عربستان گرفتار در دوراهی هزینه‌های جنگ و امتیازدهی دشوار

به گزارش خبرگزاری به گزارش میهن تجارت، مجله اکونومیست در گزارشی درباره پیامدهای از سرگیری جنگ عربستان سعودی علیه یمن نوشت: تشدید درگیری ها می تواند بر برنامه های اقتصادی ریاض از جمله جذب سرمایه گذاری خارجی و توسعه گردشگری تاثیر بگذارد. آن هم در شرایطی که عملیات نظامی عربستان هنوز نتوانسته نتیجه قاطعی در میدان نبرد به دست آورد.

بر اساس این گزارش، تداوم حملات به زیرساخت های حمل و نقل و انرژی، عربستان سعودی را آسیب پذیرتر کرده و هزینه های اقتصادی و امنیتی جنگ را افزایش داده است. از سوی دیگر، هرگونه توافق با نیروهای مسلح یمن احتمالا مستلزم پذیرش امتیازاتی است که ریاض در طول سال‌ها عملیات نظامی قادر به جلوگیری از آن از طریق نیروی نظامی نبوده است.

اهداف نامشخص در دور جدید جنگ علیه یمن

اکونومیست گزارش داده است که حمله نظامی جدید عربستان هنوز نتوانسته است تمام دستاوردهای ارضی نیروهای مسلح یمن در ماه سپتامبر را معکوس کند. ماه گذشته نیروهای یمنی در بخش وسیعی از سواحل جنوب غربی این کشور پیشروی کردند و شهر بندری موخا را به کنترل گرفتند. تلاش ها برای محاصره تعز نیز ادامه دارد. شهری که نیروهای طرف مقابل همچنان در نقاطی از آن مستقر هستند.

این درگیری ها پس از یک دوره آرامش نسبی که با آتش بس 2022 شکل گرفت، آغاز شده است. این آتش بس تا حدودی خطوط مقدم را تثبیت کرد، اما به درگیری که در پی جنگ ائتلاف به رهبری عربستان سعودی در سال 2015 آغاز شد، پایان نداد.

به گزارش اکونومیست، عربستان سعودی با حمله هوایی به فرودگاه بین المللی صنعا آتش بس را نقض کرد. هدف از این حمله جلوگیری از فرود هواپیمای ایرانی بود که بیش از یک دهه در صدد شکستن محاصره یمن بود.

افرادی که اخیراً با مقامات سعودی ملاقات کرده اند به اکونومیست گفته اند که محمد بن سلمان ولیعهد سعودی مصمم است مناطقی را که نیروهای یمنی در سپتامبر تصرف کردند، بازپس گیرد. با این حال، اهداف فراتر از این اندازه گیری نامشخص است.

یک مقام غربی به این نشریه گفته است که از شفافیت اهداف عربستان پس از بازپس گیری این مناطق مطمئن نیست.

برنامه های سرمایه گذاری عربستان در سایه جنگ

تشدید درگیری ها در حالی رخ می دهد که ریاض برای میزبانی نشست ابتکار سرمایه گذاری آینده در 26 اکتبر آماده می شود. رویدادی که هدف آن تقویت جایگاه عربستان به عنوان مقصدی برای جذب سرمایه بین المللی است.

برگزارکنندگان این نشست پیش از حمله 10 اکتبر به فرودگاه ریاض اعلام کرده بودند که این برنامه طبق برنامه برگزار می شود. با این حال، حملات مکرر و لغو پروازها تردیدهایی را در مورد امکان شرکت کنندگان و دسترسی آسان به پایتخت ایجاد کرده است.

به گفته اکونومیست، انتقال مسافران به شهرهای دیگر عربستان تنها تا حدودی می تواند نگرانی ها را کاهش دهد. زیرا فرودگاه دمام نیز مورد حمله قرار گرفته است.

این گزارش هشدار می دهد که حملات مداوم به زیرساخت های حمل و نقل و انرژی می تواند تلاش های عربستان برای تنوع بخشیدن به اقتصاد این کشور و کاهش وابستگی به منابع سنتی درآمد را مختل کند. به این ترتیب ریاض با این مشکل مواجه است که ادامه جنگ می تواند به همان طرح های اقتصادی که برای تحقق آن نیاز به ثبات و جذب سرمایه های خارجی دارند، لطمه بزند.

حملات به فرودگاه ریاض و پرسش در مورد کارایی پدافند هوایی

اکونومیست در بخشی دیگر از گزارش خود به حملات اخیر به فرودگاه ریاض پرداخته و نوشته است که در حمله 10 اکتبر حداقل 13 نفر کشته و 309 نفر زخمی شدند که حال برخی از آنها وخیم گزارش شده است.

به گفته شاهدان به نقل از این نشریه، موشک ها به ترمینال 3، محل پروازهای داخلی اصابت کرده و بخشی از سقف آن فروریخته است. در زمان انتشار این گزارش، فرودگاه بیش از 24 ساعت تعطیل بود و زمان بازگشایی آن به طور رسمی مشخص نشده بود.

این نشریه همچنین گزارش داد که حمله دیگری در 11 اکتبر ترمینال 4 را هدف قرار داد و باعث آتش سوزی شد. در حمله دیگری در 8 اکتبر، سه نفر کشته و یک هواپیمای شرکت هواپیمایی دولتی سعودی منهدم شد.

به گزارش اکونومیست، ادامه فعالیت فرودگاه علیرغم حملات قبلی و لغو گسترده پروازها تصمیمی بود که در پایتخت با انتقادهایی روبرو شده است.

این حملات همچنین سوالاتی را در مورد کارآمدی سامانه‌های دفاعی پاتریوت و تاد ساخت آمریکا ایجاد کرده است. به گفته این نشریه، دلایل شکست در رهگیری این حملات هنوز مشخص نیست، اما نگرانی‌هایی در مورد کاهش ذخایر موشک‌های رهگیر پس از ماه‌ها درگیری منطقه‌ای وجود دارد.

حمایت خارجی لزوماً به پیروزی قاطع عربستان سعودی منجر نمی شود

بر اساس گزارش اکونومیست، ریاض با استناد به توافقنامه دفاعی متقابل که در ماه اوت با پاکستان و ترکیه امضا شد، برای حمایت بیشتر به شرکای بین المللی خود مراجعه کرده است.

بر اساس این گزارش، پاکستان چندین هزار نیروی نظامی اعزام کرده اما اعلام کرده است که این نیروها در نبردهای داخل یمن شرکت نمی کنند. بریتانیا نیز یک هواپیمای سوخت‌رسان هوایی فرستاده و فرانسه نیز متعهد شده است که برای حفاظت از یکی از بنادر نفتی مهم عربستان سعودی در دریای سرخ، نیرو در اختیار این کشور قرار دهد.

دونالد ترامپ رئیس جمهور آمریکا بارها درخواست عربستان برای حمله مستقیم هوایی آمریکا به مواضع نیروهای مسلح یمن را رد کرده است. اما پس از حمله به فرودگاه ریاض، احتمال تجدید نظر در این موضع را مطرح کرد.

با این حال، ارزیابی اکونومیست نشان می دهد که چنین حمایتی نیز بعید است که منجر به شکست قاطع نیروهای مسلح یمن شود.

مذاکره؛ مسیری با نقاط سخت

برخلاف تداوم عملیات نظامی، مسیر مذاکره برای عربستان بدون هزینه نخواهد بود. اکونومیست پیش بینی کرده است که در هر توافق احتمالی، نیروهای مسلح یمن خواستار امتیازات اقتصادی، پایان محاصره هوایی یمن توسط عربستان سعودی و پذیرش سایر خواسته ها خواهند بود.

این وضعیت ریاض را با یک انتخاب دشوار مواجه کرده است: ادامه عملیات نظامی می تواند هزینه های اقتصادی و امنیتی را افزایش دهد و اهداف توسعه عربستان را تضعیف کند. در حالی که دستیابی به توافق احتمالا مستلزم پذیرش امتیازاتی است که عربستان سعودی با تکیه بر قدرت نظامی نتوانسته از آن اجتناب کند.

بر اساس خلاصه این گزارش، تشدید جنگ نه تنها چشم انداز عربستان را برای دستیابی به یک پیروزی قاطع نظامی مبهم نگه داشته، بلکه برنامه های اقتصادی این کشور را نیز تحت فشار قرار داده است. شرایطی که تصمیم گیری برای ادامه جنگ یا حرکت به سمت توافق را برای ریاض دشوارتر می کند.