتباط مؤثر، در چارچوب تجربیات خلاق دوران کودکی رشد میکنند و بنابراین، هنر را باید بخشی از فرآیند همهجانبه آموزش و رشد کودک دانست نه صرفاً یک فعالیت تفریحی.
هر نقاشی، داستان یا کار ساده ای که کودک خلق می کند نه تنها محصولی هنری است، بلکه بازتابی از دنیای درونی او و گامی در مسیر شکل گیری شخصیت، اعتماد به نفس و نگاه او به زندگی است و حمایت از این مسیر سرمایه ارزشمندی برای آینده کودک و جامعه خواهد بود.
منبع : به گزارش میهن تجارت
