میهن تجارت- بازار سرمایه از روز شنبه هفته گذشته روند نزولی را آغاز کرده و با اینکه از ابتدای بازگشایی اردیبهشت ماه تاکنون رشدی حدود 100 درصدی را ثبت کرده بود، هفته گذشته شرایط خوبی را پشت سر نگذاشت. این موضوع باعث می شود سرمایه گذاران نسبت به ادامه رشد بازار در پاییز با همان شدت ابتدای سال تردید کنند.
فردین آقابزوری کارشناس بازار سرمایه در گفتگو با اقتصاد 24 به تحلیل وضعیت شاخص کل پرداخت و اظهار داشت: پس از ثبت رکوردهای متوالی شاخص کل و سطح عمومی قیمت ها در چهار ماهه نخست سال جاری (با توجه به شروع معاملات از هفته پایانی اردیبهشت)، شاخص کل حدود 105 درصد نسبت به اوج 7.5 میلیون واحدی رشد کرد. همچنین اگر ابتدای سال 1404 را مبنا قرار دهیم این رشد به 165 درصد می رسد که نشان می دهد بیشترین بازدهی در چهار ماه گذشته محقق شده است.
وی شیب تند و رشد سریع شاخص و قیمت سهام در چهار ماهه نخست را از دلایل اصلی اصلاح، بقا و رکود شیب رشد بورس دانست و گفت: رشد شدید و قابل توجهی که رخ داد باعث شد توجه بیشتر به سمت شرکت های کم ارزش معطوف شود. شرکت هایی که بالاتر از ارزش ذاتی معامله می شدند وارد مسیر اصلاحی شدند و در حال حاضر اصلاح قیمت ها عمدتاً مربوط به این گروه از شرکت ها است که باعث کاهش رشد شاخص شده است.
آقا بزرگی به همزمانی این اصلاح با عوامل خارجی اشاره کرد و گفت: تلاقی این موضوع با افزایش ابهامات در حوزه سیاسی، مسائل ژئوپلیتیکی، درگیری های ایران و طرف مقابل و همچنین بازنگری در برخی تصمیمات اقتصادی مانند نرخ سود یا اصلاح فرمول تنزیل نرخ خوراک ۴ دلار به نفت سبک از ۴ دلار به شرکت های پالایشگاهی سبک، ۶ دلار کاهش یافته است. شرایط فعلی را ایجاد کرده است.
وی تاکید کرد: این زمزمه ها نشان می دهد که دولت بار دیگر دستکاری به نفع شرکت ها روی آورده است. این در حالی است که حاشیه سود شرکت های پالایشی نسبت به دوره مشابه قبل افزایش زیادی داشته و حتی در گزارش های فصلی نیز سود عملیاتی یا خالص آنها معادل کل سال مالی گذشته بوده است. مجموع این عوامل باعث اصلاح قیمت، کند شدن روند صعودی و ایجاد اصلاح موقت در بازار شده است.
بازار ما تا حدودی شبیه یک بازار نیمه کاره است
آقا بزوری در خصوص وضعیت ورود و خروج پول واقعی و محدودیت عرضه و تقاضا تصریح کرد: اگرچه بازار ما تا حدودی شبیه بازار نیمه کاره است، اما این وضعیت لزوماً به معنای تصمیم گیری درست فعالان نیست. همانطور که در سال 2019، با وجود ورود پول واقعی در ماه های جولای و آگوست، بازار سقوط کرد.
بیشتر بخوانید: آیا بازار سهام در نیمه دوم سال دوباره به جریان می افتد؟ / صنایع پالایشی، پتروشیمی و دارویی مورد توجه قرار خواهند گرفت؟
وی افزود: در حال حاضر نمی توان خروج پول واقعی یا افزایش عرضه را به کل بازار تعمیم داد و به این نتیجه رسید که بازار جذابیت خود را از دست داده است. هنوز سطح متوسطی از ارزش در بازار سهام نسبت به سایر بازارها وجود دارد. برخی از شرکت ها و صنایع بیش از حد بزرگ شده اند و مطمئناً با اصلاح قیمت مواجه خواهند شد.
ضعف پایه مالی دولت مهم ترین ریسک پیش روی بازار سرمایه است
فردین آقابوزوری درباره متغیرهای موثر بر بازار گفت: متغیرهای اقتصادی و غیراقتصادی مانند بحث های سیاسی، ژئوپلیتیک، گزارش های شش ماهه و روند کلی تحولات سیاسی کشور نسبت به سایر متغیرها تعیین کننده تر خواهد بود.
وی محور اصلی چالش های موجود را ضعف بنیان مالی دولت دانست و افزود: این موضوع شاید خطرناک ترین ریسکی باشد که اقتصاد و بازار سرمایه را تهدید می کند. در چنین مواقعی دولت معمولا چاره ای جز دستکاری فرمول های قبلی یا دخالت در سود شرکت ها ندارد. نمونه بارز آن را می توان در محاسبات سازمان امور مالیاتی در حوزه مالیات شرکت ها مشاهده کرد.
این کارشناس بازار سرمایه تاکید کرد: بزرگترین ریسک در حال حاضر کاهش زیربنای اقتصادی دولت است که بیشتر متاثر از مسائل سیاسی است. به محض برقراری روابط در سطح بین المللی یا بهبود روابط خارجی، این موضوع به سرعت تغییر خواهد کرد.
پیش بینی بازار سهام در سه ماهه پاییز
این کارشناس بازار سرمایه درباره پیش بینی کوتاه مدت سه ماهه بازار در فصل پاییز اظهار داشت: در شرایطی که ابهامات سیاسی و اقتصادی زیادی وجود دارد، تحقق پیش بینی ها با خطاهایی مواجه خواهد شد. با این حال، دو جهت گیری و فرض متفاوت را می توان در نظر گرفت.
آقا بزوری خاطرنشان کرد: اگر فرض بر این باشد که خصومت ها شدیدتر شود، توافقی صورت نگیرد و تحریم ها ادامه یابد، شاهد افزایش نرخ ارز خواهیم بود. این تهدیدات باعث می شود که تولید و فروش برخی از صنایع و شرکت ها در داخل کشور به صورت انحصاری ادامه یابد و این گروه ها دارای مزیت هستند. مانند شرکت هایی که مواد اولیه را در داخل تامین می کنند اما نرخ فروش محصولات آنها با توجه به قیمت های جهانی و داخلی تعیین می شود.
وی افزود: در این صورت و با افزایش قیمت ارز، ارزش دلاری بازار کاهش می یابد و تبدیل نقدینگی به انواع دارایی ها اعم از دارایی های مالی و سهام جذابیت بیشتری خواهد داشت.
چگونه در پاییز با بازار مستعد رشد روبرو شویم؟
وی افزود: اگر مصالحه ای حتی کوتاه مدت باشد و به توافق نهایی ختم شود، قطعا اولین گزینه ورود سرمایه از خارج خواهد بود. در این صورت با بازاری جدید و بسیار مستعد برای رشد در داخل مواجه خواهیم بود. ارزان بودن انواع دارایی ها از جمله سهام شرکت های معامله شده در بورس و فرابورس نکته ای است که توجه ویژه سرمایه گذاران خارجی را به خود جلب خواهد کرد. در این سناریو، بازار سهام آینده بهتری نسبت به سایر بازارها خواهد داشت.
وی با اشاره به وضعیت سایر بازارها افزود: مسکن و خودرو در رکود هستند و ارز و طلا کاملا قابل پیش بینی نیست. زیرا اگرچه قیمت جهانی طلا قابل پیش بینی است، اما قیمت طلا در داخل بیشتر بر اساس نوسانات نرخ ارز است.
آقا بزوری در پایان خاطرنشان کرد: در هر دو صورت بازار سهام در بازه زمانی سه ماهه پاییز از جذابیت خاصی برخوردار خواهد بود. البته رشد آن مانند رشد چهار ماهه گذشته (شش ماه اول) نخواهد بود، اما رشد کمتر و ملایم تری را تجربه خواهد کرد.
لزوم توجه ویژه دولت به بازارهای مولد مانند بورس
وی با اشاره به حجم نقدینگی 20 هزار همتی گفت: این میزان نقدینگی تهدید بسیار بزرگی برای اقتصاد کشور محسوب می شود. به خصوص اگر مسئولان توجه خاصی به بازارهای مولد مانند بورس نداشته باشند.
وی افزود: بازارهای سفته بازی، سفته بازی و حتی طلا و ارز را می توان در این دسته قرار داد. مسلما با توجه به افزایشی که در چهار ماه گذشته و پس از رکوردشکنی در بورس داشتیم، در حال حاضر دوره اصلاحی موقت و کوتاهی را تجربه می کنیم، اما این موضوع تغییری در روند کلی بازار محسوب نمی شود.
آقا بزرگی تاکید کرد: به نظر من فشار نقدینگی ناشی از سیاست های حمایتی از جمله قانون مالیات بر عایدی سرمایه، باز هم باعث توجه ویژه و جداگانه به بازار سرمایه و بورس در آینده خواهد شد.
