سید حسین موسویان، دیپلمات سابق و استاد بازنشسته دانشگاه پرینستون در گفت وگو با شبکه سی ان ان آمریکا احتمال آتش بس را در صورت تعهد آمریکا به عدم تکرار حمله و پرداخت خسارت به ایران دانست.
مشروح این مصاحبه را در ادامه بخوانید:
مجری: آیا مقامات ایرانی علاقه مند به گفتگو با آمریکا هستند؟
موسویان: من هیچ علاقه ای در طرف ایرانی برای گفتگو با آمریکا نمی بینم. دلیل آن هم این است که هر دو حمله آمریکا در سال 2025 و 2026 (1404) در زمانی اتفاق افتاد که مذاکره کنندگان پیشرفت چشمگیری در مذاکرات داشتند. دیپلماسی خوب پیش می رفت که ناگهان اسرائیل و آمریکا تصمیم به حمله نظامی گرفتند. بنابراین ایرانی ها به این نتیجه رسیده اند که آمریکا از دیپلماسی به عنوان ابزار فریب استفاده می کند و هدف اصلی آن تغییر حکومت، جنگ و سقوط ایران است. بنابراین، تاکنون آمادگی ایران برای مذاکره با آمریکا را ندیده ام.
مجری: حق با شماست. آمریکا در بحبوحه مذاکرات به ایران حمله کرد. آقای علی لاریجانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران در توئیتی ترامپ را تهدید کرد و نوشت که «مراقب برکناری نباشید». آیا این شما را شگفت زده نمی کند؟
موسویان: واقعیت این است که دو کشور در حال جنگ هستند. پس از حمله نظامی 2025 به ایران، تهدیدهای مشابهی را از سوی مقامات دو طرف شنیده ایم، اما آنچه در عمل اتفاق افتاد این است که از اولین حمله، آمریکا و اسرائیل حدود 200 نفر از مقامات بلندپایه سیاسی-نظامی-امنیتی ایران از جمله اولین رئیس جمهور این کشور را کشته اند. اما ایران تاکنون حتی یک مقام آمریکایی را نکشته است. این واقعیتی است که تاکنون اتفاق افتاده است. اما آیا مقامات واشنگتن انتظار دارند که ایران در پاسخ به قتل 200 مقام خود از آنها تشکر کند؟ بنابراین، این توییت یک واکنش حداقلی است.
مجری: پس از حملات نظامی به ایران و قتل 200 مقام، سیستم حکومتی ایران به کار خود ادامه می دهد. نماینده C. it. او از تهران گزارش داد که حتی جمعیت زیادی از مردم ایران به خیابان ها ریختند و انتخاب رهبر جدید را جشن گرفتند. البته ممکن است این اکثریت نباشد. این موضوع را چگونه می بینید؟
موسویان: من بهعنوان فردی که حدود 40 سال روی روابط ایران و آمریکا کار کردهام و تلاش کردهام این روابط را بهبود ببخشم، معتقدم مسئولان در آمریکا درک درستی از ایران ندارند. زمانی که صدام در سال 1980 به ایران حمله کرد، گفت تا 3 روز دیگر تهران را تصرف خواهد کرد. ایرانی ها 8 سال جنگیدند و یک میلی متر از خاک خود را ندادند در حالی که همه قدرت های شرق و غرب و کشورهای عربی حامی صدام متجاوز بودند. در سال 2025 ارزیابی اسرائیل این بود که با حمله نظامی، حکومت ایران ظرف 48 ساعت سقوط خواهد کرد و مردم از متجاوزان حمایت خواهند کرد. اما پس از 12 روز، ترامپ رسما اعتراف کرد که موشک های ایران اسرائیل را با مشکل جدی مواجه کرده و برای نجات اسرائیل از خطر آتش بس اعلام کرد. اشتباه مشابهی در حمله سال 2026 به ایران رخ داد زیرا ارزیابی آمریکا و اسرائیل این بود که ایران با به شهادت رساندن رهبری و 50 نفر از ارشدترین فرماندهان نظامی سقوط خواهد کرد. اما تنها سه ساعت پس از عملیات اولیه آمریکا و اسرائیل، ایران با حدود 100 موشک به اسرائیل حمله کرد. اکنون 11 روز از جنگ می گذرد و ایران مقاومت کرده و ملت ایران برای دفاع از حاکمیت و تمامیت ارضی خود متحد شده اند. البته هر دو طرف مدعی پیروزی هستند، اما تا اینجا نه آمریکا و نه اسرائیل نتوانسته اند ایران را شکست دهند و نه ایران توانسته است آنها را شکست دهد. واشنگتن باید درک کند که با حمله نظامی نمی تواند حکومت ایران را سرنگون کند. این یک اشتباه محاسباتی بزرگ آمریکایی است که همچنان ادامه دارد.
مجری: ترامپ درباره آتش بس با پوتین گفتگو کرده است. شما معتقدید که پوتین در موقعیت خوبی برای آتش بس قرار دارد. شانس موفقیت او را چگونه می بینید؟
موسویان: پوتین در موقعیت بسیار خوبی برای کمک به آتش بس قرار دارد زیرا روابط خوبی با ترامپ، اسرائیل و ایران دارد. آخرین بار ایران درخواست ترامپ برای آتش بس را پذیرفت اما چند ماه بعد آمریکا دوباره به ایران حمله کرد. چه تضمینی وجود دارد که اگر ایران دوباره آتش بس را بپذیرد، آمریکا بعد از چند ماه دیگر به ایران حمله نکند؟ موضوع دوم این است که حمله آمریکا به ایران نقض آشکار مقررات بین المللی و منشور سازمان ملل است و ایران قربانی تجاوز است. آمریکا و اسرائیل با حملات خود میلیاردها دلار به ایران خسارت وارد کرده اند. تکلیف این آسیب ها چه می شود؟ بنابراین، دریافت تعهد قاطعانه از ترامپ در خصوص عدم تکرار حمله نظامی و یافتن راه حلی برای خسارات وارده به ایران برای پوتین مهم خواهد بود.
