یورو نیوز: رهبران اروپایی قاطعانه با هرگونه تلاش آمریکا و روسیه برای طراحی مجدد ساختار امنیتی این قاره بدون مشارکت کشورهای اروپایی مخالفت کرده اند. این واکنش پس از آن صورت گرفت که دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا اظهار داشت که واشنگتن به توافقی گسترده با مسکو نزدیک شده است. توافقی که فراتر از اوکراین خواهد بود و تمام اروپا را در بر می گیرد.
اظهارات ترامپ در روز پنجشنبه نگرانی های جدیدی را در میان متحدان اروپایی واشنگتن ایجاد کرده است. آنها نگرانند که دولت ایالات متحده به سمت یک توافق امنیتی حرکت کند که خواسته های دیرینه ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه را به بهای منافع اروپا برآورده کند.
ترامپ توافق احتمالی را توافقی «بسیار بزرگ» توصیف کرد که نه تنها اوکراین، بلکه «کل اروپا» را در بر می گیرد.
او بدون اشاره به جزئیات گفت: این معامله بسیار بزرگ خواهد بود. موضوع آن فراتر از اوکراین است و حتی می توانم بگویم که ممکن است تمام اروپا را در برگیرد. این یک معامله بزرگ و زیبا خواهد بود و همه از آن خوشحال خواهند شد.”
این اظهارات در حالی مطرح شد که جارد کوشنر، فرستاده ویژه و داماد ترامپ، گفت که واشنگتن در حال کار بر روی ساختار امنیتی گسترده‌تری برای اروپا است که هدف آن فراهم کردن شرایط برای صلح پایدار است.
این ابتکار بلافاصله با مخالفت مقامات اروپایی مواجه شد. آنها تاکید کردند که ساختارهای امنیتی اروپا از قبل وجود دارد و بدون مشارکت کشورهای این قاره قابل مذاکره مجدد نیست.
رادوسلاو سیکورسکی، وزیر امور خارجه لهستان نیز موضع مشابهی اتخاذ کرد و هشدار داد که هرگونه توافق درباره اوکراین و آینده اروپا بدون مشارکت کشورهای اروپایی هم از نظر سیاسی غیرقابل قبول و هم عملا غیرممکن خواهد بود.
سیکورسکی گفت: «توافق درباره آینده اوکراین و اروپا بدون حضور و اطلاع ما نه تنها عاقلانه نیست، بلکه در واقع غیرممکن خواهد بود».
در همین حال، آندری سیبیها، وزیر امور خارجه اوکراین گفت که مسکو را نمی توان ضامن امنیت اروپا دانست. به گفته وی، اولویت باید حفاظت از اروپا در برابر تهاجم نظامی روسیه باشد، نه مذاکره با کرملین بر سر تقسیم حوزه های نفوذ.
سیبیها گفت: ما باید در مورد محافظت از خود در برابر روسیه صحبت کنیم، نه در مورد مذاکره با روس ها در مورد حوزه های نفوذ در اروپا.
وزیر امور خارجه اوکراین پس از دیدار با کایا کالاس در ورشو بار دیگر بر موضع کی یف تاکید کرد و گفت که نه آینده اوکراین و نه امنیت اروپا بدون مشارکت مستقیم آنها قابل تعیین نیست.
این درگیری دیپلماتیک در حالی رخ می دهد که دولت ترامپ تلاش های خود را برای پایان دادن به جنگ در اوکراین افزایش می دهد و نمایندگان ایالات متحده برای دور جدید مذاکرات بین کی یف و مسکو هفته آینده در ابوظبی آماده می شوند.
پس از ماه‌ها تلاش‌های دیپلماتیک عمدتاً به بن‌بست، واشنگتن تماس‌های خود را با هر دو طرف افزایش داده و به دنبال ایجاد چارچوبی است که می‌تواند به توافقی پایدار برای پایان دادن به جنگ منجر شود.
در اوایل این هفته، نمایندگان ایالات متحده به مدت دو روز با ناتو، اتحادیه اروپا و قدرت های بزرگ اروپایی در بروکسل گفتگو کردند. تمرکز این دیدارها تضمین های امنیتی برای اوکراین و آینده ترتیبات امنیتی گسترده تر اروپا بود.
جرد کوشنر که از طریق لینک ویدیویی در گفتگوها شرکت کرد، سپس اهداف واشنگتن را برای چارچوب گسترده تر بیان کرد.
وی در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرد که ایالات متحده در تلاش است تا به ترتیبات عملی با هدف پاسخگویی به نگرانی های امنیتی همه طرف ها و ایجاد پایه های صلح پایدار دست یابد.
پیشنهاد ایالات متحده نشان دهنده تلاشی برای پیوند دادن موضوع امنیت اوکراین پس از جنگ با روابط گسترده تر بین روسیه و غرب است.
با این حال، ادبیات مربوط به این پیشنهاد نگرانی های دیرینه کشورهای اروپایی در مورد تلاش مسکو برای تجدید نظر در نظم امنیتی شکل گرفته پس از پایان جنگ سرد را زنده کرده است.
روسیه قبل از آغاز تهاجم تمام عیار به اوکراین در فوریه 2022، ضرب الاجلی به ناتو داده بود و خواستار تغییرات اساسی در ترتیبات امنیتی اروپا شده بود.
اتحاد نظامی غرب این درخواست ها را رد کرد و بر حق کشورهای مستقل برای تعیین ترتیبات امنیتی خود تأکید کرد.
برای پایتخت های اروپایی، مسئله اصلی صرفاً این نیست که آیا واشنگتن می تواند برای پایان جنگ مذاکره کند یا خیر. بلکه سوال این است که آیا می توان بدون مشارکت مستقیم کشورهایی که بیشترین تأثیر را از چنین تصمیماتی می گیرند، درباره امنیت کل قاره اروپا تصمیم گیری کرد؟
اروپا بارها خواستار ایفای نقش گسترده تر در ابتکار عمل دیپلماتیک به رهبری ایالات متحده شده است. به خصوص اکنون که دامنه مذاکرات به موضوعاتی فراتر از میدان نبرد اوکراین نیز کشیده شده است.
پائولا پینیو، سخنگوی ارشد کمیسیون اروپا، روز جمعه گفت که هنوز کارهای زیادی برای دستیابی به توافق صلح وجود دارد. وی تاکید کرد که اتحادیه اروپا در مورد مسائل امنیتی خود تصمیم خواهد گرفت.
ناتو بار دیگر تاکید کرد که متحدان اوکراین برای دستیابی به یک پایان “عادلانه و پایدار” درگیری تلاش می کنند.
کوشنر به دنبال این بود که به شرکای اروپایی اطمینان دهد که از روند مذاکرات گسترده تر کنار نخواهند رفت.
به گفته وی، واشنگتن در نظر دارد در حاشیه مذاکرات ابوظبی با شرکای اروپایی خود رایزنی های نزدیک داشته باشد و در صورت حصول پیشرفت، با مشارکت مستقیم آنها به سمت چارچوبی چندجانبه گسترده تر حرکت کند.
مذاکرات برنامه ریزی شده در ابوظبی آزمون مهمی برای توانایی واشنگتن برای آشتی دادن با خواسته های متضاد اوکراین، روسیه و متحدان اروپایی آمریکا خواهد بود.
ایالات متحده در تلاش است تا پیشنهاداتی را تدوین کند که بتواند به جنگ پایان دهد و در عین حال تمهیدات امنیتی لازم را برای جلوگیری از جنگ دیگر فراهم کند.
با این حال، مواضع اساسی طرفین هنوز با یکدیگر فاصله دارد.
اوکراین خواستار تضمین های معتبر برای جلوگیری از تجاوز نظامی بیشتر روسیه است، در حالی که مسکو مدت هاست به دنبال محدود کردن حضور و نفوذ ناتو در شرق اروپا بوده است.
در مقابل، دولت های اروپایی مصمم هستند از هرگونه توافقی که به تهاجم نظامی روسیه پاداش می دهد یا حاکمیت ملی اوکراین و حق این کشور برای تعیین آینده سیاسی و امنیتی خود را تضعیف می کند، جلوگیری کنند.
تلاش‌های واشنگتن برای مذاکره با مسکو بر سر چارچوب امنیتی گسترده‌تر اروپایی، با مخالفت جدی کشورهای اروپایی با هر ترتیبی که می‌تواند ناتو را تضعیف کند، توافق‌های امنیتی موجود را زیر سوال ببرد، یا حاکمیت ملی کشورهای اروپایی را محدود کند، مواجه خواهد شد.
در این میان، واکنش‌های ورشو، بروکسل و کیف نشان می‌دهد که هر توافقی که عمدتاً بین واشنگتن و مسکو مذاکره شود، با مقاومت قابل توجهی از سوی کشورهای اروپایی مواجه خواهد شد.
