محاسبات اعراب درمورد ایران؛ چرا تلاش برای عادی سازی روابط اسرائیل و عربستان در شرایط کنونی، وقت تلف کردن است؟

پایگاه خبری تحلیلی میهن تجارت (mihantejarat.com):

ماریا فانتپی و ولی نصر در یادداشتی در مجله فارین افرز نوشتند: جو بایدن، رئیس جمهور آمریکا در سه سال اول ریاست جمهوری خود، استراتژی خاورمیانه خود را بر پیشبرد یک پروژه اصلی متمرکز کرد: عادی سازی روابط اسرائیل و عربستان. به گفته واشنگتن، چنین توافقی ثبات را برای منطقه متلاطم به ارمغان می آورد و جسارت ایران را محدود می کند. پس از آن ایالات متحده می تواند منابع خود را از خاورمیانه به آسیا و اروپا آزاد کند. جهان عرب حتی ممکن است بخشی از یک کریدور تجاری بلندپروازانه اوراسیا شود که اقیانوس هند را به دریای مدیترانه متصل می کند. طرحی که می تواند با طرح کمربند و جاده چین رقابت کند.

به گزارش سرویس بین الملل «میهن تجارت»، در ادامه این مطلب آمده است: تا پاییز 2023 به نظر می رسید مقامات آمریکایی به چنین توافقی نزدیک شده بودند. عربستان سعودی اعلام کرده است که آماده عادی سازی روابط با اسرائیل به شرط امضای توافقنامه امنیتی واشنگتن با ریاض است. آمريكا آمادگي انجام اين درخواست عربستان را داشت. اگرچه این توافق از نظر تئوری تعهدات منطقه ای ایالات متحده را افزایش داد، اما مقامات آمریکایی امیدوار بودند که به دلیل تقویت روابط بین تل آویو و ریاض، به ندرت به کمک و حمایت نظامی ایالات متحده نیاز داشته باشد.

سپس حمله حماس به اسرائیل در 7 اکتبر اتفاق افتاد. این حمله این پیشنهاد را که بازیگران خاورمیانه ممکن است به سادگی درگیری اسرائیل و فلسطین را فراموش کنند، از بین برد. زمانی که اسرائیل در پاسخ به حمله حماس به غزه حمله کرد و بیش از 37000 فلسطینی را در این جنگ به شهادت رساند، خشم شهروندان کشورهای عربی را برانگیخت و ایران و متحدان محلی اش را به مدافعان اصلی آرمان فلسطین تبدیل کرد. حاکمان عرب مجبور به تغییر سیاست خود شدند. عربستان سعودی از توافق عادی سازی خارج شد و تاکید کرد که اسرائیل ابتدا باید حق تعیین سرنوشت فلسطینیان را بپذیرد. همسایگان عربستان سعودی نیز از اسرائیل فاصله گرفتند.

مقامات آمریکایی می دانند که واقعیت های میدانی کاملاً تغییر کرده است. اما آنها همچنان بر ظاهر قبل از 7 اکتبر خود اصرار دارند. با وجود تظاهرات گسترده خیابانی، آنها همچنان به ریاض رفت و آمد می کنند تا توافقی بین اسرائیل و عربستان سعودی ترتیب دهند. در واقع، به نظر می رسد مقامات آمریکایی فکر می کنند که اکنون ممکن است بهترین زمان برای انعقاد چنین توافقی باشد. سیاستگذاران آمریکایی پیشنهاد کرده اند که اگر اسرائیل با آتش بس در غزه موافقت کند، ریاض باید روابط خود را با اسرائیل عادی کند. برای واشنگتن، عادی سازی روابط بین دو کشور همچنان راه حلی برای بحران خاورمیانه تلقی می شود.

اما این دیدگاه به طور فزاینده ای پیچیده به نظر می رسد. عربستان سعودی در ازای پایان دادن به جنگ غزه با اسرائیل رابطه برقرار نخواهد کرد. در این مرحله، عربستان سعودی تنها در صورتی با اسرائیل رابطه برقرار می کند که دولت یهود گام های روشن و غیرقابل برگشتی در جهت تشکیل کشور فلسطین بردارد. مقامات اسرائیلی نیز نشان داده اند که مطلقاً هیچ علاقه ای به این کار ندارند.

اگر آمریکا همچنان خواهان توافق اسرائیل و عربستان است، باید اسرائیل را برای تغییر موضع خود در قبال فلسطینی ها تحت فشار قرار دهد. واشنگتن باید نه تنها آتش بس در غزه بلکه یک برنامه بلندمدت برای آینده غزه که منجر به تشکیل کشور فلسطینی شود را تضمین کند. به عبارت دیگر، واشنگتن باید به اعراب نشان دهد که با اسرائیل همکاری نزدیک دارد تا منطقه بیش از پیش درگیر درگیری هایی نشود که اعتبار آنها را تضعیف می کند و ایران و شرکای آن را تقویت می کند. در غیر این صورت، ایالات متحده وقت خود را تلف می کند و با تلاش برای عادی سازی روابط، امنیت کشورهای عربی را به خطر می اندازد.

از زمان آغاز جنگ غزه، ایالات متحده کارنامه دیپلماتیک پرفراز و نشیبی در خاورمیانه داشته است. از یک سو، واشنگتن ایران و اسرائیل را از آستانه رویارویی مستقیم دور کرده است. واشنگتن اکنون در تلاش است تا از ورود اسرائیل و حزب الله به یک جنگ تمام عیار جلوگیری کند. اما وقتی به نقطه کانونی بحران که خود غزه است می‌رسیم، واشنگتن نتوانسته در شروع جنگ، برقراری آتش‌بس یا هیچ تعهدی از سوی اسرائیل در مورد آینده غزه یا دولت فلسطین تأثیر بگذارد. این شکست ها موفقیت واشنگتن را در زمینه های دیگر نیز یادآوری می کند. تا زمانی که جنگ ادامه داشته باشد، درگیری اسرائیل با حزب الله تشدید خواهد شد. تبادل آتش بین این دو، ده‌ها هزار اسرائیلی را از آغاز جنگ غزه آواره کرده است، بنابراین اسرائیل اکنون تامین امنیت مرزهای شمالی خود را بخشی از کارزار خود برای نابودی حماس می‌داند. چنین تشدید تنش می تواند ایران و متحدانش را به مداخله در جنگ برای کمک به حزب الله تشویق کند.

برای غلبه بر بی میلی دولت های عربی برای همکاری بیشتر با اسرائیل، که مواضع خود را تغییر نداده است، ایالات متحده می تواند به شرکای خود پیشنهادی بدهد که نمی توانند رد کنند. به عنوان مثال، واشنگتن در ازای تقویت همکاری بین عربستان و اسرائیل، نه تنها می تواند به سعودی ها یک توافقنامه امنیتی ارائه دهد، بلکه به ریاض برای حفظ روابط نزدیک خود با چین چراغ سبز نشان می دهد. ایالات متحده می تواند به اردن پیشنهاد دهد که در صورت هدف قرار گرفتن ایران از این کشور حمایت خواهد کرد و از سرازیر شدن فلسطینیان به این سوی مرز جلوگیری خواهد کرد. همچنین می‌تواند به مصر کمک‌های اقتصادی بیشتری ارائه کند و تضمین کند که اسرائیل از رفح عقب‌نشینی می‌کند و هرگونه اقدامی را که ممکن است فلسطینی‌ها را به سمت شبه جزیره سینا سوق دهد، متوقف کند.

اما این وعده ها از نظر اقتصادی و سیاسی برای آمریکا پرهزینه خواهد بود و همچنان این احتمال وجود دارد که نتیجه مطلوب را نداشته باشد. کشورهای عربی بدون شک تمایل بیشتری به حمایت آمریکا دارند. اما هیچ حمایتی وجود ندارد که ایالات متحده بتواند از آنها در برابر خشم شهروندان خود محافظت کند. تنها یک راه موثر برای همکاری بیشتر بین اعراب و اسرائیل وجود دارد و آن پایان دادن به جنگ غزه و تشکیل کشور فلسطینی است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *