مذاکره محرمانه در پایتخت فناوری؛ معامله جدید در راه است؟

آینده دونالد ترامپ در حالی عازم سفر آسیایی خود می شود که شکست های اخیر جمهوری خواهان در انتخابات، اختلافات در کاخ سفید و فشار متحدان سیاسی برای تغییر کابینه، موقعیت داخلی او را با چالش مواجه کرده است. رئیس جمهور آمریکا امیدوار است با حضور در دو نشست منطقه ای و نشست سه جانبه با رهبران چین و روسیه، بار دیگر جایگاه خود را در عرصه جهانی نشان دهد و بر فضای سیاسی واشنگتن تأثیر بگذارد.

بر اساس این گزارش به نقل از CNN، این سفر که از مدت ها پیش برنامه ریزی شده بود قرار است روز پنجشنبه با دیدار بی سابقه ترامپ، شی جین پینگ و ولادیمیر پوتین همراه شود. دیداری که در شرایط کاهش سرمایه سیاسی رئیس جمهور آمریکا مورد توجه ویژه قرار گرفته است.

دیپلماسی خارجی؛ راهی برای بازسازی چهره رئیس جمهور

سفرهای خارجی روسای جمهور آمریکا پس از شکست در انتخابات سابقه طولانی دارد. در سال 1982، زمانی که آمریکا با رکود اقتصادی، نرخ بیکاری 11 درصدی و افزایش 26 کرسی برای دموکرات ها در مجلس نمایندگان مواجه بود، رونالد ریگان یک سفر پنج روزه به آمریکای لاتین انجام داد. مایکل دیور، مشاور رسانه ای ریگان، به عنوان یکی از طراحان این رویکرد شناخته می شود. راهبردی که هدف آن بازگرداندن توجه افکار عمومی به جایگاه بین المللی رئیس جمهور بود.

روسای جمهور بعدی نیز این الگو را تکرار کردند. بیل کلینتون در نوامبر 1994 پس از پیروزی جمهوری خواهان در انتخابات کنگره از فیلیپین بازدید کرد. جورج بوش جونیور چند هفته پس از شکست حزبش در انتخابات 2006 از ویتنام بازدید کرد و باراک اوباما پس از شکست در انتخابات 2010 و 2014 به آسیا سفر کرد. ترامپ در سال 2017 پس از از دست دادن اکثریت جمهوری خواهان در مجلس نمایندگان، از فرانسه نیز دیدن کرد.

ادگارد کاگان، سفیر سابق ایالات متحده در مالزی و مشاور ارشد در مرکز مطالعات استراتژیک و بین‌المللی در واشنگتن، می‌گوید که سیاست خارجی و سفرهای ریاست جمهوری یکی از معدود حوزه‌هایی است که رئیس‌جمهور شخصاً می‌تواند در آن نقش محوری داشته باشد. به گفته وی، چنین سفرهایی فرصتی برای تغییر روایت سیاسی و یادآوری این موضوع است که رئیس جمهور همچنان در قدرت است.

بحران های داخلی در سایه سفر آسیایی

ترامپ در شرایطی این سفر را آغاز می کند که تغییرات مدیریتی در کاخ سفید و درخواست برخی از متحدانش برای برکناری اعضای کابینه از جمله وزرای بازرگانی و دفاع بر فشارهای سیاسی افزوده است. اختلالات گسترده در حمل و نقل هوایی قبل از سفر نیز سوالاتی را در مورد تمرکز و شیوه مدیریت رئیس جمهور ایجاد کرده است. موضوعی که ترامپ چند روزی علناً به آن واکنش نشان نداد.

ایلان ماسک نیز ترامپ را در این سفر همراهی می کند. هزینه 445 میلیون دلاری وی در فعالیت های سیاسی نتوانست به حفظ اکثریت جمهوری خواهان منجر شود و این موضوع نشانه دیگری از شکست سیاسی جریان نزدیک به رئیس جمهور شده است. ترامپ در دو گردهمایی مهم منطقه‌ای، نشست آسه‌آن در مانیل و اجلاس همکاری‌های اقتصادی آسیا و اقیانوسیه (اپک) در شنژن، با اعلام توافق‌های تجاری و تاکید بر حضور آمریکا در منطقه، تلاش می‌کند تصویر قدرت و نفوذ واشنگتن را تقویت کند.

یکی از اهداف اعلام شده این سفر، امضای قرارداد تجاری با تایلند است. کاخ سفید همچنین از تلاش برای گسترش روابط اقتصادی و سیاسی با چین خبر داده است. کشوری که ترامپ در سال گذشته در تلاش برای توسعه روابط با رهبر خود بوده است. با این حال، جنگ ایران و شکست تلاش های ترامپ برای پایان دادن به جنگ در اوکراین همچنان بخش عمده ای از دستور کار سیاست خارجی ایالات متحده را به خود اختصاص داده است. پیامدهای این بحران ها از جمله افزایش قیمت سوخت در کشورهای آسیایی نیز محسوس بوده و احتمالا بر مذاکرات منطقه ای سایه افکنده است.

نشست سه جانبه و مقایسه با کنفرانس یالتا

مهمترین بخش این سفر، دیدار سه جانبه ترامپ، شی جین پینگ و ولادیمیر پوتین است. حضور همزمان این سه رهبر از منظر نمادین بسیار مهم است. به ویژه قدرت سیاسی دو رهبر چین و روسیه در کشورهایشان با محدودیت های داخلی مشابه نظام سیاسی آمریکا مواجه نیست.

برخی ناظران این نشست را یادآور کنفرانس یالتا در سال 1945 می دانند. زمانی که جوزف استالین، وینستون چرچیل و فرانکلین روزولت در مورد نظم پس از جنگ جهانی دوم و حوزه های نفوذ قدرت های بزرگ مذاکره کردند. این مقایسه به این دلیل پیشنهاد می‌شود که نشست آتی ممکن است تصویری از تعامل قدرت‌های بزرگ در مسائل جهانی ارائه دهد.

در ابتدا پوتین پیشنهاد داده بود که این نشست با هدف بحث در مورد جنگ در اوکراین برگزار شود. جنگی که در آن مسائل مربوط به مرزها و حاکمیت ارضی همچنان یکی از موانع اصلی مذاکرات صلح است. با این حال، مشاوران ترامپ تاکید کرده اند که اوکراین در دستور کار رسمی نشست پنجشنبه نیست. از سوی دیگر، ترامپ قصد دارد موضوع سلاح های هسته ای را با دو رهبر دیگر مطرح کند. آخرین معاهده کنترل تسلیحات هسته ای بین ایالات متحده و روسیه در ماه فوریه منقضی شد. هر دو کشور حدود پنج هزار کلاهک هسته ای دارند. چین همچنین در سال های اخیر زرادخانه خود را به بیش از 600 کلاهک افزایش داده است، اما علاقه چندانی به پیوستن به توافقنامه های کنترل تسلیحات نشان نداده است.

مورد فناوری و محدودیت های رابطه با پکن

سفر ترامپ به شنژن، مرکز بزرگ فناوری چین، در حالی صورت می‌گیرد که رسوایی پیرامون تراشه‌های هوش مصنوعی پیشرفته انویدیا و اتهامات مربوط به ارتباط جنجالی جنسن هوانگ و یک جاسوس احتمالی چینی توجه‌ها را به خود جلب کرده است. با وجود حساسیت این پرونده، مقامات آمریکایی گفته اند که ترامپ قصد ندارد در دیدار با شی جین پینگ موضوع جاسوسی را مطرح کند. همچنین، انتظار نمی رود دو طرف در مورد بحث های جدید در دولت آمریکا برای تشدید محدودیت ها در صادرات تراشه های پیشرفته به چین گفتگو کنند.

یک مقام ارشد آمریکایی در شرایط کنونی این موضوع را از اولویت مذاکرات خارج دانسته است. در نتیجه با وجود اهمیت استراتژیک فناوری در رقابت واشنگتن و پکن، به نظر می رسد دولت آمریکا ترجیح می دهد از طرح مستقیم اختلافات حساس در این زمینه خودداری کند.

پیروزی های اخیر دموکرات ها در آمریکا بر صحنه سفر سایه افکنده است. دو مورد از سیاست خارجی ترامپ یعنی تعرفه های تجاری گسترده و جنگ ایران با افزایش قیمت ها و نارضایتی رای دهندگان همراه بوده است. دموکرات ها قول داده اند که اختیارات رئیس جمهور را در این دو حوزه محدود کنند. اقدامی که می تواند این تصور سنتی را که رئیس جمهور آمریکا آزادی عمل بیشتری در سیاست خارجی دارد تا سیاست داخلی به چالش بکشد.

در چنین شرایطی، سفر آسیایی ترامپ فقط یک برنامه دیپلماتیک نیست. بلکه تلاشی برای نشان دادن تداوم قدرت اجرایی و جایگاه بین المللی او در زمانی است که مخالفان داخلی در حال آماده شدن برای محدود کردن اختیارات او هستند. با این حال، موفقیت این تلاش به نتایج ملموس سفر، توافقات اقتصادی و توانایی واشنگتن در مدیریت همزمان چندین بحران خارجی بستگی دارد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *