به گزارش خبرگزاری به گزارش میهن تجارت، پایش مستمر شاخص های اقلیمی اعم از بارندگی، دما و شرایط خشکسالی یکی از مهم ترین ابزارهای ارزیابی شرایط آب و هوایی کشور است. این اطلاعات تصویر روشنی از روند تغییرات آب و هوا ارائه می دهد و مبنایی برای تصمیم گیری در بخش های مختلف از جمله کشاورزی، مدیریت منابع آب، محیط زیست و مدیریت بحران است.
بررسی تغییرات هفتگی و مقایسه آنها با میانگین های بلندمدت امکان شناسایی نوسانات اقلیمی و تحلیل روندهای کوتاه مدت و بلندمدت را فراهم می کند و این داده ها علاوه بر نشان دادن وضعیت موجود، نقش موثری در پیش بینی خطرات احتمالی و برنامه ریزی برای کاهش اثرات خشکسالی یا مدیریت منابع آب نیز دارد.
در سال‌های اخیر تغییر الگوی بارندگی، افزایش نوسانات دما و وقوع دوره‌های متوالی خشکسالی اهمیت انتشار گزارش‌های اقلیمی را دوچندان کرده است که بر اساس داده‌های علمی و شبکه گسترده ایستگاه‌های هواشناسی، تصویر دقیقی از شرایط جوی و اقلیمی کشور ارائه می‌کند.
دسترسی به اطلاعات به روز شاخص های اقلیمی، علاوه بر مدیران و کارشناسان، برای متصدیان بخش کشاورزی، فعالان منابع طبیعی و حتی عموم مردم حائز اهمیت است، زیرا آگاهی از روند تغییرات اقلیمی می تواند نقش موثری در تصمیم گیری های روزانه و برنامه ریزی های بلند مدت داشته باشد.
غلظت بارندگی در یک سوم شمالی; بیش از 160 میلی متر بارندگی در گلستان ثبت شد
صادق ضیائیان رئیس مرکز ملی پیش بینی و مدیریت بحران مخاطرات جوی سازمان هواشناسی کشور وی در گفت و گو با خبرنگار به گزارش میهن تجارت، با بیان اینکه در هفته سوم سال زراعی جاری و از سیزدهم تا نوزدهم مهرماه بر اساس نقشه فوق بیشترین بارندگی در اکثر استان های واقع در یک سوم شمالی کشور رخ داده است، گفت: میانگین بارندگی در استان های آذربایجان شرقی 10.5 میلی متر و 900 میلی متر است. میلی متر، ایلام 7 میلی متر، خراسان رضوی 1.6 میلی متر، خراسان شمالی 16.9 میلی متر. نسبت به میانگین بلندمدت بارندگی در هفته جاری، زنجان 7.5 میلی متر، سمنان 1.1 میلی متر، قزوین 1.7 میلی متر، کردستان 6.5 میلی متر، کرمانشاه 3.2 میلی متر، گلستان 23.1 میلی متر و همدان 1.8 میلی متر بیشتر از میانگین بلندمدت بارندگی این هفته هستند.
وی با بیان اینکه میانگین بارندگی کشور 1.2 میلی متر بیشتر از میانگین بلندمدت است، افزود: بیشترین بارندگی تجمعی هفته جاری در ایستگاه های باران سنجی قلعه قافه، پاغله و ساسنگ استان گلستان به ترتیب 160.5، 145.0 و 134.5 میلی متر به ثبت رسیده است.
بارندگی بیش از حد نرمال در بخش‌هایی از شمال و شمال غرب؛ شرایط عادی در اکثر استان ها
رئیس مرکز ملی پیش‌بینی و مدیریت بحران مخاطرات جوی سازمان هواشناسی کشور با بیان اینکه نقشه فوق انحراف بارندگی تجمعی هفته سوم سال زراعی جاری را نسبت به دوره مشابه بلندمدت (1370 تا 1398) نشان می‌دهد، اظهار داشت: با توجه به نقشه انحراف استان در مقایسه با هفته بارندگی‌های دریافتی، بیشترین میزان بارش استان در این هفته نسبت به بلندمدت بارندگی کشور بوده است. در شرایط عادی
ضیائیان ادامه داد: استان های خراسان شمالی، گلستان، سمنان، آذربایجان شرقی و غربی، زنجان و کردستان در برخی نقاط محدوده خود بیش از حد نرمال تا 40 میلی متر بارندگی داشته اند.
وی گفت: استان های مازندران و اردبیل در برخی نقاط محدوده خود بیش از نرمال تا 15 میلی متر و در سایر نقاط تا 15 میلی متر بارندگی کمتر از نرمال داشته اند. استان گیلان در بخش‌هایی از وسعت خود تا ۲۰ میلی‌متر بارندگی کمتر از نرمال داشته و سایر استان‌های کشور در شرایط عادی قرار دارند.
گسترش ترسالی در دامنه های زاگرس و غرب کشور؛ شرایط عادی در اکثر مناطق
رئیس مرکز ملی پیش بینی و مدیریت بحران مخاطرات جوی سازمان هواشناسی کشور با بیان اینکه نقشه فوق وضعیت خشکسالی را بر اساس شاخص کوتاه مدت موثر 14 روزه EDI نشان می دهد، افزود: این نقشه نشان می دهد که از نظر شاخص خشکسالی موثر در این دوره 14 روزه، بیشتر نواحی کشور در شرایط نرمال و نواحی شمالی و نواحی شمالی قرار دارد. مناطق در شرایط خشکسالی ملایم تا شدید قرار دارند.
ضیائیان افزود: استان‌های خراسان شمالی، گلستان، البرز، قزوین، زنجان، قم، مرکزی، همدان، کردستان، کرمانشاه، ایلام، لرستان، اصفهان، چهارمحال و بختیاری، خوزستان، فارس، کرمان، هرمزگان و سیستان و بلوچستان در بخش‌هایی از خشکسالی خفیف تا شدید را تجربه کرده‌اند.
وی تصریح کرد: استان های خراسان رضوی، سمنان، تهران، مازندران، گیلان، اردبیل و آذربایجان شرقی و غربی در بخش هایی از محدوده خود خشکسالی خفیف تا شدید و در سایر نقاط خشکسالی خفیف و سایر مناطق کشور در شرایط عادی قرار داشتند.
افزایش 3.3 درجه ای میانگین دمای کشور؛ بیشترین افزایش در استان یزد
رئیس مرکز ملی پیش بینی و مدیریت بحران خطرات جوی سازمان هواشناسی کشور ادامه داد: نمودار و نقشه مقابل تفاوت میانگین دمای هفته سوم سال زراعی جاری با میانگین بلندمدت دمای هوا (1370 تا 1398) در هفته مشابه را برای کشور و استان ها نشان می دهد. بر این اساس میانگین دمای کشور 3.3 درجه افزایش یافته و تمامی استان ها افزایش دما را تجربه کرده اند.
ضیائیان گفت: بیشترین ناهنجاری مثبت میانگین هفتگی دمای هوا در استان یزد 4.4 درجه و کمترین آن در استان های کرمانشاه و آذربایجان غربی 0.9 درجه بوده و استان کردستان نسبت به میانگین بلندمدت خود در این هفته تغییر دمای محسوسی نداشته است.
بررسی مستمر شاخص های اقلیمی، علاوه بر نشان دادن وضعیت موجود، امکان ارزیابی روند تغییرات اقلیمی و اثرات آن بر منابع طبیعی و فعالیت های اقتصادی را فراهم می کند. تداوم این پایش ها زمینه ساز تصمیم گیری دقیق تر در حوزه های مرتبط با مدیریت منابع آب، کشاورزی و محیط زیست خواهد بود.
تغییرات شاخص‌های بارش، دما و خشکسالی از جمله مهم‌ترین متغیرهایی هستند که می‌توانند امنیت غذایی، تولید محصولات کشاورزی و پایداری منابع آبی کشور را تحت تأثیر قرار دهند و بنابراین تحلیل منظم این داده‌ها برای برنامه‌ریزی و مدیریت مخاطرات اقلیمی از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.
کارشناسان همواره بر ضرورت استفاده از داده های علمی و به روز در تدوین سیاست های مرتبط با مدیریت منابع طبیعی تاکید دارند. بهره گیری از این اطلاعات می تواند زمینه ساز افزایش تاب آوری در برابر مخاطرات اقلیمی و کاهش خسارات ناشی از نوسانات جوی باشد.
انتشار منظم گزارش های اقلیمی، ضمن افزایش آگاهی عمومی از شرایط آب و هوایی کشور، امکان نظارت دقیق بر روندهای اقلیمی را در طول سال فراهم می کند و به تصمیم گیرندگان و افراد کمک می کند تا با درک بهتر شرایط، برنامه ریزی موثرتری برای آینده داشته باشند.
منبع : به گزارش میهن تجارت
