به گزارش خبرگزاری به گزارش میهن تجارت، امنیت ناگهانی منطقه سبز بغداد، بسته شدن راه های منتهی به مراکز دولتی و دستگیری همزمان تعدادی از مدیران، نمایندگان و شخصیت های سیاسی عراق را وارد مرحله جدیدی از تحولات داخلی کرده است. اگرچه دولت عراق این اقدامات را در چارچوب مبارزه با فساد معرفی می کند، اما همزمانی این عملیات با نزدیک شدن به سفر نخست وزیر عراق به آمریکا و همچنین تکرار ادبیاتی که از ماه ها پیش از سوی مقامات آمریکایی مطرح می شود، باعث شده بسیاری از مردم این پرونده را نه تنها یک اقدام قضایی بدانند.
جنجال با دستگیری یکی از معاونان وزیر نفت در امور پالایشگاهی آغاز شد. فردی که به اتهام فساد گسترده در استان صلاح الدین دستگیر شد. اندکی پس از آن، یکی از معاونان وزارت برق نیز دستگیر شد و این پرونده به سرعت به مجموعهای از دستگیریهای گسترده در میان مدیران ارشد، نمایندگان مجلس و مقامات دولتهای گذشته گسترش یافت.
وضعیت امنیتی بغداد نیز بی سابقه بود. منطقه سبز که محل استقرار سفارتخانه ها، مراکز دولتی و اقامتگاه بسیاری از مقامات است، تحت تدابیر شدید امنیتی قرار گرفت و تردد به آن تقریبا متوقف شد. فقط دانش آموزانی که دارای کارت مخصوص بودند اجازه ورود به این حوزه را داشتند تا در امتحانات شرکت کنند. موضوعی که حکایت از حساسیت بالای عملیات داشت.
اگرچه فساد در عراق موضوع جدیدی نیست و سال هاست یکی از مهمترین مطالبات افکار عمومی بوده است، اما سوال اینجاست که چرا چنین پرونده ای با این شدت و گستردگی فعال شده است؟ بسیاری معتقدند که پاسخ را باید در تحولات سیاسی ماه های اخیر و افزایش نقش واشنگتن در معادلات بغداد جستجو کرد.
از زمان تعیین نمایندگان ویژه آمریکا برای پرونده عراق، شعار «مبارزه با فساد» به یکی از محورهای اصلی مواضع واشنگتن تبدیل شده است. در عين حال آمريكا سعي كرده است خود را حامي اصلاحات اقتصادي و اداري در عراق معرفي كند. روایتی که می تواند بخشی از افکار عمومی را از مفاسد ساختاری ناراضی کند.
این موضوع زمانی اهمیت بیشتری پیدا میکند که آمریکا همزمان به دنبال موارد دیگری از جمله محدود کردن گروههای مقاومت و بازتعریف ساختار امنیتی عراق است. در چنین شرایطی مبارزه با فساد می تواند به ابزاری برای افزایش نفوذ سیاسی، فشار بر جریان های مختلف و تغییر موازنه قوا در بغداد تبدیل شود.
ترکیب افراد دستگیر شده نیز بر پیچیدگی ماجرا افزوده است. در میان بازداشت شدگان اسامی مقاماتی از طیف های مختلف سیاسی، عمدتاً شخصیت های اهل سنت، مدیران ارشد، استانداران سابق، نمایندگان مجلس و حتی افراد نزدیک به نخست وزیر دیده می شود. این گسترش باعث شده است که برخی از تحلیلگران این پرونده را تلاشی برای بازآرایی فضای سیاسی عراق قبل از تحولات مهم ماه های آینده بدانند.
از سوی دیگر، دولت جدید عراق هنوز نتوانسته کابینه خود را به طور کامل تشکیل دهد و برخی از وزارتخانه ها همچنان بدون وزیر کار می کنند. اختلاف جریان های سیاسی بر سر سهم خواهی، روند تشکیل دولت را با چالش مواجه کرده است. در چنین فضایی، پرونده مبارزه با فساد می تواند ابزار فشاری برای وادار کردن برخی گروه ها به عقب نشینی در مذاکرات سیاسی باشد.
در عین حال، افکار عمومی عراق نسبت به فساد بسیار حساس است. سال ها سوء مدیریت، اتلاف منابع و پرونده های سنگین مالی، مطالبه برخورد با مفسدان را به یکی از خواسته های اصلی مردم تبدیل کرده است. به همین دلیل، دولت امیدوار است که این اقدامات بتواند بخشی از سرمایه اجتماعی از دست رفته را بازگرداند. با این حال، منتقدان هشدار می دهند که اگر رویکردها انتخابی یا سیاسی باشد، این سرمایه نیز به سرعت از بین خواهد رفت.
همزمانی این تحولات با سفر وزیر امور خارجه ایران به بغداد نیز گمانه زنی هایی را درباره ارتباط این دو موضوع ایجاد کرد، اما بسیاری از کارشناسان معتقدند که این همزمانی صرفاً تقارن زمانی است و سفر وزیر امور خارجه ایران با هدف هماهنگی مراسم تشییع پیکر رهبر شهید ایران انجام شده و ارتباط مستقیمی با پرونده دستگیری ها ندارد.
با این حال، برخی تحلیلگران هشدار میدهند که در صورت ادامه روند فعلی، احتمال سرایت دستگیریها به چهرههای سیاسی شناختهشدهتر، از جمله برخی از شخصیتهای با نفوذ شیعه، دور از دسترس نیست. موضوعی که می تواند مرحله جدیدی از رقابت سیاسی در عراق را رقم بزند.
سرانجام، آنچه امروز در بغداد می گذرد فقط یک عملیات ضد فساد نیست. بلکه صحنه رقابت پیچیده قدرت در عراق است. رقابتی که در آن پرونده فساد، معادلات داخلی، فشارهای خارجی، رقابت حزبی و تلاش بازیگران بین المللی برای افزایش نفوذ، همگی در هم تنیده شده است. اینکه آیا این پروژه به اصلاح ساختار اداری عراق می انجامد یا به ابزاری برای مهندسی برق جدید در بغداد تبدیل می شود، سوالی است که در ماه های آینده به آن پاسخ داده خواهد شد.
منبع : به گزارش میهن تجارت
