به گزارش خبرگزاری به گزارش میهن تجارت، کودکان قبل از اینکه با کلمات دنیای اطراف خود را بشناسند با تجربه و تخیل کشف می کنند. رنگ ها، خطوط، اشکال و بازی های خلاقانه بخشی از زبان طبیعی آن ها برای درک محیط اطراف و بیان آنچه در ذهن و احساسات او می گذرد است و در این میان نقاشی یکی از اولین ابزارهایی است که کودک برای برقراری ارتباط با دنیای بیرون به دست می آورد.
فعالیت های هنری از همان سال های اولیه زندگی، فرصت تجربه و تجربه را برای کودک فراهم می کند و در فرآیند خلق اثر با انتخاب های مختلفی روبرو می شود، تصمیم می گیرد، اشتباه می کند و دوباره تلاش می کند. فرآیندی که می تواند بسیاری از مهارت های ذهنی و عاطفی او را به صورت طبیعی تقویت کند.
گاهی اوقات، نگاه بزرگسالان به نقاشی کودکان بیش از حد معطوف به نتیجه نهایی و رعایت قوانین از پیش تعیین شده است، در حالی که ارزش واقعی هنر در دوران کودکی در خلق اثری مطابق با استانداردهای بزرگسالان نیست، بلکه در فراهم کردن فرصتی برای تجربه آزاد، تخیل و کشف توانایی های فردی کودک است.
آزادی در فعالیت های هنری می تواند به کودک بیاموزد که همیشه برای یک مشکل تنها یک پاسخ وجود ندارد و از مسیرهای مختلف می توان به یک هدف دست یافت و همین تجربه ساده مبنای شکل گیری تفکر خلاق و توانایی برخورد انعطاف پذیر با مشکلات در سال های آینده خواهد بود.
هنر؛ زبان غیر کلامی کودکان برای کشف و بیان جهان
احمد پدرام، روانشناس و مشاور خانواده وی در گفت وگو با خبرنگار به گزارش میهن تجارت، هنر و نقاشی را یکی از عواملی که می تواند زمینه رشد خلاقیت کودکان را فراهم کند، عنوان کرد. هنر جزئی طبیعی از فرآیند توسعه انسانی است و باید به آن فرصت داد تا در فضایی آزاد و امن شکوفا شود.
وی افزود: یکی از اشتباهات رایج این است که والدین یا معلمان سعی می کنند از ابتدا به کودک آموزش دهند که چگونه همه چیز را باید ترسیم کرد. مثلا تاکید می کنند که تنه درخت قهوه ای باشد، برگ ها سبز باشد یا خورشید به شکل خاصی کشیده شود و این نوع سخت گیری ها می تواند مانع خلاقیت و بیان آزاد کودک شود.
این روانشناس و مشاور خانواده تصریح کرد: کودک ممکن است درختی را با تنه بنفش یا برگ های مشکی بکشد و در نگاه اول این انتخاب عجیب به نظر برسد اما از نظر روانشناسی این انتخاب ها می تواند حامل معنا باشد. گاهی اوقات کودک از طریق این رنگ ها و شکل ها احساسات، نگرانی ها یا تخیل خود را بیان می کند و اگر قبل از شنیدن پیام او سعی کنیم نقاشی را مطابق با معیارهای ذهنی خود اصلاح کنیم، در واقع فرصت بیان آزادانه را از خود سلب کرده ایم.
زمانی که خلاقیت از دل آزادی و تجربه زاده می شود
پدرام با بیان اینکه به همین دلیل بسیاری از رویکردهای آموزشی و هنری مدرن بر این اصل تاکید دارند که نباید به کودکان نقاشی بیاموزیم، بلکه اجازه دهیم در نقاشی خود را نشان دهند، ادامه داد: هدف اصلی نباید تولید اثری بی نقص، بلکه فراهم کردن فضایی برای تجربه، کشف و ابراز وجود باشد و باید توجه داشت که علاقه به نقاشی و فعالیت های هنری در سال های اول زندگی یک پدیده جهانی است.
وی بیان کرد: کودکان از سنین پایین تمایل به کشیدن خطوط روی کاغذ، ترسیم اشکال مختلف و بازآفرینی دنیای اطراف خود دارند و این فعالیت ها حتی بخشی از شاخص های رشد طبیعی کودک است. خط خطی کردن در سال های اولیه، کشیدن دایره، مثلث و مربع در سنین بالاتر همگی نشانه های رشد شناختی و ادراکی کودک است، بنابراین هنر نه تنها ابزاری برای خلاقیت است، بلکه بخشی از مسیر طبیعی رشد ذهنی و شناختی کودک است.
این روانشناس و مشاور خانواده با بیان اینکه هنر نقش مهمی در شکل گیری تفکر خلاق دارد، اضافه کرد: در بسیاری از فعالیت های آموزشی رسمی بر تفکر همگرا به معنای رسیدن به پاسخ صحیح و مشخص تاکید می شود، اما هنر به کودک می آموزد که راه های مختلفی برای دیدن، تفکر و حل مشکلات وجود دارد و این همان چیزی است که در روانشناسی از آن به عنوان تفکر واگرا یاد می شود.
پدرام با بیان اینکه تفکر واگرا زمینه ساز خلاقیت، نوآوری و توانایی حل مسئله در آینده خواهد بود، خاطرنشان کرد: فعالیت های هنری نیز می تواند به افزایش جسارت ابراز وجود، اعتماد به نفس و کنجکاوی کودک کمک کند و کودکی که فرصت تجربه، اشتباه و خلاقیت را پیدا می کند، به تدریج یاد می گیرد که از توانایی های خود نترسد و به توانایی های خود نترسد.
هنر در دوران کودکی بیش از خلق یک اثر زیبا یا یادگیری مهارت های تخصصی، به معنای فراهم کردن فرصتی برای تجربه و رشد است. در یک محیط هنری آزاد، کودک میآموزد که میتواند انتخاب کند، ایده داشته باشد و درک خود از جهان را به روش خودش بیان کند بدون اینکه نگران قضاوت دیگران باشد.
حمایت صحیح والدین و معلمان از فعالیت های هنری زمانی اتفاق می افتد که به جای اصلاح مداوم آثار کودک، فرصت کافی برای تجربه و کشف به او داده شود. احترام گذاشتن به انتخاب های کودک، حتی اگر با سلیقه بزرگسالان متفاوت باشد، می تواند احساس عزت نفس و استقلال او را تقویت کند.
همچنین تجربیات خلاقانه به کودک کمک می کند تا مفهوم آزمون و خطا را بیاموزد و از اشتباه نترسد. این ویژگی در سال های بعد می تواند منجر به افزایش اعتماد به نفس، جسارت در ابراز عقیده و توانایی یافتن راه حل های مختلف برای مسائل مختلف زندگی شود.
نقاشی کودک را نباید فقط مجموعه ای از رنگ ها و خطوط روی کاغذ در نظر گرفت. هر اثری می تواند بخشی از مسیر رشد ذهنی، عاطفی و خلاق او باشد که اگر با آزادی، امنیت و حمایت همراه باشد، زمینه تربیت نسلی خلاق، مستقل و توانمندتر را فراهم می کند.
منبع : به گزارش میهن تجارت
