فردا 18 اردیبهشت ماه سالروز تولد جمیله شیخی است، بازیگری که در مصاحبه ای گفت: همه نقش هایی که بازی کرده ام را دوست داشته ام اما دوست دارم نقش یک معلول را بازی کنم.
به گزارش ایسنا، شیخی در سال ۱۳۷۰ برای بازی در فیلم مسافران به کارگردانی بهرام بیضایی برنده سیمرغ بلورین بهترین بازیگر زن جشنواره فیلم فجر شد و در سال ۱۳۷۵ برای فیلم «لیلا میروش» به کارگردانی داریوش برنده سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش مکمل زن از جشنواره فیلم فجر شد.
این هنرمند که در خرداد 1380 درگذشت، در سریال هایی چون «پاییز کویر» و «پادرسالار» به ایفای نقش پرداخت.
از آثار سینمایی که جمیله شیخی در آن ها بازی کرده می توان به خران خراب 1354، پرنده کوچک خوشبختی 1366، سفر عشق 1367، مسافرین 1370، لیلا 1375، لیوان های دودی 1379 و “کاغز خط” اشاره کرد.
وی متولد 1309 در تبریز و آخرین فرزند خانواده بود و ابتدا آواز و تدریس اپرا را آموخت و سپس وارد تئاتر و سینما شد.
در آن زمان آخرین معلم آواز او تازه از فرانسه آمده بود و به او گفت: «انتخاب کن، با یک دست دو هندوانه نمیتوان چید» و جمیله شیخی انتخابش را کرد: «من هم به گروه شاهین سرکیسیان که از دوستان صمیمی صادق هدایت بود، پیوستم و در آنجا با جعفر ولی، پرویز بهرام، و مرحوم ناحیم ناکارم و علی ناکارم، مرحوم علی ناکارم، علیناکارم و علی ناکارم آشنا شدم. در حالی که متاسفانه نمایشنامه های شاهین سرکیسیان ممنوع شد و در همان زمان دیوید سون که دکترای تئاتر آمریکایی داشت به ایران آمد و من چهار ماه در آنجا در انجمن ایران و آمریکا تمرین کردم، اما دیوید سون به زودی برگشت و دکتر مهدی فروغ که رئیس دانشکده هنر بود. دوره بسیار پربار و مفید
این دختر جوان و علاقه مند به تمرین ادامه داد و در سال 1377 ازدواج کرد و در سال 1378 برای اولین بار با نمایش “پدر” روی صحنه رفت.
او از شب اجرای اول یاد کرد: خیلی مضطرب بودم و زانوهایم می لرزید و نمی توانستم بایستم، اما بعد از گفتن چند جمله خود را کنترل کردم.
پس از مدتی همسر جمیله شیخی که از حامیان همیشگی آثار او بود فوت کرد و او با آتیلای یک ساله (آتیلا پسیانی) تنها ماند و تلویزیون را برای ادامه کار هنری خود انتخاب کرد و هفته ای یک نمایش زنده اجرا کرد. وی ادامه داد: نوعی ترس و دلهره داشتم، تماشاگران شاهد هر اتفاقی بودند و اگر مشکلی در بازی وجود داشت به هیچ وجه نمی شد آن را اصلاح کرد، حتی یک بار دکور درخت در حین بازی افتاد و همه وحشت کردند، اما دوربین بلافاصله صحنه دیگری را گرفت و دوباره دکور را درست کردند.
جمیله شیخی همزمان با فعالیت در تلویزیون در تئاترهای مختلف نیز حضور داشت و با کارگردانانی چون حمید سریان، علی نصیریان، عزت الله ظامی، داوود رشیدی، رکن الدین خسروی، عباس مقفوریان و جعفر ولی همکاری داشت: «اولین کار تلویزیونی من نمایشی بود به نام «مادر، من 9 سال» به کارگردانی حمید سریان. دوست داشتم نقش جوانان را بازی کنم اما پیر و جوان برایم اهمیتی نداشت و با کمال میل این نقش را پذیرفتم.
جالب است که زندهایاد آتیلا پسیانی فرزند جمیله شیخی در مصاحبهای که چند سال پیش در برنامه «پارتی» ایرج طهماسب داشت، خاطرهای شنیدنی از دوران کودکیاش در زمانی که مادرش در حال بازی در تئاتر بود، تعریف کرد که در این ویدئو مشاهده میکنید:
جمیلا شیخی به نقش های کوچک و بزرگ برای خود اهمیتی نداد و گفت: دکتر مهدی فروغ طوری به ما یاد داد که به نقش های کوچک و بزرگ اهمیت نمی دادیم، نقش کوچک هم متعلق به بازیگر است، اما متاسفانه به محض اینکه نقش کوچکی به بازیگران پیشنهاد شد، آن را نپذیرفتند و هیچ وقت با بازی در نقش کوچک کوچک نشدم.
جمیله شیخی همچنین دو برنامه تلویزیونی «قلب گشته» در سال ۱۳۴۳ و «محکوم به اعدام» در سال ۱۳۵۰ را کارگردانی کرد.
در سال 1350 در ماهنامه «گزارش فیلم» مصاحبه ای انجام داد. وی در بخشی دیگر از این گفت و گو گفت: هرکس باید جای خودش باشد، کار نباید موقتی باشد، چرا یک بازیگر خوب نباید بازیگر خوب بماند؟ متأسفانه هنرمندان کمی هستند که جایگاه خود را پیدا کرده باشند. من بازیگرم نه کارگردان
جمیله شیخی پس از سال ها فعالیت در صحنه تئاتر در سال 1354 با فیلم خانه خراب وارد سینما شد. طنز و نقش متفاوت این فیلم توجه من را به خود جلب کرد، پیش از آن ایرج قادری برای بازی در «بیکرار» و مسعود کیمیایی برای ایفای نقش در «بلوچ» و «خاک» پیشنهادهایی داشتند که به دلیل زمان کارهای تئاتر نپذیرفتم. ملاک من برای پذیرش نقش این است که شخصیت و نقش را دوست داشته باشم و از آنجایی که صداقت و یا بزرگ بودن نقش را مثبت و درشت بودن، منفی بودن یا بزرگ بودن آن را داشتم.
جمیله شیخی پس از انقلاب در سال 59 در نمایش «فیزیکدانان» با اجرای رضا کرمرضایی بازی کرد و در چند سریال از جمله «پاییز کویر» جلوی دوربین رفت.
این بازیگر (سال 71) در «مسافران» ساخته بهرام بیضایی در نقش مثبتی ظاهر شد که از آن بسیار راضی بود: «مگر می شود با بهرام بیضایی کار کرد و راضی نشد؟» این اولین تجربه مشترک ماست.”
این بازیگر همچنین گفت: باید از فیلمسازان جوان حمایت شود و از همکاری با کارگردانان زن لذت می بریم، باید به فعالیت های اجتماعی زنان بیشتر توجه شود و شخصیت های زنان در نقش های اجتماعی و حرفه ای مثبت و مهم تری مطرح شود، گفتن مشکلات و مسائل زنان از طریق سینما چه اشکالی دارد؟
جمیله شیخی که پنجم خرداد 1380 درگذشت و تا آخرین روزهای عمرش به عنوان یک هنرمند فعال بود، در پایان این گفت و گو گفت: تا روزی که زنده باشم به فعالیت در تلویزیون و تئاتر سینما ادامه می دهم، سینما برایم بسیار جذاب است، اما عشق اولم تئاتر است.
