در سال های اخیر توجه دانشمندان بیش از پیش به پیامدهای فراتر از علائم تنفسی آنفولانزا جلب شده است. شواهد نشان می دهد که این عفونت رایج می تواند سایر اندام های حیاتی به ویژه قلب را تحت تاثیر قرار دهد و مشکلات جدی ایجاد کند.
به گزارش ایسنا، آنفولانزا یکی از شایع ترین عفونت های ویروسی در جهان است که سالانه میلیون ها نفر را مبتلا می کند. اکثر مردم این بیماری را با تب، سرفه و بدن درد می شناسند و انتظار دارند پس از چند روز بهبود پیدا کنند. با این حال، تجربه بالینی چندین ساله پزشکان نشان می دهد که در دوره های اوج آنفلوآنزا، بستری شدن در بیمارستان و حتی مرگ ناشی از مشکلات قلبی افزایش می یابد. این موضوع سوالات مهمی در مورد رابطه بین عفونت های ویروسی و سلامت قلب ایجاد کرده است.
قلب عضوی است که دائماً در حال کار است و هرگونه اختلال در عملکرد سلول های آن می تواند عواقب جدی داشته باشد. برخی از ویروس ها می توانند مستقیماً به بافت قلب نفوذ کنند یا از طریق واکنش های قوی سیستم ایمنی به آن آسیب برسانند. با این حال، برای مدت طولانی، مشخص نبود که آنفولانزا دقیقا چگونه به قلب آسیب می رساند و چرا خطر حمله قلبی در هنگام آلوده شدن به این بیماری افزایش می یابد. توضیح این مکانیسم ها می تواند به پیشگیری و درمان بهتر بیماران، به ویژه آنهایی که از قبل مشکلات قلبی یا فشار خون دارند، کمک کند.
تیمی از محققان به رهبری فیلیپ سویرسکی، استاد و مدیر موسسه تحقیقات قلب و عروق در دانشکده پزشکی ایکان در کوه سینا، به همراه جفری داونی و سایر همکاران، مطالعه ای را برای بررسی رابطه بین آنفولانزای نوع A و آسیب قلبی انجام دادند. این مطالعه که به نقش پاسخ های ایمنی و پیام رسان های خاص در بدن می پردازد، تلاش کرد توضیح دهد که چگونه یک عفونت ویروسی می تواند منجر به حوادث قلبی خطرناک شود.
روش کار محققان ترکیبی از بررسی نمونه های انسانی و مطالعات آزمایشگاهی بود. آنها کالبد شکافی 35 بیمار بستری شده در بیمارستان را که بر اثر آنفولانزا جان خود را از دست داده بودند، تجزیه و تحلیل کردند، در حالی که از مدل های حیوانی برای بررسی بیشتر مسیرهای سلولی نیز استفاده کردند. همچنین عملکرد سلول های ایمنی خاص و تأثیر آنها بر سلول های عضله قلب در شرایط عفونت ویروسی مورد بررسی قرار گرفت.
یافته های پژوهش نشان داد که بیش از 85 درصد از بیماران فوت شده حداقل یک بیماری زمینه ای قلبی عروقی مانند فشار خون بالا داشتند و بسیاری از آنها همزمان با مشکلاتی مانند تصلب شرایین یا فیبروز قلبی مواجه بودند. این نشان می دهد که بیماری های قلبی نقش مهمی در شدت عواقب آنفولانزا دارند و می توانند خطر مرگ را افزایش دهند.
در بخشی دیگر از نتایج، مشخص شد که نوعی از سلول های ایمنی سفید به نام «سلول پیش دندریتیک 3» پس از آلوده شدن در ریه به قلب مهاجرت کرده و مقدار زیادی ماده به نام اینترفرون نوع 1 تولید می کند. این ماده که معمولا برای مبارزه با ویروس ها مفید است، در این حالت باعث مرگ سلول های ماهیچه قلب و کاهش قدرت پمپاژ قلب می شود.
اهمیت این یافته ها زمانی افزایش می یابد که محققان نشان دادند که این مسیر مضر را می توان تا حدی با استفاده از یک درمان جدید مبتنی بر mRNA اصلاح شده مهار کرد. در مدلهای آزمایشگاهی، این روش بدون تضعیف قدرت دفاعی بدن در برابر ویروس، علائم آسیب قلبی مانند کاهش سطح تروپونین و بهبود عملکرد قلب را کاهش داد. تروپونین پروتئینی است که افزایش آن در خون نشانه آسیب به عضله قلب است.
این تحقیق دیدگاه جدیدی برای درک بهتر رابطه بین عفونت ها و بیماری های قلبی ارائه می دهد و می تواند مبنایی برای توسعه درمان های جدید برای محافظت از قلب در هنگام آنفولانزا باشد.
نتایج این مطالعه در مجله علمی «Immunity» منتشر شده است که یکی از مجلات معتبر در زمینه ایمونولوژی به شمار می رود و پژوهش های مرتبط با مراکز تحقیقاتی دانشگاهی و بین المللی را منتشر می کند.
