رسانههای انگلیسی روز جمعه نوشتند که کشورهای عربی و اسلامی تلاشی فوری برای جلوگیری از ایجاد تنش آمریکا علیه ایران انجام میدهند. تلاشی که در سایه نگرانی فزاینده مبنی بر عدم عقب نشینی تهران از خواسته های سختگیرانه دونالد ترامپ رئیس جمهور آمریکا شکل گرفته است. قدرت های منطقه ای نگران هستند که تشدید لفاظی ها و تقویت نظامی به زودی به رویارویی مستقیم منجر شود.
به گزارش ایسنا، روزنامه فایننشال تایمز می نویسد که کشورهای حوزه خلیج فارس از جمله قطر، عمان و امارات متحده عربی برای کاهش تنش ها به طور فعال با هر دو طرف، واشنگتن و تهران در تماس بوده اند. این تلاش ها پس از هشدار ترامپ به ایران مبنی بر اینکه «زمان رو به اتمام است» تشدید شده است. فایننشال تایمز همچنین خاطرنشان می کند که ترکیه به همراه پاکستان از این طرح های عربی حمایت کرده است.
این روزنامه با بیان اینکه ایران در پاسخ به تهدیدات آمریکا و استقرار ناوگان تهاجمی ناو هواپیمابر آمریکا در منطقه عقب نشینی نکرده و بر آمادگی برای دفاع تاکید می کند. مقامات ایرانی هشدار داده اند که کشورشان آماده جنگ است و به هر حمله ای پاسخ خواهد داد. به گزارش فایننشال تایمز، این تبادل تهدید هم فوریت تلاش های دیپلماتیک را افزایش داده و هم رسیدن به توافق را دشوارتر کرده است.
رسانه های انگلیسی می نویسند که خواسته های ترامپ مانع اصلی هر گونه پیشرفت دیپلماتیک است. به گفته دیپلماتها و تحلیلگران مورد اشاره در این مقاله، رئیسجمهور آمریکا میخواهد برای همیشه تمام فعالیتهای غنیسازی اورانیوم ایران را متوقف کند، محدودیتهای شدید برنامه موشکهای بالستیک را بپذیرد و به حمایت از جنبشهای مقاومت منطقهای از جمله حزبالله لبنان و جنبش انصارالله یمن پایان دهد. یک دیپلمات به این روزنامه گفته است که با وجود تلاش های مستمر، “هیچ پیشرفتی حاصل نشده است.”
این مقاله می افزاید که «پیت هگست» وزیر جنگ آمریکا اعلام کرده است که ایران «همه گزینه ها برای توافق را دارد» اما نباید به دنبال توانمندی هسته ای باشد. با این حال، فایننشال تایمز تاکید می کند که هنوز مشخص نیست که دولت آمریکا در مسیر خاصی تصمیم گرفته باشد. هاگست گفت که ارتش آمریکا آماده است هر آنچه رئیس جمهور انتظار دارد را اجرا کند.
بر اساس این گزارش، کشورهای عربی و اسلامی به ترامپ هشدار دادهاند که حمله به ایران میتواند شعلهور درگیری گستردهتری در خاورمیانه باشد. به گفته این کشورها، چنین جنگی ممکن است تهران را به سمت هدف قرار دادن تأسیسات نفت و گاز در خلیج فارس سوق دهد. این امر ثبات منطقه و بازار جهانی انرژی را تهدید خواهد کرد.
فایننشال تایمز می نویسد که یکی از موانع کلیدی دیپلماسی، درک تهران از شرایط آمریکا به عنوان «تسلیم» است. تحلیلگران می گویند که جمهوری اسلامی ایران اصرار دارد که هر گفت وگویی باید بر اساس برابری باشد و مذاکره را تحت فشار یا از موضع ضعف رد می کند.
این مقاله به نقل از صنم وکیل، مدیر بخش غرب آسیا در اندیشکده چتم هاوس، می گوید که مقامات ایرانی با ارسال پیام هایی مبنی بر آمادگی برای دیپلماسی، در واقع به دنبال خرید زمان هستند، نه پذیرش آنچه او به عنوان «تسلیم شدن به جای مذاکره» توصیف می کند.
سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران هشدار داده است که نیروهای مسلح ایران «انگشت روی ماشه» برای پاسخگویی به هرگونه اقدام نظامی دارند، اما در عین حال گفت که تهران میتواند توافق هستهای «متقابل، عادلانه و عادلانه» را بازنگری کند. بر اساس این مقاله، عراقچی در روزهای اخیر با همتایان منطقهای خود در تماس بوده و کانالی برای ارتباط با استیو ویتکاف، فرستاده ویژه آمریکا وجود دارد، هرچند وزارت امور خارجه ایران اعلام کرده است که طی روزهای اخیر هیچ پیامی مبادله نشده است.
این مقاله می افزاید که تلاش های دیپلماتیک موازی شامل تماس تلفنی مسعود المادیجیان رئیس جمهور ایران با محمد بن سلمان ولیعهد عربستان سعودی بوده است. بر اساس روایت این تماس، ولیعهد عربستان سعودی گفته است که ریاض اجازه نخواهد داد از حریم هوایی یا خاک این کشور برای حمله به ایران استفاده شود. امارات متحده عربی نیز موضع مشابهی اتخاذ کرده است. همچنین «خالد بن سلمان» وزیر دفاع عربستان و برادر ولیعهد برای گفتگو با دولت ترامپ به واشنگتن سفر کرده است.
فایننشال تایمز تاکید می کند که علیرغم اقدامات دیپلماتیک گسترده، بی اعتمادی بین تهران و واشنگتن همچنان عمیق است. به ویژه پس از حمایت ترامپ از جنگ رژیم صهیونیستی در ماه ژوئن در آستانه ششمین دور مذاکرات غیرمستقیم هسته ای.
