فرید زکریا، گوینده سیانان و ستوننویس واشنگتن پست، در یادداشتی نوشت: در حالی که جنگ بین ایران و اسرائیل در زمانهای مختلف شدت گرفت و سپس فروکش کرد، یک واقعیت بیش از گذشته خودنمایی میکند. چین بدون شلیک حتی یک گلوله از این بحران بیشترین سود را برده است.
به گزارش به گزارش میهن تجارت به نقل از فارن پالسیبه گفته فرید زکریا، پکن نه هزینه نظامی پرداخت و نه سرمایه سیاسی خود را خرج کرد، اما توانست موقعیت ژئوپلیتیک، اقتصادی و دیپلماتیک خود را بیش از هر زمان دیگری تقویت کند.
زکریا تصریح کرد: این جنگ سه هدف استراتژیک چین را سریعتر پیش برد. کاهش وابستگی خاورمیانه به آمریکا، افزایش وابستگی جهان به فناوری های چینی و تثبیت وجهه پکن به عنوان یک قدرت پایدار و قابل اعتماد.
فاصله گرفتن خلیج فارس از آمریکا
وی افزود: برخلاف آمریکا، چین هرگز سعی نکرد نقش ضامن امنیت خاورمیانه را بر عهده بگیرد. زیرا چنین موقعیتی نیازمند تعهدات سنگین نظامی و مالی است. استراتژی پکن ساده تر بود. تشویق کشورهای منطقه به تعادل در روابط و کاهش وابستگی انحصاری به واشنگتن.
به گفته زکریا، عملکرد آمریکا در مدیریت جنگ و ناتوانی آن در جلوگیری از آسیب های اقتصادی و امنیتی به متحدانش، بسیاری از کشورهای عربی را به بازنگری در سیاست خارجی خود واداشته است. در این میان، اگرچه امارات نسبت به گذشته به آمریکا و اسرائیل نزدیکتر است، اما عربستان، قطر، عمان و حتی عراق و ترکیه به دنبال حفظ روابط با واشنگتن و گسترش همکاری با ایران و چین هستند. الگویی که دقیقاً مطابق با منافع پکن است.
چین؛ برنده بزرگ اقتصاد جنگ
اگرچه چین حدود 70 درصد نفت مورد نیاز خود را وارد می کند، اما این کشور توانسته است بهتر از بسیاری از اقتصادهای جهان اثرات بحران را مدیریت کند. دلیل این امر سرمایه گذاری بلندمدت پکن در کاهش وابستگی به سوخت های فسیلی و تنوع بخشیدن به منابع انرژی است.
طی سالهای گذشته، چین با توسعه انرژی هستهای، افزایش ظرفیت تولید برق از منابع تجدیدپذیر، گسترش خودروهای الکتریکی و ایجاد ذخایر عظیم نفت، خود را برای شوکهای احتمالی در بازار انرژی آماده کرده بود. به همین دلیل در طول جنگ توانست واردات نفت خود را حدود چهار میلیون بشکه در روز کاهش دهد.
نگارنده بر این باور است که ناامنی انرژی در جهان عملا تبدیل به یک تبلیغ رایگان برای صنایع استراتژیک چین شده است. افزایش تقاضا برای پنل های خورشیدی، باتری های لیتیومی، وسایل نقلیه الکتریکی، توربین های بادی و شبکه های برق بازارهایی هستند که چین در آنها مزیت آشکاری دارد.
طبق آمار منتشر شده، چین حدود 91 درصد از ظرفیت تولید پنل های خورشیدی و 89 درصد از ظرفیت تولید باتری های لیتیوم یونی جهان را در اختیار دارد و در بسیاری از فناوری های انرژی پاک بیش از 70 درصد سهم دارد.
گامی دیگر برای تضعیف سلطه دلار
از دیدگاه زکریا، جنگ ایران و اسرائیل نیز روند دور شدن از دلار را در مبادلات بین المللی تقویت کرده است. گزارش هایی منتشر شده که نشان می دهد بخشی از مبادلات مربوط به حمل و نقل نفت و دریایی با یوان چین یا ارزهای دیجیتال انجام می شود. روندی که در بلندمدت می تواند موقعیت دلار را در تجارت جهانی چالش برانگیزتر کند.
آمریکا بهای آن را پرداخت. چین سود برد
زکریا در پایان می نویسد که دولت ترامپ این جنگ را با اهداف بلندپروازانه ای از جمله تغییر دولت ایران، نابودی برنامه هسته ای، تضعیف توان موشکی و پایان دادن به نفوذ منطقه ای تهران آغاز کرد، اما هیچ یک از این اهداف به طور پایدار محقق نشد.
در مقابل، ایالات متحده میلیاردها دلار هزینه نظامی کرد، بخشی از ذخایر تسلیحاتی خود را مصرف کرد، تمرکز استراتژیک خود را بر آسیا کاهش داد و نگرانی متحدانش را افزایش داد. اما چین بدون ورود مستقیم به جنگ، به خرید نفت ایران ادامه داد، روابط خود را با کشورهای عربی حفظ کرد و از پذیرش هرگونه هزینه امنیتی اجتناب کرد.
به گفته نویسنده، در حالی که آمریکا در 25 سال گذشته درگیر مداخلات پرهزینه در خاورمیانه بوده است، چین بی سر و صدا قدرت اقتصادی، فناوری و نفوذ دیپلماتیک خود را گسترش داده است. بنابراین، اگرچه پکن از پیامدهای اقتصادی جنگ در امان نمانده است، اما در مقایسه با واشنگتن، برنده اصلی و خاموش این بحران محسوب می شود.
